Murabaha Trade adıyla yapılan yönlendirmede dikkat çeken şey, vaadin büyüklüğü değil çerçevesidir. Teklif bir kazanç fırsatı olarak değil, kazancın helal yoldan elde edileceği güvencesi olarak sunuluyor. Adın kendisi de bu güvencenin taşıyıcısı.
📖 Kullanılan Terim, Anlatılan İşi Tarif Etmiyor
Murabaha, İslami finansta tanımlı bir alım-satım sözleşmesidir: belirli bir mal, maliyeti ve üzerine eklenen kâr payı açıkça bildirilerek satılır. Üç unsuru vardır — ortada gerçek bir mal bulunur, maliyet bilinir, kâr oranı baştan bellidir.
Yönlendirmede anlatılan yapı ise bunların hiçbirini içermiyor. Ortada alınıp satılan belirli bir mal yok; bunun yerine borsada işlem yapılacağı ve elde edilecek kazancın bir bölümünün verileceği söyleniyor. Bu, murabaha değil, sonucu baştan belli olmayan bir kâr paylaşımı tarifidir. Yani ad, yapılan işin hukuki niteliğini anlatmıyor; yalnızca işe bir sıfat kazandırıyor.
🔄 Sorgulama Yükünün Ters Çevrilmesi
Bu çerçevenin asıl işlevi teknik değil, ilişkiseldir. Sıradan bir yatırım teklifinde belge istemek doğal karşılanır. Teklif dinî bir hassasiyet üzerinden sunulduğunda ise belge istemek, karşı tarafın niyetinden şüphe etmek gibi hissettirir.
Böylece doğrulama isteği bir nezaketsizliğe dönüştürülmüş olur ve kişi, tam da soru sorması gereken anda susar. Burada istismar edilen şey kişinin bilgisizliği değil, iyi niyetidir. Bu nedenle bu tür tekliflerde hassasiyetin kendisi değil, o hassasiyetin doğrulamayı engellemek için kullanılması sorundur.
🧾 “Kazancın Aktarılması İçin Vergi” Talebi
Ödeme yapıldıktan sonra, kazancın aktarılabilmesi için ayrıca vergi ödenmesi gerektiği söyleniyor. Bu talep, anlatının en zayıf halkasıdır.
Yatırım gelirlerine ilişkin yükümlülükler, kazancı elde eden kişinin kendi vergisel durumuna göre işler; hiçbir muhatap, kazancı serbest bırakmak için önceden kendisine vergi ödenmesini isteyemez. Vergi, ödemenin önüne konan bir kapı değildir. Bu adımın tek işlevi, bekleyen kişiden ikinci bir ödeme almaktır — ve bu ikinci ödeme çoğu zaman ilkinden daha kolay alınır, çünkü kişi artık ilk parasını kurtarmaya çalışmaktadır.
👤 Muhatap: Bir Kişi, Bir Uygulama
Süreç baştan sona Telegram üzerinde, kendini “Meryem Demir” adıyla tanıtan bir hesap aracılığıyla yürütülüyor. Arkada bir kuruluş unvanı, bir merkez adresi veya bir sözleşme bulunmuyor.
Kimseye vekâlet vermemiş, hiçbir kayıt düzenine bağlı olmayan bir hesap üzerinden yürütülen yapı SPK tarafından yetkilendirilmemiştir. Türkiye’de yatırımcı adına işlem yapabilecek kuruluşlar SPK’nın yetkili aracı kurumlar listesinde tam unvanlarıyla yer alır ve bu kuruluşlar müşteriyle sözleşme yapmadan işlem yapamaz.
🛡️ Yatırım Öncesi Bakılması Gerekenler
- Kullanılan terimin tanımını sorun. Bir sözleşme türü anılıyorsa, o türün unsurları teklifte gerçekten var mı diye bakılır.
- Çerçeve ne olursa olsun aynı soruları sorun. Hassasiyet paylaşmak, belge istemenin yerine geçmez.
- Ödeme öncesi talep edilen ek kalemlere dikkat edin. Kazancın serbest bırakılması için önceden para istenmesi, kazancın var olmadığının göstergesidir.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Murabaha gerçek bir finans yöntemi değil mi? Adın kullanılması neden sorun?
Murabaha tanımlı bir alım-satım sözleşmesidir: belirli bir mal, bilinen maliyet ve baştan açıklanan kâr payı gerektirir. Anlatılan yapıda bunların hiçbiri bulunmuyor. Terimin gerçek olması, o terimle anlatılan işin gerçekten murabaha olduğunu göstermez.
Kazancı çekmek için vergi ödenmesi istendi, böyle bir usul var mı?
Yoktur. Vergisel yükümlülükler kazancı elde eden kişinin kendi durumuna göre işler ve karşı tarafa peşin ödeme yapılarak yerine getirilmez. Ödemenin önüne konan böyle bir koşul, ikinci bir tahsilat adımıdır.
Kazancın belirli bir yüzdesinin verileceği söylendi; bu neden tutarsız?
Çünkü anılan sözleşme türü sabit ve önceden bilinen bir kâr payı üzerine kuruludur; sonucu belirsiz bir işlemden pay verme vaadi bambaşka bir yapıyı tarif eder. İki anlatının aynı cümlede bir arada bulunması, terimin içeriğinin bilinmeden kullanıldığını gösterir.
Murabaha Trade nedeniyle mağdur oldum, ne yapmalıyım?
Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
