Müdahilin Temyizden Feragati – Danıştay İDDK 2025/3739

On bir yılı aşan bir idari dava düşünün: bir öğretim elemanı kamu görevinden çıkarılmış, idare mahkemesi cezayı iptal etmiş, Danıştay dairesi bozmuş, mahkeme ısrar etmiş, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu da ısrar kararını bozmuştur. Üstelik bu son bozma, davalı idarenin değil, yalnızca davalı yanında davaya katılan üniversitenin temyizi üzerine verilmiştir. Davacı karar düzeltme yoluna gittiğinde ise beklenmedik bir gelişme yaşanır: Temyiz eden müdahil, temyizinden feragat ettiğini bildirir. Karar düzeltme aşamasında yapılan bu feragat dikkate alınabilir mi?

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, 30/12/2025 tarihli ve E.2025/3402, K.2025/3739 sayılı kararıyla, davacının karar düzeltme istemini kabul ederek kendi bozma kararını kaldırmış, ardından ısrar kararına yönelik temyiz istemini yeniden ele almış ve müdahilin temyizden feragat ettiğini bildirmesi üzerine temyiz istemi hakkında feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına oy çokluğuyla hükmetmiştir.

🏛️ Disiplin cezasından ısrar kararına

Karar metnine göre davacı, Ankara Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Biriminde koordinatör olarak görev yaptığı dönemdeki eylem ve işlemleri nedeniyle, Yükseköğretim Kurumları Yönetici, Öğretim Elemanı ve Memurları Disiplin Yönetmeliği’nin 11. maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi uyarınca kamu görevinden çıkarma cezası ile cezalandırılmıştır. Ceza, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla verilmiştir. Davacı bu kararın iptalini ve yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle ödenmesini istemiştir.

Uyuşmazlığın yargısal seyri, idari yargıdaki uzun soluklu dosyaların tipik bir örneğidir:

İdare mahkemesi, iptal gerekçesinde Anayasa’nın 125. maddesindeki “İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür” hükmüne dayanmıştır. Danıştay 8. Dairesi ise 2023 tarihli bozmasında, davacının sübuta eren eylemlerinin kamu hizmeti veya öğretim elemanı sıfatıyla bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici olduğunu belirterek dava konusu işlemde hukuka aykırılık görmemiştir.

👥 Temyizi yalnız müdahil yaptı

Dosyanın en dikkat çekici yönlerinden biri, ısrar kararını temyiz edenin davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı değil, davalı yanında davaya katılan üniversite rektörlüğü olmasıdır. İDDK, 09/07/2025 tarihli ilk kararında usul yönünden davalı yanında müdahilin tek başına temyiz yoluna başvurabileceğine karar vermiş; esas yönünden de dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle ısrar kararını bozmuştur.

Dosyaya sunulan rektörlük olurunda, davalı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının temyiz yoluna gitmeme yönünde oluru bulunduğu ve bu olurda davacı hakkında aynı olaya ilişkin ceza soruşturmasında men-i muhakeme kararı verildiğinin gözetildiği aktarılmıştır. Rektörlük, yanında davaya katıldığı kurumun iradesine aykırı ve onunla çelişen bir işlem yapmamak amacıyla feragat yoluna gittiğini açıklamıştır.

✍️ Karar düzeltme aşamasında feragat

Davacı, İDDK’nın bozma kararına karşı karar düzeltme isteminde bulunmuştur. Davalı idare isteme ilişkin verecek cevabı olmadığını bildirmiştir. Müdahil rektörlük ise önce 21/11/2025 tarihli dilekçesiyle istemin reddini savunmuş, ardından görüşünü tamamen değiştirmiştir:

Danıştay tetkik hâkimi, karar düzeltme isteminin kabulü ile temyiz istemi hakkında feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği görüşünü bildirmiştir.

📚 Kurulun gerekçesi ve dayandığı hükümler

Kurul önce karar düzeltme dilekçesindeki nedenlerin, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 54. maddesine uygun olduğunu belirtmiştir. Bu nedenle karar düzeltme istemini kabul etmiş, 09/07/2025 tarihli bozma kararını kaldırmış ve müdahilin ısrar kararına yönelik temyiz istemini yeniden incelemiştir.

Yeniden incelemede Kurul, İYUK 31. maddenin yollamasıyla uygulanan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun feragate ilişkin hükümlerini esas almıştır:

Kurul, temyiz başvurusunun müdahil tarafından yapıldığını, müdahil vekilinin karar düzeltme incelemesi aşamasında temyiz isteminden feragat ettiğini bildirdiğini ve feragat iradesini gösteren makam olurunun dosyaya sunulduğunu tespit etmiştir. Bu tespitlerden hareketle temyiz isteminin incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varmıştır.

Hüküm fıkrasında, ısrar kararına yönelik müdahil temyizi hakkında feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına; temyiz aşamasına ait yargılama giderlerinin müdahil üzerinde bırakılmasına; davacının karar düzeltme yargılama giderlerinin ise müdahilden alınarak davacıya verilmesine hükmedilmiştir.

🗣️ Karşı oy: aşama geçtiyse feragat olmaz

Karar oy çokluğuyla verilmiştir. Karşı oyda, dosyanın temyiz aşamasının sona erip karar düzeltme aşamasına geçildiği, bu aşamada müdahilin temyiz talebinden feragat talebinin kabul edilmesinin olanaklı olmadığı ve davacının karar düzeltme talebi yönünden işin esası incelenerek karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir.

İki görüş arasındaki fark, feragatin hangi aşamaya kadar hüküm doğuracağına ilişkindir. Çoğunluk, HMK 310/1’deki “hüküm kesinleşinceye kadar” ölçütünü esas alarak, karar düzeltme incelemesi sürerken henüz kesinleşmiş bir hükmün bulunmadığı yaklaşımıyla feragate sonuç bağlamıştır. Karşı oy ise temyiz incelemesi tamamlandıktan sonra temyizden vazgeçilemeyeceğini, karar düzeltme isteminin kendi esasıyla değerlendirilmesi gerektiğini savunmuştur.

📝 İdari yargılama bakımından notlar

Karar, usul hukukuna ilişkin olmakla birlikte, disiplin uyuşmazlıklarında tarafların ve müdahillerin konumuna ilişkin önemli tespitler içermektedir:

Kurul kararı ısrar kararının esasına ilişkin yeni bir değerlendirme içermemektedir. Kararın kendisinde açıkça yazılmamakla birlikte, bozma kararı kaldırılıp müdahilin temyizi hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedildiğinden, idare mahkemesinin iptal ve parasal haklara ilişkin ısrar kararına karşı Danıştay’da incelenecek bir temyiz kalmadığı anlaşılmaktadır.

Feragatin kesin hüküm sonuçlarını farklı bir alanda ele alan mal rejimi davasından feragat kararı ile disiplin soruşturmasında savunma alınmasına ilişkin muhakkikin savunma isteyememesi kararı da bu karar ile birlikte incelenebilir.

❔ Sık sorulanlar

Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında, idari yargı ve disiplin hukukuna ilişkin diğer karar değerlendirmeleri Emsal Kararlar arşivinde yer almaktadır.