Turizm Amaçlı Kiralamada Oybirliği – Danıştay 4. D 2025/6678

Günlük ve haftalık kiralık daire piyasası, 7464 sayılı Kanun’la birlikte izin belgesine bağlandı. Kanun yürürlüğe girdikten sonra en çok tartışılan iki soru şunlar oldu: Mülk sahibi olmayan, konutu uzun dönem kiralayıp kısa dönemli konuklara veren işletmeciler bu işe devam edebilir mi? Bir dairenin günlük kiraya verilebilmesi için binadaki bütün kat maliklerinin oybirliğiyle onay vermesi gerçekten şart mı? Danıştay Dördüncü Dairesi, kısa süreli kiralama faaliyeti yürüten altı kişinin açtığı iptal davasında Yönetmelik hükümlerini incelerek iki soruya da Kanun’un lafzı doğrultusunda cevap verdi.
Danıştay 4. Dairesi, 16.12.2025 tarihli ve E.2024/2155, K.2025/6678 sayılı kararıyla, Konutların Turizm Amaçlı Kiralanması Faaliyetlerinin Düzenlenmesine İlişkin Yönetmelik’in “kiraya veren” tanımına ve izin belgesi başvurusunda istenen belgelere ilişkin hükümlerinin iptali istemini oybirliğiyle reddetti. Kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu nezdinde temyiz yolu açık bırakıldı.
🏢 İptal davasının konusu
Davacılar, konutları kısa süreli olarak kiraya veren kişilerdir. Dava dilekçesine göre faaliyetlerini, mülk sahiplerinden kiraladıkları konutları turistlere ve kısa süreli konuklara vererek yürütmektedirler. 7464 sayılı Kanun ve Yönetmelik ile birlikte bu modelin fiilen sona erdiğini ileri sürerek Kültür ve Turizm Bakanlığına karşı Danıştay’da doğrudan iptal davası açmışlardır.
İptali istenen hükümler şunlardır:
- Yönetmelik m.4/1-f’deki “mülkiyetine sahip olan veya konutu intifa hakkı ya da üst hakkı tesis edilmek suretiyle” ibaresi (kiraya veren tanımı),
- m.5/1’deki “Üzerinde üst hakkı veya intifa hakkı bulunan konutlarda malik yerine” ibaresi,
- m.5/2-c’deki güncel tapu örneği veya kaydı istenmesine ilişkin ibare,
- m.5/2-d’nin 1 ve 2 numaralı alt bentleri: binadaki konut nitelikli bütün bağımsız bölümlerin kat maliklerinin oybirliğiyle aldığı kararın noter onaylı örneği ve aynı binada beşten fazla konut için işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile site içinde ise tüm kat maliklerinin oybirliği kararı.
Davacılara göre ticaret yapma hakkı mülkiyet sahipliğine indirgenmiş, malik olmayanların kiralama yapması engellenmiş, bu durum haksız rekabete ve eşitlik ilkesine aykırılığa yol açmıştır. Tüm kat maliklerinin oybirliğinin aranması ise teşebbüs özgürlüğüne aykırıdır. Davalı Bakanlık ise amacın alt kiralama yoluyla yapılan kontrolsüz kiralamaları önlemek olduğunu ve malik olmayanların (A) grubu seyahat acentaları üzerinden faaliyet gösterebileceğini savunmuştur. Danıştay Tetkik Hâkimi de Danıştay Savcısı da davanın reddi gerektiği görüşündedir.
📜 7464 sayılı Kanun ne öngörüyor?
02.11.2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7464 sayılı Konutların Turizm Amaçlı Kiralanmasına ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, konutların kullanıcılara en fazla yüz gün süreyle kiralanmasını izin belgesine bağlamıştır. Kararda esas alınan hükümler özetle şöyledir:
- m.2: Kiraya veren; konutun mülkiyetine sahip olan veya konutu intifa ya da üst hakkı tesis edilmek suretiyle tasarrufunda bulunduran gerçek veya tüzel kişidir.
- m.3/3: İzin başvurusunda, bağımsız bölümün bulunduğu binanın tüm kat malikleri tarafından oybirliğiyle alınan kararın ibrazı zorunludur.
- m.3/4: Aynı kiraya veren adına aynı binada beşten fazla bağımsız bölüm için izin istenirse işyeri açma ve çalışma ruhsatı ve sitelerde ayrıca tüm kat maliklerinin oybirliği aranır.
- m.3/5: İzin belgesini alma yükümlülüğü kiraya verene aittir; kiraya veren dışında yürütülen turizm amaçlı kiralamalar münhasıran 1618 sayılı Kanun’a göre belgelendirilmiş (A) grubu seyahat acentaları aracılığıyla yapılabilir.
- m.3/7: Mesken olarak kiralanan konutun kiracı tarafından kendi nam ve hesabına turizm amaçlı kiraya verilmesi yasaktır.
- m.3/10: Yönetim planında kısa süreli kiralamaya izin verilen, resepsiyon ve benzeri hizmetleri bulunan yüksek nitelikli konutlarda oybirliği ve oran şartları aranmaz.
🔑 Kiraya veren tanımı: kiracı neden dışarıda?
Daire, Yönetmelik’teki “kiraya veren” tanımının, dayanağı olan Kanun’un 2. maddesindeki tanımla aynı olduğunu tespit etti. Kararın gerekçesine göre konutun maliki ve konut üzerinde sınırlı ayni hak sahibi olan kişilerin konut üzerindeki tasarruflarda öncelikli olarak düşünülmesi, sahip oldukları hakkın doğal sonucudur. Kısa süreli kiralanmak istenen konutların kontrolsüz ve denetimsiz kiralanmasının önüne geçilmesi amacıyla malik, üst ve intifa hakkı sahipleri kiraya veren olarak tanımlanmış; bu kişilere izin belgesi alma imkânı tanınmıştır.
Danıştay, malik olmayanların bu faaliyetten tamamen dışlandığı iddiasını da kabul etmedi. Kanun’un 3/5. maddesi, kiraya veren dışındaki kişilerin turizm amaçlı kiralamayı (A) grubu seyahat acentaları aracılığıyla yapabilmesine imkân tanımaktadır. Bu nedenle düzenlemenin mülkiyet hakkını ya da çalışma, sözleşme ve teşebbüs özgürlüğünü kısıtlayıcı hükümler içermediği, kamu yararına ve Kanun’a uygun olduğu sonucuna ulaşıldı.
🤝 Kat maliklerinin oybirliği şartı
Davacıların en çok itiraz ettiği nokta, bir dairede turizm amaçlı kiralama yapılabilmesi için binadaki bütün kat maliklerinin oybirliğiyle karar almasının ve bu kararın noterce onaylanmasının istenmesiydi. Davacılar, bu şartın Kat Mülkiyeti Kanunu’na ve teşebbüs özgürlüğüne aykırı olduğunu ileri sürdü.
Danıştay, Kanun’un genel gerekçesine ve 3. maddesinin gerekçesine başvurdu. Buna göre düzenlemenin amaçları; alternatif konaklama ihtiyacının Bakanlık denetimi altında karşılanması, kiralama gelirlerinin kayıt altına alınması, konuklara ilişkin bildirimlerin 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu kapsamında yapılarak suçların önlenmesi, turizm sektöründe eşit rekabet ortamı sağlanması ve binanın bütünüyle otel işlevine dönüşmesinin önlenerek yerleşim alanının genel dokusunun korunmasıdır. Oybirliği şartı doğrudan Kanun’un 3/3. maddesinde yer aldığından, Yönetmelik’teki karşılığı normlar hiyerarşisine aykırı bulunmadı.
Mahkeme ayrıca Kanun’un 6/2. maddesinin, uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisini Bakanlığa verdiğini ve Yönetmelik’in bu yetkiye dayanılarak çıkarıldığını vurguladı.
🏛️ Anayasa’ya aykırılık iddiası
Davacılar, Yönetmelik’in dayanağı olan Kanun hükümlerinin de Anayasa Mahkemesine götürülmesini istemişti. Daire bu talebi, Kanun’un hangi maddesinin hangi gerekçeyle Anayasa’ya aykırı olduğunun açıkça ortaya konulmadığı gerekçesiyle ciddi bulmadı. Böylece dosyada somut norm denetimi yoluna gidilmedi ve Daire doğrudan esas hakkında ret kararı verdi.
Aynı tarihte Daire, aynı Yönetmelik’in farklı hükümlerine yönelik başka iptal davalarını da karara bağlamıştır. Bu yazı yalnızca kiraya veren tanımı ve oybirliği şartını konu alan E.2024/2155 sayılı dosyayı esas almaktadır.
🧾 Mülk sahipleri, kiracılar ve yöneticiler için anlamı
Karar, ilk derece sıfatıyla verilmiş ve temyize açık bir karardır; kesinleşme durumu yayımlanan metinden anlaşılamamaktadır. Bununla birlikte Danıştay’ın yaklaşımı uygulamada şu sonuçları doğurur:
- Kiracının alt kiralaması: Mesken amaçlı kiraladığı daireyi kısa dönem konuklara veren kiracının durumu Kanun’un 3/7. maddesindeki yasak kapsamında kalmaya devam eder; Yönetmelik bu yasağı Kanun’la uyumlu biçimde somutlaştırmaktadır.
- İşletmeciler: Malik olmayan işletmeciler bakımından Kanun’un öngördüğü yol (A) grubu seyahat acentası üzerinden faaliyettir.
- Apartman ve siteler: İzin belgesi başvurusunda, binadaki tüm kat maliklerinin oybirliğiyle aldığı kararın noter onaylı örneği aranır. Tek bir malikin onay vermemesi, başvurunun bu şart yönünden eksik kalması sonucunu doğurur.
- Yüksek nitelikli konutlar: Yönetim planında izin bulunan ve Kanun’da sayılan hizmetleri sunan yapılarda oybirliği ve yüzde yirmi beş sınırı aranmaz.
Kimlik bildirimi yükümlülüğünün konaklama işletmeleri açısından sonuçlarına ilişkin bir idari yargı kararı için otel kimlik bildirimi ve ruhsat iptali yazısına bakılabilir.
❓ Sorular ve cevaplar
Kiraladığım daireyi günlük olarak başkalarına kiraya verebilir miyim?
Binadaki bir kat maliki onay vermezse izin alınabilir mi?
Mülk sahibi olmayan bir şirket kısa süreli kiralama yapabilir mi?
Danıştay kararı kesin mi?
Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında; gayrimenkul ve idare hukukuna ilişkin diğer kararlar Emsal Kararlar sayfasında yer almaktadır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, Danıştay 4. Dairesinin mevzuat.adalet.gov.tr üzerinden yayımlanan ilk derece kararından derlenmiştir. Taraf adları karar metninde anonimleştirilmiştir. Karar temyize açık olarak verilmiş olup sonraki yargısal süreç veya mevzuat değişiklikleri sonucu etkileyebilir. Somut bir başvuruda sonuç; binanın niteliğine, yönetim planına, mülkiyet durumuna ve idarenin değerlendirmesine göre farklılaşabilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, dava ve savunmalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.




