Poliçedeki bedelin gerçek değerin altında veya üstünde olması, ödenecek tazminatı doğrudan etkiler. Bu yazıda konunun çerçevesi açıklanmaktadır.
📉 ⚡ Eksik Sigorta ve Oransal Ödeme
Türk Ticaret Kanunu’nun 1462. maddesi nettir: sigorta bedeli, sigorta değerinden az olduğu takdirde, sigorta edilmiş menfaatin bir kısmının zarara uğraması hâlinde sigortacı, aksine sözleşme yoksa, SİGORTA BEDELİNİN SİGORTA DEĞERİNE OLAN ORANINA GÖRE tazminat öder.
Bu, uygulamada en çok şaşkınlık yaratan sonuçtur: hasar poliçe bedelinin altında olsa bile ödeme, eksik sigorta oranında düşer. Örneğin bedelin gerçek değerin yarısı kadar belirlenmiş olması hâlinde, kısmi hasarda ödemenin de bu orana göre yapılması gündeme gelir.
Madde “aksine sözleşme yoksa” kaydını taşır; bazı poliçelerde eksik sigorta uygulanmayacağına dair kayıtlar bulunabilir. Bu nedenle poliçe metni ayrıca incelenir.
Not: Poliçe bedelinin hangi değere göre belirlendiğinin teklif aşamasında yazılı olarak kaydedilmesi, sonraki oransal indirim tartışmasını önler.
📈 Aşkın Sigorta
Aşkın sigorta, sigorta bedelinin sigortalanan menfaatin değerinden fazla olmasıdır. Sigorta hukukunda zenginleşme yasağı geçerli olduğundan, aşkın sigortada da ödeme gerçek zararla sınırlı kalır; fazla bedel üzerinden tazminat ödenmez.
Aşkın sigortanın kasıtlı olması hâlinde sonuç ağırlaşır ve sözleşmenin geçerliliği tartışılır. İyiniyetli hâllerde ise fazladan ödenen prim bakımından talep gündeme gelebilir.
🧮 Değer Tespiti ve Güncelleme
Eksik sigortadan korunmanın yolu, sigorta bedelinin gerçek değere göre belirlenmesi ve dönemsel olarak güncellenmesidir. Özellikle enflasyonist dönemlerde birkaç yıl önce belirlenen bedel gerçek değerin çok altında kalabilir.
İşyeri poliçelerinde bu risk daha yüksektir; ayrıntı için işyeri yangın sigortası yazısına bakılabilir. Muafiyet uygulaması ile eksik sigorta ayrı kavramlardır; ayrıntı için muafiyet ve tenzil yazısına bakılabilir.
📌 İlgili Konular
Konu poliçenin kurulması ve hasar tespiti başlıklarıyla da bağlantılıdır.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Eksik sigorta nedir?
Sigorta bedelinin sigorta değerinden az olmasıdır.
Kısmi hasarda ne olur?
Kanun, aksine sözleşme yoksa bedelin değere oranına göre ödeme öngörür.
Aşkın sigortada fazla ödeme yapılır mı?
Hayır; zenginleşme yasağı gereği ödeme gerçek zararla sınırlıdır.
Eksik sigortadan nasıl korunulur?
Bedelin gerçek değere göre belirlenmesi ve dönemsel güncellenmesiyle.
Eksik sigorta nedeniyle düşük ödeme yapılan dosyalar hakkında bilgi almak için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuata göre değişiklik gösterebilir. Her somut olay kendine özgüdür; sonuç taahhüdü içermez.
