Miras hukuku, ölüm halinde mirasbırakanın hak ve borçlarının kanuni mirasçılara intikali sürecini düzenler. Türk Medeni Kanunu’nun 495-682. maddeleri arasında düzenlenen miras paylaşımı kuralları, zümre sistemine dayanır ve mirasçıların yasal payları ile saklı payları ayrı ayrı belirlenir. Bu rehberde 2026 miras payı + saklı pay hesaplama aracı, mirasçı türleri, paylaşım kuralları ve tenkis davası konuları detaylı ele alınmıştır.
📊 Miras Saklı Pay Oranları (TMK m.506)
Altsoy: yasal payın 1/2’si · Anne-Baba: yasal payın 1/4’ü · Sağ kalan eş: zümreye göre yasal payın 3/4’ü veya tamamı
🧮 Online Miras Payı Hesaplama Aracı 2026
Aşağıdaki hesaplama aracına terekenin (mirasbırakanın net mal varlığının) toplam değerini ve mirasçı bilgilerini girdiğinizde her mirasçının yasal miras payı ve saklı pay miktarı otomatik hesaplanır. Vasiyetname veya bağış işlemleri varsa tenkis hesabı için profesyonel destek alınmalıdır.
2026 Miras Payı + Saklı Pay Hesaplama Aracı
TMK zümre sistemine göre yasal pay ve saklı pay hesabı.
Bu araç bilgilendirme amaçlıdır; vasiyetname/bağış varsa tenkis hesabı için avukat desteği gereklidir. Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
📚 Türk Hukukunda Zümre Sistemi (TMK m.495-501)
Türk miras hukukunda mirasçılar üç zümre + sağ kalan eş şeklinde sıralanır. Bir zümrede mirasçı varsa, sonraki zümreler mirasçı sayılmaz. Eş, hangi zümre miras alıyorsa onunla birlikte mirasçı olur.
| Zümre | Mirasçılar | Eş Var ise Eş Payı | Kalan |
|---|---|---|---|
| 1. Zümre | Altsoy (çocuk, torun) | 1/4 | 3/4 altsoy arasında eşit |
| 2. Zümre | Anne, baba ve onların altsoyu (kardeşler) | 1/2 | 1/2 anne-babaya eşit |
| 3. Zümre | Büyük anne, büyük baba ve onların altsoyu | 3/4 | 1/4 |
| Mirasçısızlık | Eş tek başına | Tamamı | — |
🛡️ Saklı Pay Nedir? (TMK m.506)
Saklı pay, miras bırakanın tasarruf özgürlüğünden korunan ve belirli mirasçılara ayrılması zorunlu olan pay miktarıdır. Mirasbırakan vasiyet veya ölüme bağlı bağış yapsa bile saklı paylı mirasçıların hakları korunur.
| Mirasçı | Saklı Pay Oranı |
|---|---|
| Altsoy (çocuk, torun) | Yasal payın 1/2’si |
| Anne, Baba | Yasal payın 1/4’ü |
| Sağ Kalan Eş — Altsoy ile birlikte | Yasal payın tamamı |
| Sağ Kalan Eş — Anne-Baba ile birlikte | Yasal payın 3/4’ü |
Tasarruf edilebilir kısım: Tereke − Saklı paylar. Mirasbırakan, bu serbest kısım içinde dilediği kişiye vasiyet yapabilir veya bağış verebilir.
⚖️ Tenkis Davası
Mirasbırakanın yaptığı vasiyet veya bağış, bir mirasçının saklı payını ihlal ediyorsa tenkis davası açılarak işlemlerin saklı pay sınırına çekilmesi sağlanabilir. TMK m.560-571 arasında düzenlenmiştir.
Dava süresi: Hak ihlalinin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl, her hâlükârda mirasın açılmasından itibaren 10 yıl.
Davalı: Saklı payı ihlal eden hediye/vasiyet alan kişi.
Davacı: Saklı paylı mirasçı.
💡 Hesaplama Örnekleri
Örnek 1 — Eş + 2 Çocuk:
Tereke: 8.000.000 TL
Eş payı: 8.000.000 × 1/4 = 2.000.000 TL (saklı pay: tamamı)
Her çocuk: 6.000.000 / 2 = 3.000.000 TL (saklı pay: 1/2 = 1.500.000 TL)
Örnek 2 — Eş + Anne + Baba (çocuksuz):
Tereke: 8.000.000 TL
Eş payı: 8.000.000 × 1/2 = 4.000.000 TL (saklı pay: 3/4 × 4M = 3.000.000 TL)
Anne ve Baba: Kalan 4.000.000 / 2 = 2.000.000 TL her biri (saklı pay: 1/4 = 500.000 TL her biri)
Örnek 3 — Eş Tek Mirasçı:
Çocuk yok, anne-baba ölmüş, kardeş yok → Tereke 8.000.000 TL’nin tamamı sağ kalan eşe kalır.
📜 Vasiyetname ile Mirastan Mahrum Bırakma Mümkün mü?
Mirasbırakan saklı paylı mirasçıyı tamamen mirastan mahrum bırakamaz. Ancak “mirastan ıskat” (mirastan çıkarma) kurumu vardır (TMK m.510). Ağır suç, ahlaki yükümlülüğü ihlal, terk gibi sebeplerle saklı paylı mirasçı dahi vasiyetname ile mirastan çıkarılabilir. Iskat sebebi vasiyetnamede açıkça belirtilmelidir.
❓ Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Türkiye’de miras nasıl paylaşılır?
Türk Medeni Kanunu zümre sistemine göre paylaşılır: 1. zümre altsoy (çocuklar), 2. zümre anne-baba ve kardeşler, 3. zümre büyük anne-baba. Sağ kalan eş hangi zümre mirasçı oluyorsa onunla birlikte mirasçı olur. Yukarıdaki online miras hesaplama aracı‘na bilgileri girerek payları öğrenebilirsiniz.
Saklı pay ne demek?
Saklı pay, mirasbırakanın vasiyetname veya bağışla ihlal edemeyeceği, belirli mirasçılara kanunla ayrılmış pay miktarıdır. Altsoy yasal payın 1/2’si, anne-baba 1/4’ü, sağ kalan eş zümreye göre tamamı veya 3/4’ü saklı pay olarak korunur.
Eşin miras payı ne kadar?
Sağ kalan eşin miras payı, hangi zümre ile birlikte mirasçı olduğuna bağlıdır: çocuklar ile birlikte 1/4, anne-baba ile birlikte 1/2, büyük anne-baba ile birlikte 3/4, tek başına ise tamamı.
Tenkis davası ne zaman açılır?
Vasiyetname veya bağışla saklı payı ihlal edilen mirasçı, ihlali öğrenmesinden itibaren 1 yıl içinde tenkis davası açabilir. Mutlak süre, mirasın açılmasından itibaren 10 yıldır. Bu süreler hak düşürücü süredir.
Mirasçı sıfatı nasıl ispatlanır?
Mirasçı sıfatı, sulh hukuk mahkemesinden alınan “mirasçılık belgesi” (veraset ilamı) ile ispatlanır. Noter veya sulh hukuk mahkemesinden talep edilebilir. Bu belge banka, tapu ve vergi işlemlerinde mirasçılığı kanıtlamak için kullanılır.
Mirastan feragat mümkün mü?
Evet. Mirasçı, mirası reddedebilir (TMK m.605) — mirasbırakanın ölümünden itibaren 3 ay içinde sulh hukuk mahkemesine başvurarak. Mirasın reddi halinde mirasçı, mirasbırakanın borçlarından sorumlu olmaz.
Üvey çocuk miras alır mı?
Hayır. Türk hukukunda üvey çocuklar (eşin önceki evlilikten olan çocukları) mirasçı sayılmaz. Ancak resmi olarak evlatlık edinilmiş üvey çocuk, evlat edinen kişinin biyolojik çocuğu gibi mirasçı olur.
Mirasta vasiyetname olmazsa ne olur?
Vasiyetname yoksa miras, kanuna göre yasal mirasçılar arasında zümre sistemine göre paylaşılır. Bu durum “kanuni intikal” olarak adlandırılır. Tüm mirasçılar payları oranında hak sahibi olur.
Mirasçılar arası anlaşmazlık nasıl çözülür?
Mirasçılar paylaşımda anlaşamazsa “mirasın paylaşılması davası” sulh hukuk mahkemesinde açılır. 2025 yılı düzenlemesiyle mirasçılar arası paylaşım sözleşmesi noter önünde resmi şekilde yapılmak zorundadır.
Miras paylaşımı, tenkis davası veya vasiyetname konusunda hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
Mirasçılık belgesi, terekenin tespiti, tenkis veya iptal davaları için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler güncel olmayabilir. Kesin paylaşım için terekenin değerlemesi ve dava süreci avukatla yürütülmelidir. Makale kullanılarak yapılan başvuru ve hesaplamalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
