Bir eşin, diğerine ait mala yaptığı katkı karşılıksız kalmaz. Türk Medeni Kanunu bu durum için değer artış payı adında ayrı bir alacak hakkı öngörmüştür. Bu yazıda konunun çerçevesi açıklanmaktadır.
📈 Kanuni Dayanak
Türk Medeni Kanunu’na göre; eşlerden biri diğerine ait bir malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına hiç ya da uygun bir karşılık almaksızın katkıda bulunmuşsa, tasfiye sırasında bu malda ortaya çıkan değer artışı için katkısı oranında alacak hakkına sahip olur.
Bu alacak, malın tasfiye sırasındaki değerine göre hesaplanır. Değer kaybı söz konusuysa katkının başlangıçtaki değeri esas alınır.
Not: Katkının parasal tutarı kadar tarihi de önemlidir; ödeme tarihleri malın edinim tarihiyle birlikte değerlendirilir.
🔄 Malın Elden Çıkarılması
Katkı yapılan mal daha önce elden çıkarılmışsa hâkim, diğer eşe ödenecek alacağı hakkaniyete uygun olarak belirler. Yani malın satılmış olması alacağı ortadan kaldırmaz.
Eşler yazılı bir anlaşmayla değer artışından pay almaktan vazgeçebilir veya pay oranını değiştirebilirler. Bu anlaşmanın yazılı olması şarttır.
⚖️ Katılma Alacağından Farkı
Değer artış payı, diğer eşe ait belirli bir mala yapılan katkıdan doğar ve katkı oranına bağlıdır. Katılma alacağı ise rejimin sonunda artık değerin yarısı üzerinden hesaplanan genel bir alacaktır.
İki alacak bir arada istenebilir. Ayrıntı için katılma alacağı ve edinilmiş mallara katılma rejimi yazılarına bakılabilir.
📌 İlgili Konular
Konu mal paylaşımı ve mal rejimi sözleşmesi başlıklarıyla da bağlantılıdır.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Katkı nasıl ispatlanır?
Banka kayıtları, havale dekontları, satış ve tadilat belgeleri değerlendirilir.
Alacak hangi değere göre hesaplanır?
Malın tasfiye sırasındaki değerine göre hesaplanır.
Mal satılmışsa hak kaybolur mu?
Hâkim ödenecek alacağı hakkaniyete uygun olarak belirler.
Vazgeçmek mümkün mü?
Eşler yazılı anlaşmayla pay almaktan vazgeçebilir veya oranı değiştirebilir.
Değer artış payı ve katkı payı alacağı hakkında bilgi almak için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuata göre değişiklik gösterebilir. Her somut olay kendine özgüdür; sonuç taahhüdü içermez.
