İşyerinde Sel Hasarı ve Faturasız KDV – Hakem K. 2026/442040

Şiddetli yağışın ardından bir güzellik merkezinin zemin ve bodrum katlarını sel suyu basıyor, üst katlarda ise çatı giderlerinden sızan su tavanlara ve zeminlere zarar veriyor. Sigorta şirketi 21.119,00 TL ödüyor; işletme ise zararın bundan fazla olduğunu, ayrıca KDV’nin de eklenmesi gerektiğini savunuyor. Sigorta şirketinin cevabı hazır: Envanter kayıtlarında yer almayan eşyalar için poliçe özel şartı gereği ödeme yükümlülüğü yoktur. Sigorta Tahkim Komisyonu hakeminin önündeki soru, işyeri paket poliçesinde muafiyet, eksik sigorta, envanter şartı ve fatura yokluğunun tazminatı nasıl şekillendireceğidir.

Sigorta Tahkim Komisyonu hakemi, 07.08.2026 tarihli ve K-2026/442040 sayılı kararıyla, bakiye zararı 3.932,20 TL olarak kabul etmiş; fatura sunulmadığı gerekçesiyle KDV’yi tazminata eklememiş ve fazlaya ilişkin talebi reddetmiştir. Uyuşmazlık miktarı 5684 sayılı Kanun’un 30/12 maddesindeki sınırın altında kaldığından karar kesin olarak verilmiştir.

🌧️ Sel, çatı suyu ve güzellik merkezi poliçesi

Hakem kararına göre taraflar arasında 15/11/2022-15/11/2023 vadeli bir Güzellik Merkezi Paket Sigorta Poliçesi bulunmaktadır. Poliçede hem sel/su baskını hem de dahili su klozu yer almaktadır. Riziko 03.09.2023 tarihinde, yani poliçe vadesi içinde gerçekleşmiştir.

Dosyadaki meteoroloji raporu, 02.09.2023 tarihinde şiddetli ve aşırı yağışlar sonucunda ev ve işyerlerinde su baskınları yaşandığını, raylı sistemde aksamalar olduğunu ve tarım arazilerinin su baskınları ile heyelanlardan zarar gördüğünü ortaya koymuştur. Hakem, işyerinin zemin ve bodrum katlarında sel ve su baskını, üst katlarında ise çatı giderlerinden sızan sular nedeniyle dahili su hasarı meydana geldiğini tespit etmiştir. Aynı olayda iki ayrı teminatın birlikte çalışması, kararın hesap bölümünü de iki kalemli hâle getirmiştir.

Sigorta kuruluşu cevabında zamanaşımı ve kesin hüküm itirazlarında bulunmuş, zararın 21.119,00 TL ödemeyle giderildiğini ve talebin poliçe özel şartlarına aykırı olduğunu savunmuştur. Hakem, uyuşmazlığın esasının rizikonun poliçe kapsamında olup olmadığı ile zararın tespiti noktasında toplandığını belirlemiştir.

📑 Poliçenin iki özel şartı

Kararda iki özel şart aynen aktarılmıştır ve sonucun anahtarı bu şartlardadır:

Sigorta kuruluşu, envanter kayıtları incelendiğinde hasar gördüğü iddia edilen bazı ekipmanların ticari kayıtlarda yer almadığını ileri sürmüştür. Hakem bu savunmayı toptan bir ret gerekçesi olarak değil, hesaplamayı sınırlayan bir ölçüt olarak ele almıştır: Bilirkişi, envanter kayıtlarında bulunmayan yahut hasar gördüğü yeterli belge ve fotoğrafla ortaya konulamayan kıymetleri hesap dışında bırakmış, kalan kıymetler için tazminat hesaplamıştır. Böylece özel şart, ispatlanan kalemler bakımından tazminatı engellememiştir.

🧮 Bilirkişi hesabı adım adım

Hakem, daha önce aynı uyuşmazlıkla ilgili bir itiraz dosyasında alınan 13.03.2025 tarihli bilirkişi raporunu esas almıştır. Raporda eksik sigorta ve muafiyet iki grup için ayrı ayrı hesaplanmıştır:

Dekorasyon için sigorta bedeli sigorta değerinin yaklaşık %28’inde kaldığından, gerçek zararın büyük kısmı sigortalının üzerinde kalmıştır. Bu sonuç, 6102 sayılı TTK’nın 1462. maddesindeki eksik sigorta kuralının doğal uzantısıdır: Sigorta bedeli sigorta değerinden az ise ve menfaatin bir kısmı zarar görmüşse, aksine sözleşme yoksa sigortacı sigorta bedelinin sigorta değerine oranına göre tazminat öder. Eksik sigorta ve muafiyetin birlikte uygulandığı bir başka dosya için makine kırılmasında eksik sigorta yazısına bakılabilir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraflar rapora karşı beyan veya itiraz sunmamıştır. Hakem raporu denetime elverişli bularak hükme esas almıştır.

🧾 Fatura yoksa KDV yok

Bilirkişi, KDV hariç ve KDV dahil iki ayrı sonuç sunarak tercihi hakeme bırakmıştı: KDV hariç ödemede ek tazminat 4.032,00 TL, KDV dahil ödemede 9.062,20 TL. Başvuran KDV dahil bedeli talep etmiştir.

Hakem, dosyada bu talebi destekleyen herhangi bir fatura bulunmadığını tespit etmiştir. Gerekçeye göre tanzim edilmiş bir fatura yokken başvuranın katlanmak zorunda kaldığı, tahakkuk etmiş ve devlete ödenmesi gereken bir KDV yükünden söz edilemez. Fatura olmadığı hâlde KDV’nin de karşılanması gerektiğinin kabulü gerçek zarar ilkesine aykırıdır. Bu nedenle başvuran üzerinde doğduğu ispat edilemeyen KDV, zarara dâhil edilmemiştir.

Bu değerlendirme, onarımı fatura ile belgelenmiş dosyalarla karşılaştırıldığında anlam kazanır. Kaskoda KDV dahil bakiye hasarın tartışıldığı bu karar ile birlikte okunduğunda, KDV kaleminin tazminata girip girmemesinde belirleyici olgunun KDV yükünün fiilen doğup doğmadığı olduğu görülmektedir.

➖ Önceki 100 TL’lik karar ve faiz

Kararın dikkat çeken bir yönü de aynı uyuşmazlığın daha önce Komisyon önüne gelmiş olmasıdır. Hakem, 25/12/2024 tarihli ve 2024/491355 sayılı hakem kararıyla 100,00 TL hasar bedelinin kabul edildiğini tespit etmiştir. KDV hariç bakiye zarardan bu 100,00 TL düşülerek 3.932,20 TL‘nin kabulüne, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

Faiz başlangıcı bakımından hakem, sigorta kuruluşunun 16.01.2024 tarihinde kısmi ödeme yaptığını ve bu kısmi ödemeyle temerrüde düştüğünü kabul etmiştir. Bu nedenle bakiye tutar 16/01/2024 tarihinden itibaren yasal faiziyle hüküm altına alınmıştır. Yargılama masraflarından (1.040,00 TL başvuru ücreti ve 75,00 TL tebligat gideri) kabul oranına isabet eden 489,21 TL sigorta kuruluşuna yükletilmiştir.

Kısmi talepten sonra kalan hasarın yeniden istenmesine ilişkin farklı bir dosya için kısmi davadan sonra bakiye hasar yazısı incelenebilir.

💼 Vekâlet ücretinde 30/17 tartışması

Hakem, vekâlet ücreti konusunda ayrıntılı bir değerlendirme yapmıştır. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30. maddesinin 17. fıkrasına göre talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekâlet ücreti, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde belirlenen ücretin beşte biridir. Hakeme göre Komisyon önünde talepte bulunan yalnızca başvuran olduğundan, beşte bir kuralı başvuranın talebinin reddedilen kısmına isabet eden ücret bakımından uygulanmalıdır.

Kararda, her iki taraf için beşte bir ücret öngören yönetmelik hükmünün normlar hiyerarşisine aykırı olduğu, AAÜT’nin 17. maddesine rağmen 5684 sayılı Kanun’un 30/17 maddesinin özel düzenleme olarak öncelikle uygulanacağı belirtilmiştir. Sonuçta başvuran lehine kabul edilen miktarı geçmeyecek şekilde 3.932,20 TL, sigorta kuruluşu lehine ise 1.006,00 TL vekâlet ücretine hükmedilmiştir.

🤔 Sık sorulanlar

Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında, diğer karar incelemeleri ise Emsal Kararlar arşivinde bulunmaktadır.