Kesinleşmiş bir kararın yeniden ele alınması istisnai bir yoldur ve kanunda sayılan sebeplerle sınırlıdır. Bu yazıda konunun çerçevesi açıklanmaktadır.
📜 Kanunda Sayılan Sebepler
İdari Yargılama Usulü Kanunu, Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinden verilen kararlar hakkında yargılamanın yenilenmesini sayma yoluyla belirlenen sebeplere bağlar. Bunlar arasında;
- zorlayıcı sebeple veya lehine karar verilen tarafın eyleminden doğan bir sebeple elde edilemeyen bir belgenin karardan sonra ele geçirilmesi,
- karara esas alınan belgenin sahteliğine hükmedilmiş olması,
- karara esas alınan bir ilam hükmünün bozularak ortadan kalkması,
- bilirkişinin kasıtla gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun mahkeme kararıyla belirlenmesi,
- lehine karar verilen tarafın karara etkili bir hile kullanmış olması,
- vekil veya kanuni temsilci olmayan kimselerle davanın görülmesi,
- çekinmeye mecbur hâkimin katılmasıyla karar verilmesi
yer alır.
Not: Sebebin gerçekleştiği tarihin belgeyle ortaya konması, sürenin başlangıcı bakımından belirleyicidir.
⚖️ Çelişen Kararlar ve AİHM Kararı
Kanun iki özel sebebi ayrıca düzenler. Birincisi; tarafları, konusu ve sebebi aynı olan bir dava hakkında verilen karara aykırı yeni bir kararın, kanuni bir dayanak yokken verilmiş bulunmasıdır.
İkincisi; hükmün Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi veya eki protokollerin ihlali suretiyle verildiğinin AİHM’in kesinleşmiş kararıyla tespit edilmesi ya da başvuru hakkında dostane çözüm veya tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesidir.
⏱️ Süreler ve Merci
Kanun süreleri farklılaştırır: çelişen karar sebebi için on yıl; AİHM kararına dayalı sebep için kararın kesinleştiği tarihten itibaren bir yıl; diğer sebepler için altmış gün. Bu süreler, dayanılan sebebin istemde bulunan yönünden gerçekleştiği tarihi izleyen günden başlatılarak hesaplanır.
İstek, esas kararı vermiş olan mahkemece karara bağlanır. Ayrıntı için istinaf ve temyiz yazısına bakılabilir.
📌 İlgili Konular
Konu idari davada süreler ve bilirkişi ve keşif başlıklarıyla da bağlantılıdır.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Her karar için başvurulabilir mi?
Hayır; kanunda sayılan sebeplerle sınırlıdır.
Genel süre kaç gündür?
Kanun, sayılan çoğu sebep için altmış gün öngörür.
AİHM kararı sebep olur mu?
Kesinleşmiş ihlal kararı veya düşme kararı hâlinde bir yıllık süre uygulanır.
İstek nereye yapılır?
Esas kararı vermiş olan mahkemeye yapılır.
Yargılamanın yenilenmesi başvurusu hakkında bilgi almak için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuata göre değişiklik gösterebilir. Her somut olay kendine özgüdür; sonuç taahhüdü içermez.
