EDS ve Radar Cezasına İtiraz 2026: Tebligat, 15 Günlük Süre, Erken Ödeme ve İtiraz Sebepleri

Elektronik Denetleme Sistemi (EDS) ve radar kayıtlarıyla kesilen cezalar, sürücülerin en sık karşılaştığı idari yaptırımlardır. Ceza tutanağı plakaya göre araç sahibine gönderilir; araç sahibi o anda aracı kullanmıyor olsa bile süreler işlemeye başlar. 2026 yılında yürürlüğe giren değişiklikle hız ihlallerinin cezaları kademelendirildi ve yüksek kademelerde sürücü belgesinin geri alınması öngörüldü.

📬 Tebligat ve Süreler

KTK m.116 uyarınca trafik ihlali teknik cihazlarla tespit edildiğinde tutanak araç sahibi adına düzenlenir ve tebliğ edilir. Adreste bulunamama hâlinde ilanen tebliğ yapılabilir ve ilanı izleyen otuzuncu gün tebliğ edilmiş sayılır. Elektronik tebligat adresi olan kişilere ise e-tebligat yapılır. Belediyelerin kurduğu denetim sistemlerinde tahsil edilen cezaların yüzde 30’u ilgili belediyeye aktarılır (KTK ek m.16). Kiralık araçlarda kiracı tespit edilebiliyorsa tutanak kiracı adına düzenlenir.

🏎️ Hız İhlali Kademeleri

KTK m.51, 2026 değişikliğiyle hız sınırının aşılmasını oranlara göre kademelendirmiştir. En düşük kademede birkaç bin liralık, en yüksek kademede on binlerce liralık ceza öngörülür. Son üç kademede sürücü belgesi sırasıyla 30, 60 ve 90 gün süreyle geri alınır. Radar tespit cihazı kullananlara ise çok yüksek tutarlı ayrı bir ceza uygulanır. Tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında güncellendiğinden (Kabahatler K. m.17/7), ihlal tarihindeki tutarın kontrol edilmesi gerekir.

🔍 İtiraz Sebepleri

• Aracın ihlal anında araç sahibi tarafından kullanılmadığı ve araç sahibinin sürücüyü bildirme imkânı,
• Plakanın yanlış okunması veya klon plaka kullanımı,
• Hız sınırını gösteren levhanın bulunmaması veya görünmez olması,
• Cihazın kalibrasyon ve onay belgelerinin bulunmaması,
• Fotoğraf veya görüntüde aracın açıkça tespit edilememesi,
• Tutanakta yer, zaman, ihlal türü veya kanun maddesine ilişkin hata,
• Aracın ihlal tarihinden önce satılmış olması.

📝 İtiraz Usulü

1. Tutanağın tebliğ tarihinin belirlenmesi (e-tebligat, posta veya ilan),
2. Ceza tutanağı, fotoğraf veya görüntü kaydının istenmesi,
3. Tebliğden itibaren 15 gün içinde, mücbir sebep hâlinde bu sebebin kalkmasından itibaren 7 gün içinde sulh ceza hâkimliğine dilekçeyle başvuru,
4. Hâkimliğin dosya üzerinden veya duruşma yaparak karar vermesi,
5. Karara karşı, Kanunda öngörülen sınırın üstündeki kararlarda ağır ceza hâkimliğine itiraz.

Dilekçede ceza tutanağının tarihi ve sayısı, itiraz sebepleri ve deliller açıkça gösterilmelidir. Örnek yapı için trafik cezasına itiraz dilekçesi örneği, idari para cezalarının genel itiraz yolu için idari para cezasına itiraz, hâkimliğin görevi için sulh ceza hâkimliği yazılarına bakılabilir.

💳 Erken Ödeme İndirimi ve İtiraz

Trafik cezasının tebliğden itibaren bir ay içinde ödenmesi hâlinde yüzde 25 indirim uygulanır (Kabahatler K. m.17/6, KTK m.115). Peşin ödeme, itiraz hakkını ortadan kaldırmaz; itirazın kabulü hâlinde ödenen tutar iade edilir. Bu nedenle uygulamada indirimden yararlanarak ödeme yapıp aynı süre içinde itiraz etmek sık tercih edilen bir yoldur. Hesaplama için trafik cezası hesaplama ve erken ödeme yazısına bakılabilir.

⚖️ Kararın Kesinliği ve AYM

Kabahatler Kanunu m.28 uyarınca belirli bir tutarın altındaki idari para cezalarına ilişkin sulh ceza hâkimliği kararları kesindir. Anayasa Mahkemesi, bir trafik cezası itirazında sürücünün ileri sürdüğü esaslı iddiaların karşılanmadan reddedilmesinin gerekçeli karar hakkını ihlal ettiğine karar vermiştir (Mehmet Selim Demir, B.2019/13365, 24.03.2021). Bu nedenle itirazda iddiaların somut delillerle desteklenmesi önemlidir. Alkollü araç kullanma cezaları için alkollü araç kullanma cezası yazısına bakılabilir. Genel çerçeve otomotiv hukuku rehberi yazısındadır.

❓ Sıkça Sorulan Sorular