Boşanmaya karar veren herkesin sorduğu ilk sorulardan biri sürecin mali boyutudur. Kesin bir rakam vermek mümkün değildir; çünkü maliyet davanın türüne, taleplere ve yargılamanın seyrine göre değişir. Bu yazıda masraf kalemlerinin yapısı ve ödeme imkânları açıklanmaktadır; güncel tutarlar için dava harcı hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
🧾 Masraf Kalemleri
- Harçlar: Boşanma davası konusu para ile ölçülemeyen davalardan olduğundan maktu başvurma ve karar harcına tabidir. Boşanmayla birlikte istenen maddi-manevi tazminat ve mal rejimi talepleri ise nispi harca tabi olabilir; talep büyüdükçe harç da büyür. Nafaka talepleri harçtan muaf tutulan kalemler arasındadır.
- Gider avansı: Dava açılırken; tebligat, tanık, bilirkişi ve keşif giderlerini karşılamak üzere tarifeyle belirlenen avans yatırılır. Kullanılmayan kısım dava sonunda iade edilir.
- Bilirkişi ve uzman giderleri: Velayet için sosyal inceleme, mal rejimi için hesap bilirkişisi gibi incelemeler ayrı ücrete tabidir; dosyanın kapsamına göre değişir.
- Vekâlet ücreti: Avukatla takip edilen davalarda ücret, avukatla yapılan sözleşmeyle belirlenir; baro asgari ücret tarifesinin altına inilemez. Ayrıca dava sonunda haksız çıkan taraf, karşı tarafın tarifeye göre hesaplanan vekâlet ücretini öder.
Özet: Anlaşmalı boşanma, tek celsede bitmesi ve dar kapsamı nedeniyle en düşük maliyetli yoldur; çekişmeli dava ise tanık, bilirkişi ve kanun yolu aşamalarıyla maliyeti büyütür.
⚖️ Masrafları Sonunda Kim Öder?
Yargılama giderleri kural olarak davada haksız çıkan tarafa yükletilir; davanın kısmen kabulünde giderler oranlanır. Yani dava açarken masrafları davacı karşılasa da, dava kazanıldığında harç, avans ve tarife vekâlet ücreti karşı taraftan tahsil edilebilir.
🤝 Adli Yardım: Masrafları Karşılayamayanlar İçin
Dava masraflarını karşılaması hâlinde kendisinin ve ailesinin geçimi önemli ölçüde zora girecek kişiler, mahkemeden adli yardım talep edebilir (HMK m.334 vd.). Kabul hâlinde harç ve giderlerden geçici muafiyet sağlanır; gerekirse avukat görevlendirilmesi için baroya bildirim yapılır. Ayrıca her baronun adli yardım bürosuna doğrudan başvurarak ücretsiz avukat görevlendirilmesi istenebilir. Bu mekanizmalar, ekonomik güçsüzlüğün hak aramaya engel olmaması için kurulmuştur.
💡 Maliyeti Etkileyen Etkenler
Davanın anlaşmalı mı çekişmeli mi olduğu; tazminat ve mal rejimi taleplerinin bulunup bulunmadığı; tanık ve bilirkişi sayısı; istinaf ve temyiz aşamalarına gidilip gidilmediği toplam maliyeti belirler. Eksik veya hatalı açılan davanın yeniden açılması en pahalı senaryodur; bu nedenle sürecin baştan doğru kurgulanması, en etkili tasarruf yöntemidir.
🔗 İlgili Konular
Dava harcı hesaplama · Vekalet ücreti hesaplama · Boşanma davası nasıl açılır? · Boşanma davası ne kadar sürer?
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Boşanma davası için kesin bir fiyat söylenebilir mi?
Hayır. Harç ve avans tutarları her yıl güncellenen tarifelere, vekâlet ücreti dosyanın kapsamına bağlıdır. Net tablo, talepleriniz belirlendikten sonra ilk görüşmede çıkarılabilir.
Param yoksa boşanma davası açamaz mıyım?
Açabilirsiniz. Adli yardım talebiyle harç ve giderlerden geçici muafiyet sağlanabilir; baro adli yardım bürosundan ücretsiz avukat görevlendirilmesi de istenebilir.
Davayı kazanırsam ödediğim masrafları geri alır mıyım?
Kural olarak evet. Yargılama giderleri haksız çıkan tarafa yükletilir; harç, kullanılan avans ve tarifeye göre vekâlet ücreti karşı taraftan tahsil edilebilir.
Anlaşmalı boşanma neden daha ucuz?
Tek duruşmada sonuçlanması, tanık-bilirkişi giderlerinin bulunmaması ve kanun yolu aşamalarının yaşanmaması toplam maliyeti belirgin biçimde düşürür.
Dosyanıza özgü masraf ve ücret tablosu için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuata göre değişiklik gösterebilir. Her somut olay kendine özgüdür.
