Evlenmenin Butlanı: Mutlak ve Nispi Butlan

Bir evlilik yalnızca boşanmayla değil, butlan kararıyla da sona erebilir. Butlan, evliliğin kuruluşundaki sakatlığa dayanır ve boşanmadan farklı bir hukuki yoldur. Bu yazıda konunun çerçevesi açıklanmaktadır.
⚖️ Mutlak Butlan Sebepleri
Türk Medeni Kanunu dört hâlde evlenmenin mutlak butlanla batıl olduğunu düzenler: eşlerden birinin evlenme sırasında evli bulunması; evlenme sırasında sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun olması; evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı bulunması; eşler arasında evlenmeye engel olacak derecede hısımlık bulunması.
Mutlak butlan davası Cumhuriyet savcısı tarafından re’sen açılır; ayrıca ilgisi olan herkes tarafından da açılabilir.
Not: Butlan sebebinin varlığı iddiası, evliliğin kuruluş anına ilişkin belgelerle desteklendiğinde yargılama kısalır.
📋 Nispi Butlan ve Hâkim Kararı
Nispi butlan; irade sakatlıkları (yanılma, aldatma, korkutma) ve yasal temsilcinin izninin bulunmaması gibi hâllerde gündeme gelir. Bu davayı kural olarak ilgili eş açar ve kanunda öngörülen süreler işler.
Kanunun temel kuralı şudur: batıl bir evlilik ancak hâkimin kararıyla sona erer. Mutlak butlan hâlinde bile evlenme, hâkimin kararına kadar geçerli bir evliliğin bütün sonuçlarını doğurur.
👨👩👧 Sonuçları
Çocuklar yönünden: butlanına karar verilen evlilikten doğan çocuklar, ana ve baba iyiniyetli olmasalar bile evlilik içinde doğmuş sayılır; çocuklarla ilişkilere boşanma hükümleri uygulanır.
Eşler yönünden: evlenirken iyiniyetli olan eş bu evlenmeyle kazandığı kişisel durumunu korur. Mal rejiminin tasfiyesi, tazminat, nafaka ve soyadı hakkında boşanmaya ilişkin hükümler uygulanır.
Benzer kurumlar için evliliğin yokluğu ve gaiplik nedeniyle evliliğin feshi yazılarına bakılabilir.
📌 İlgili Konular
Konu erginlik ve evlenme ve mal paylaşımı başlıklarıyla da bağlantılıdır.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Butlan boşanmadan farklı mı?
Evet; butlan evliliğin kuruluşundaki sakatlığa dayanır, boşanma ise sonradan doğan sebeplere.
Mutlak butlan davasını kim açar?
Cumhuriyet savcısı re’sen açar; ilgisi olan herkes de açabilir.
Karar verilene kadar evlilik geçerli mi?
Kanun, hâkimin kararına kadar geçerli evliliğin bütün sonuçlarının doğacağını düzenlemiştir.
Çocukların durumu ne olur?
Evlilik içinde doğmuş sayılırlar; ilişkilere boşanma hükümleri uygulanır.
Evlenmenin butlanı hakkında bilgi almak için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuata göre değişiklik gösterebilir. Her somut olay kendine özgüdür; sonuç taahhüdü içermez.



