Kripto varlık hizmet sağlayıcılarda kimin ortak, kimin yönetici olabileceği serbest bir tercih değildir. 6362 sayılı Kanun’un 35/B maddesi, kurucular, pay sahipleri ve yöneticiler için bir dizi nitelik şartı öngörmektedir.
⚗️ Aranan Nitelikler
Kanun; kurucu ve pay sahipleri ile yöneticiler bakımından başlıca şu şartları öngörmektedir:
- Müflis olmamak ve konkordato ilan etmemiş olmak,
- Faaliyet izni iptal edilen kuruluşlarda belirli oranda pay sahibi veya yönetici olmamak,
- Kanun’da sayılan yüz kızartıcı suçlar ile mali nitelikli suçlardan hüküm giymemiş olmak,
- Sermaye piyasası mevzuatı uyarınca işlem yasaklısı olmamak,
- Gerekli mali güce sahip olmak,
- Ortaklık yapısının şeffaf ve açık olması.
Bu şartlar, hem kuruluş aşamasında hem de faaliyet süresince aranır.
Not: Şartların somut olayda sağlanıp sağlanmadığı Kurul değerlendirmesine tabidir; bu yazı kanuni çerçeveyi tanıtır.
📕 Şeffaf Ortaklık Yapısı Şartı
Ortaklık yapısının şeffaf ve açık olması şartı, uygulamada özellikle karmaşık holding yapıları ve yurt dışı bağlantılı ortaklıklar bakımından önem kazanır.
Kanun’un aradığı, nihai kontrolün kimde olduğunun tespit edilebilmesidir. Bu, düzenleyici denetimin ön şartıdır: kimin sorumlu olduğu bilinemiyorsa, sorumluluk rejimi de işletilemez.
⏳ Şartın Kaybı: Altı Ay İçinde Pay Devri
Kanun, pay sahiplerinin sonradan aranan şartları kaybetmesi hâlinde bir çözüm öngörmüştür: bu kişilerin paylarını, şartların kaybedildiği tarihten itibaren altı ay içinde şartları taşıyan kişilere devretmeleri gerekir.
Bu, düzenleyicinin tercih ettiği yöntemin doğrudan faaliyet iznini iptal etmek yerine, ortaklık yapısını düzeltmeye yönelik olduğunu göstermektedir.
🔁 Pay Devri İzne Tabidir
Şartların kaybı hâlinde yapılacak devir dâhil olmak üzere, kripto varlık hizmet sağlayıcılarda doğrudan ve dolaylı pay devirleri Kurul iznine tabidir. İzin alınmaksızın yapılan devirler pay defterine kaydedilemez; bu yöndeki kayıtlar hükümsüzdür.
Kuruluş ve izin rejiminin bütünü için kuruluş ve faaliyet izni yazımıza bakılabilir.
🖥️ İç Kontrol ve Bilgi Sistemleri
Kanun, kripto varlık hizmet sağlayıcılarda iç kontrol birimi kurulmasını zorunlu tutmakta ve bilgi sistemleri ile teknolojik altyapı bakımından TÜBİTAK tarafından belirlenecek kriterlere uyum aramaktadır.
Ortak ve yönetici şartları ile bu yapısal yükümlülükler birlikte okunduğunda, izin rejiminin yalnızca sermaye değil aynı zamanda kurumsal yönetim temelli olduğu görülür. Uyum başlıklarının bir diğeri için TSPB üyeliği yazımıza bakınız.
📌 İlgili Konular
Kuruluş ve faaliyet izni · TSPB üyeliği · VASP lisans ve regülasyon
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Kripto varlık hizmet sağlayıcısında kimler ortak olabilir?
6362 sayılı Kanun’un 35/B maddesi; müflis olmama, belirli suçlardan hüküm giymemiş olma, işlem yasaklısı olmama, mali güç ve şeffaf ortaklık yapısı gibi şartlar öngörmektedir.
Şartlar sonradan kaybedilirse ne olur?
Kanun, payların şartların kaybedildiği tarihten itibaren altı ay içinde şartları taşıyan kişilere devredilmesini öngörmektedir.
Pay devri serbest midir?
Hayır. Doğrudan ve dolaylı pay devirleri Kurul iznine tabidir; izinsiz devirler pay defterine kaydedilemez ve bu kayıtlar hükümsüzdür.
İç kontrol birimi zorunlu mudur?
Kanun, kripto varlık hizmet sağlayıcılarda iç kontrol birimi kurulmasını zorunlu tutmaktadır.
Ortaklık yapısının şeffaf olması ne anlama gelir?
Nihai kontrolün kimde bulunduğunun tespit edilebilmesi aranır; bu, düzenleyici denetimin ve sorumluluk rejiminin işletilebilmesinin ön şartıdır.
Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılarda Ortak ve Yönetici Şartları hakkında bilgi almak için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuata göre değişiklik gösterebilir. Kripto varlık mevzuatı hızla değişmektedir; her somut olay kendine özgüdür ve sonuç taahhüdü içermez. Yatırım tavsiyesi değildir.
