Eski Çalışanın Fotoğrafı Sitede – İst. BAM 44. HD 2026/665
Bir avukat, yıllarca çalıştığı hukuk bürosundan 2018’de ayrılır ve kendi bürosunu kurar. Aradan iki yıl geçmesine, ihtarname gönderilmesine ve taraflar arasında başka davalar görülmesine rağmen eski büronun internet sitesinde adı ve fotoğrafı, sanki hâlâ ekibin parçasıymış gibi yayımlanmaya devam eder. Eski işveren “site pasifti, güncellenmedi, haberimiz yoktu” der. Mahkemenin önündeki soru şudur: Çalışırken çekilen ve kullanılan bir fotoğraf, iş ilişkisi bittikten sonra kişinin izni olmadan tanıtım amacıyla yayımlanabilir mi; yayımlanırsa manevi tazminat için ayrıca elem ve ızdırap ispatı gerekir mi?
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi, 16.04.2026 tarihli ve E.2024/323, K.2026/665 sayılı kararıyla, davalının eski çalışanın isim ve fotoğrafını internet sitesinde izinsiz kullanmasını kişilik hakkı ihlali sayarak 10.000,00 TL manevi ve 400,02 TL maddi tazminata hükmeden İstanbul 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi kararına karşı her iki tarafın istinaf başvurusunu ayrı ayrı esastan reddetmiştir. Karar miktar itibarıyla kesindir.
🖼️ Ayrılıktan sonra sitede kalan profil
Dava dilekçesine göre davacı, uzun süre davalının avukatlık yazıhanesinde çalışmış; davalı 31.08.2018 tarihinde davacının işten çıkışını yapmış, davacı bir süre sigortasız çalıştıktan sonra 13.09.2018’de kendi hukuk bürosunu kurmuştur. Taraflar arasında bu ayrılıktan sonra birden fazla dava görülmüş; davacının anlatımına göre başka bir mahkemede davalı aleyhine haksız rekabet yönünden ihtiyati tedbir kararı da verilmiştir.
Bu davanın konusu ise daha dardır: Davalının bürosuna ait internet sitesinde ve büronun video paylaşım kanalındaki bir tanıtım videosunda davacının adı ve fotoğrafı ekip listesinde yer almaya devam etmiştir. Davacı, 2018’de gönderdiği ihtarnameye rağmen kullanımın sürdüğünü, pandemi döneminde fotoğrafın siteye yeniden eklendiğini ileri sürmüş; kullanımı Kadıköy’deki bir noterliğin 28.05.2020 tarihli e-tespit tutanağıyla belgelemiş ve aynı tarihte yeni bir ihtarname göndermiştir.
Davacı, 18.06.2020 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte 400,02 TL maddi (noter giderleri) ve 30.000,00 TL manevi tazminat istemiş, fotoğrafların kullanılmaması yönünde ihtiyati tedbir ve ilgili sayfalara erişimin engellenmesini talep etmiştir.
Davalı ise derdestlik, zamanaşımı, arabuluculuk şartı, yetki ve görev itirazları ileri sürmüş, arabuluculuk görüşmelerinin gizliliğinin ihlal edildiğini savunmuştur.
🔁 Usulden ret, kaldırma ve yeniden yargılama
Dosyanın ilk turunda ilk derece mahkemesi davayı usulden reddetmiştir. İstanbul BAM 44. Hukuk Dairesi 22.09.2022 tarihli kararıyla bu hükmü kaldırmıştır. Kaldırma gerekçesi, internet üzerinden süren kullanımlarda sık karşılaşılan bir soruna ışık tutar:
- Davalar farklı tarihlerdeki kullanımlara ilişkindir; haksız fiil sürdüğü sürece ihlal sayısınca hukuki yarar bulunur.
- Derdestlikten söz edebilmek için, diğer dosyadaki “kötüleme ve portföy saldırısı” iddialarının bu davadaki fotoğraflarla aynı olup olmadığı araştırılmalıdır.
- Farklı tarihlerdeki fotoğrafların kullanılmadığı anlaşılırsa derdestlik kararı verilebilir; bu araştırma yapılmadan usulden ret yerinde değildir.
Yeniden yapılan yargılamada alınan 20.03.2023 tarihli bilirkişi raporu, videonun ilgili bağlantıda artık bulunmadığını ve arşiv kaydının tutulmadığını, buna karşılık noter e-tespitindeki fotoğrafın internet sitesinde izinsiz kullanıldığını ve bunun FSEK m.86 kapsamında ihlal olduğunu belirtmiştir. Rapor, diğer davadaki fotoğrafların bu davadakinden farklı olduğunu da tespit etmiş; zarar konusunda ise noter masrafı makbuzlarının sunulmadığını, takdirin mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir.
İstanbul 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi (2022/187 E., 2023/154 K., 01.06.2023) davayı kısmen kabul etmiş; 400,02 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi tazminatın 18.06.2020’den itibaren yasal faiziyle davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermiştir.
📨 İki taraflı istinaf
Karara iki taraf da itiraz etmiştir. Davalı; fotoğrafa yer verme iradesi bulunmadığını, pasif durumdaki sitenin güncellenmemesi nedeniyle fotoğrafın bilgisi dışında yer aldığını, FSEK Ek m.4’teki “uyar-kaldır” yönteminin işletilmediğini, davacının elem ve ızdırabı bulunmadığını ve noter masrafının kendisine yüklenemeyeceğini savunmuştur.
Davacı ise kullanımın ihtarnameye ve açılan davaya rağmen ısrarla sürdüğünü, bunun arkasında kendi ün ve saygınlığından yararlanma amacının bulunduğunu, kullanımın iş ilişkisi bittikten sonra da devam ettiğini ve iş ilişkisi süresince bile 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nun aradığı aydınlatma ve rıza koşullarının yerine getirilmediğini ileri sürerek 30.000,00 TL’nin tamamına hükmedilmesini istemiştir.
⚖️ Dairenin gerekçesi: izin ve ticari kullanım
Daire davayı, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu m.86, TBK m.49 ve 58 ile TMK m.24 ve 25 kapsamında fotoğrafın izinsiz kullanımından kaynaklanan tazminat davası olarak nitelendirmiştir. Gerekçenin ana halkaları şunlardır:
- Dış görünüş kişilik hakkıdır: Resim ve portre, eser niteliği taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın, tasvir edilenin izni olmadıkça teşhir edilemez ve kamuya sunulamaz.
- FSEK m.86 eseri değil kişiyi korur: Hükümle korunan şey fotoğrafın eser niteliği değil, tasvir edilen kişinin kişilik hakkıdır; aykırı eylem TBK m.49 çerçevesinde manevi tazminat yükümlülüğü doğurur. Yayımın caiz olduğu hâllerde bile TMK m.24 saklıdır.
- Çekime izin, yayıma izin değildir: Resmin çektirilmesi için verilen izin, ilke olarak teşhiri ve kamuya arzı içermez; işin niteliğinden açıkça anlaşılmıyorsa ticari kullanımı kapsamaz.
- Somut olay: Davacının bürodan ayrıldıktan sonra hâlâ orada çalışıyormuş gibi adı ve fotoğrafıyla davalının sitelerinde gösterildiği, noter e-tespitine konu kullanımda da isim ve fotoğrafın birlikte yer aldığı anlaşılmıştır.
Daire, bu tespitlere göre manevi tazminat koşullarının oluştuğunu kabul etmiş; ilk derece mahkemesinin delilleri toplama ve değerlendirmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığını belirterek her iki tarafın istinaf başvurusunu HMK m.353/1-b-1 uyarınca ayrı ayrı esastan reddetmiştir. Karar, HMK m.362/1-a gereğince miktar itibarıyla kesin olarak ve oy birliğiyle verilmiştir.
🔐 KVKK boyutu: görüntü kişisel veridir
Davacı istinaf aşamasında KVKK’ya da dayanmıştır; Daire ise uyuşmazlığı FSEK m.86 ve kişilik hakkı hükümleriyle çözmüş, KVKK’yı ayrıca tartışmamıştır. Bu tercih, özel hukuk tazminat davasında sonucun hangi normla kurulduğunu gösterir; ancak olayın veri koruma boyutunu ortadan kaldırmaz:
- Bir kişinin adı ve yüzünü gösteren fotoğraf, kimliği belirli gerçek kişiye ilişkin bilgi olarak 6698 sayılı Kanun anlamında kişisel veridir.
- Bir işverenin, çalışanının görselini kurumsal tanıtımda kullanması da bir veri işleme faaliyetidir; işleme şartları ve aydınlatma yükümlülüğü bu faaliyet için de gündeme gelir.
- İş ilişkisi sona erdiğinde, ilişkinin devamına bağlı işleme amacı da büyük ölçüde ortadan kalkar. Ayrılmış bir kişiyi hâlâ ekipte gösteren yayın, hem kişilik hakkı hem veri koruma açısından hukuka uygunluk sorusu doğurur.
Karar, bu nedenle yalnız telif ya da tanıtım hukuku açısından değil; çalışan verilerinin iş ilişkisi bittikten sonra nasıl yönetildiği açısından da okunabilir. Kişisel veri ihlallerinde tazminatın genel çerçevesi kişisel veri ihlalinde maddi ve manevi tazminat yazısında ele alınmıştır.
💰 Tazminat tutarı ve ispat
Dosyanın iki ayrıntısı, tazminat değerlendirmesinin nasıl yapıldığını göstermektedir. Birincisi, bilirkişi zarar ispatı bulunmadığı görüşünde olsa da mahkeme ve Daire, izinsiz ticari kullanımı manevi tazminat için yeterli görmüştür; davalının “davacının elem ve ızdırabı yok” itirazı karşılık bulmamıştır. Manevi tazminat miktarı belirlenirken Daire; tarafların sıfatı, statüsü, sosyal ve ekonomik durumları ile eylemin işleniş biçimi ve yöntemini gözetmiş, 10.000,00 TL’yi davacıda manevi huzuru sağlayacak ölçüde yeterli bulmuştur.
İkincisi, ihlalin ispatında noter e-tespit tutanağı belirleyici olmuştur. Video bağlantısı için arşiv kaydı bulunamamış ve bu kullanım yönünden bir sonuç çıkarılamamış; buna karşılık tarihli e-tespitle belgelenen site kullanımı, ihlali ortaya koymuştur. Davalının “haberimiz yoktu, site pasifti” savunması ise ihlalin varlığını değiştirmemiştir; sitenin sahibi ve yayıncısı olarak içerikten doğan sonuç davalıya yüklenmiştir.
Aynı Dairenin bir fotoğrafın izinsiz NFT’ye dönüştürülmesine ilişkin kararı, FSEK m.86’nın farklı bir kullanım biçimindeki uygulamasını gösterir: fotoğrafı izinsiz NFT yapmak. Bu dosyanın ayırt edici yönü, rızanın bir iş ilişkisi içinde doğmuş olması ve ilişkinin bitmesiyle birlikte kullanımın dayanağını yitirmesidir.
💬 Sık sorulan sorular
Çalışırken fotoğraf çekilmesine izin vermek, ayrıldıktan sonraki kullanımı da kapsar mı?
Site güncellenmediği için fotoğraf kalmışsa sorumluluk doğar mı?
Manevi tazminat için ayrıca psikolojik zarar ispatı gerekti mi?
Daire neden KVKK hükümlerini uygulamadı?
Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında yer almaktadır; kişisel veriler ve kişilik hakkına ilişkin diğer kararlar Emsal Kararlar sayfasından izlenebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesinin Bedesten/mevzuat.adalet.gov.tr üzerinden yayımlanan kararından derlenmiştir. Karar, 2018’de sona eren bir çalışma ilişkisine ve 2020 tarihli bir noter tespitine dayanır; istinaf incelemesi tarafların istinaf sebepleriyle sınırlı kalmış ve karar miktar itibarıyla kesin olarak verilmiştir. Benzer görünen bir uyuşmazlıkta sonuç; verilen iznin kapsamına, kullanımın amacına ve süresine, tespit delillerine ve tarafların durumuna göre farklılaşabilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, dava ve savunmalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
