Bs Formuyla Haciz Bildirisi Yetmez – Danıştay 3. D 2026/426
Vergi borcu bulunan bir şirket, bir müşterisine yaptığı satışı Bs formuyla vergi dairesine bildirir. Vergi dairesi bu bildirimi görür ve satış bedelinin hâlâ müşteride, yani üçüncü şahısta borç olarak durduğunu varsayarak müşteriye haciz bildirisi gönderir. Müşteri yedi gün içinde itiraz etmez. Ardından 800.000 TL’lik ödeme emri gelir: Kanuna göre itiraz etmeyen üçüncü şahıs “borç zimmetinde” sayılmıştır. Peki itiraz süresinin kaçırılması, ortada gerçek bir borç olup olmadığı sorusunu tamamen kapatır mı?
Danıştay 3. Dairesi, 05.02.2026 tarihli ve E.2025/4930, K.2026/426 sayılı kararıyla, salt Bs formundaki satış tutarından hareketle üçüncü şahsın asıl borçluya borçlu kabul edilmesini ve haciz bildirisine itiraz edilmediği için adına ödeme emri düzenlenmesini hukuka aykırı bulmuş; davayı reddeden Vergi Dava Dairesi kararını oyçokluğuyla bozmuştur.
📑 800.000 TL’lik Bs bildirimi ve ödeme emri
Asıl amme borçlusu, inşaat, gıda ve taşımacılık alanlarında faaliyet gösteren bir limited şirkettir ve muhtelif vergi borçları bulunmaktadır. Davacı ise enerji ve nakliye alanında faaliyet gösteren başka bir limited şirkettir.
Asıl borçlu şirket, verdiği Bs formunda davacıya 800.000 TL tutarında satış yaptığını bildirmiştir. Bs formu, mükelleflerin belirli tutarı aşan mal ve hizmet satışlarını alıcı bazında vergi idaresine bildirdikleri formdur. Vergi idaresi bu bildirimden hareketle, satış bedelinin davacı tarafından asıl borçluya henüz ödenmediğini kabul etmiş ve davacıya 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 79. maddesi uyarınca haciz bildirisi tebliğ etmiştir.
Davacı, haciz bildirisine tebliğden itibaren yedi gün içinde itiraz etmemiştir. Bunun üzerine davacı, borç zimmetinde sayılmış ve adına 800.000,00 TL tutarında ödeme emri düzenlenmiştir. Dava, bu ödeme emrinin iptali istemiyle açılmıştır.
📜 6183 m.79: yedi gün ve borç zimmeti
6183 sayılı Kanun’un 79. maddesi, amme borçlusunun üçüncü şahıslardaki alacak ve haklarının haczini düzenler. Haciz, borçlu veya zilyet olan üçüncü şahsa haciz bildirisi tebliğ edilerek yapılır. Maddenin üçüncü fıkrası şu düzeni kurar:
- Üçüncü şahıs borcu olmadığını, malın elinde bulunmadığını, borcun haciz tebliğinden önce ödendiğini veya benzeri bir durumu ileri sürüyorsa bunu haciz bildirisinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde tahsil dairesine yazılı olarak bildirmek zorundadır.
- Süresinde itiraz edilmezse mal elinde ve borç zimmetinde sayılır ve hakkında 6183 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.
Maddenin dördüncü fıkrası ayrıca, itiraz süresini kaçıran üçüncü şahsa haciz bildirisinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemelerde menfi tespit davası açma imkânı tanır. Kanun’un 55. maddesi ise amme alacağını vadesinde ödemeyenlere borçlarını 15 gün içinde ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları gerektiğinin ödeme emriyle tebliğ edileceğini düzenler.
Uyuşmazlığın düğüm noktası buradadır: Süresinde itiraz edilmemesinin “borç zimmetinde sayılma” sonucu, ödeme emrine karşı açılan davada idarenin borcun varlığına ilişkin dayanaklarının denetlenmesini engelleyecek midir?
🧾 Vergi mahkemesi: somut tespit yok
İlk derece vergi mahkemesi, davacının haciz bildirisine süresinde itiraz etmediğini kabul etmiştir. Buna rağmen ödeme emrini iptal etmiştir. Gerekçe şudur:
- Haciz bildirisi, yalnızca davacı ile ticari ilişkisi olan mükellefin Bs formundan belirlenen emtia tutarına bakılarak düzenlenmiştir.
- İdarece asıl borçlunun davacıdan alacağı bulunduğuna dair somut hiçbir tespit yapılmamıştır.
- Davacının asıl borçlu şirkete borcu olduğu ortaya konulamadan adına düzenlenen ödeme emrinde hukuka uygunluk yoktur.
📅 Bölge İdare Mahkemesi: süre geçti, borç kesinleşti
Davalı idarenin istinaf başvurusu üzerine Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesi farklı bir sonuca ulaşmıştır. Daireye göre haciz bildirisi davacıya tebliğ edilmiş, davacı tebliğden itibaren yedi gün içinde hiçbir itirazda bulunmamıştır. Bu durumda davacı borç zimmetinde sayılmıştır ve kesinleşen vergi alacağının tahsili için düzenlenen ödeme emrinde hukuka aykırılık yoktur.
Vergi Dava Dairesi bu gerekçeyle istinaf başvurusunu kabul etmiş, ilk derece kararını kaldırmış ve davayı reddetmiştir. Davacı şirket bu kararı temyiz etmiş; Bs formuna dayanılarak, başkaca somut tespit olmaksızın haciz bildirisi ve ödeme emri düzenlenmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür. Davalı idare savunma vermemiştir.
🏛️ Danıştay: Bs formu tek başına yetmez
Danıştay 3. Dairesi temyiz istemini kabul etmiştir. Hukuki değerlendirme bölümünde Daire, şu tespiti yapmıştır:
Hukuken itibar edilebilecek başkaca somut verilerle desteklenmeksizin salt Bs formunda belirtilen emtia satış tutarından hareketle davacının, Bs formunu düzenleyen asıl vergi borçlusu şirkete bu tutarda borcu bulunduğunun kabul edilmesi; haciz bildirisine süresinde itiraz etmemiş olması nedeniyle de bu borcun yedinde sayılması ve akabinde adına ödeme emri düzenlenmesi hukuka uygun değildir.
Bu nedenle aksi yöndeki gerekçeyle davayı reddeden Vergi Dava Dairesi kararı BOZULMUŞTUR. Karar 05.02.2026 tarihinde oyçokluğuyla ve kesin olarak verilmiştir. Daire, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca karar vermemiştir. Danıştay tetkik hâkimi de temyiz isteminin kabulü yönünde görüş bildirmiştir.
✍️ Karşı oy
Karar oy birliğiyle verilmemiştir. Karşı oy yazan üye, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddiaların Vergi Dava Dairesi kararının dayandığı hukuki nedenler ve gerekçe karşısında kararın bozulmasını sağlayacak durumda olmadığını belirtmiş; temyiz isteminin reddiyle kararın onanması gerektiği görüşünü savunmuştur.
Karşı oy kısa olmakla birlikte, Bölge İdare Mahkemesinin “itiraz süresi geçtiyse borç zimmette sayılır” yaklaşımının Daire içinde de destek bulduğunu göstermektedir. Çoğunluk ise süre kaçırılmış olsa bile, haciz bildirisinin dayanağının somut verilerle desteklenmesi gerektiğini öne çıkarmıştır.
🔍 Kararın uygulamadaki yeri
Kararın kısa gerekçesinden çıkarılabilecek başlıca noktalar şöyle sıralanabilir:
- Satış bildirimi borç ispatı değildir: Bs formu bir satışın yapıldığını gösterir; bedelin ödenmediğini, dolayısıyla alıcının satıcıya borçlu olduğunu tek başına göstermez. Danıştay, haciz bildirisinin bu bildirime dayanmasını yeterli görmemiştir.
- İtiraz etmemek her şeyi kapatmaz: Yedi günlük süre kaçırılmış olsa da ödeme emrine karşı açılan davada idarenin hangi verilere dayandığı denetlenmiştir.
- Somut tespit beklentisi: Kararda “hukuken itibar edilebilecek başkaca somut veriler” ifadesi kullanılmıştır. Hangi verilerin yeterli olacağı ayrıca tanımlanmamış; ancak salt Bs bildirimi bu kapsamda görülmemiştir.
Kararın sınırlarını da belirtmek gerekir. Danıştay, 6183 m.79’daki yedi günlük itiraz süresinin ve “borç zimmetinde sayılma” sonucunun işlevini genel olarak tartışmamıştır; değerlendirme, haciz bildirisinin yalnızca Bs formuna dayandığı bu somut olayla sınırlıdır. Bozma üzerine uyuşmazlığın Vergi Dava Dairesince yeniden ele alınması gerekecektir.
Üçüncü şahsa haciz bildirisinin genel işleyişi vergi borcunda üçüncü şahıs haciz bildirisi yazısında ele alınmıştır. Ödeme emrine ilişkin diğer kararlar için şirket borcunda kanuni temsilciye ödeme emri ve ihtirazi kayıtla beyanda ödeme emri kararlarına bakılabilir.
💬 Sık sorulan sorular
Haciz bildirisine yedi gün içinde itiraz edilmezse ne olur?
Bs formu neden yeterli görülmedi?
İtiraz süresini kaçıran üçüncü şahsın başka bir yolu var mı?
Danıştay kararı oy birliğiyle mi verildi?
Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında yer almaktadır; vergi tahsilatı ve amme alacağı uyuşmazlıklarına ilişkin diğer değerlendirmeler Emsal Kararlar sayfasından izlenebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, Danıştay 3. Dairesinin mevzuat.adalet.gov.tr üzerinde yayımlanan bozma kararından derlenmiştir. Karar oyçokluğuyla verilmiş olup gerekçesi kısa tutulmuş ve somut olayla sınırlıdır; haciz bildirisinin dayanağı, itiraz süresinin geçirilme nedeni, taraflar arasındaki ticari kayıtlar ve ödeme belgeleri farklı olan bir uyuşmazlıkta sonuç değişebilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, dava ve savunmalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
