Yatırım Zararında Bakiye Takip – Ankara BAM 21. HD 2025/978

Özel bankacılık şubesinde yatırım hesabı bulunan bir müşteri, banka personelinin yanlış bilgilendirmesi ve talimat dışı işlemleri nedeniyle zarara uğradığını ileri sürer. Önce “şimdilik” 100.000,00 TL’lik bir kısmi dava açar; yıllar süren yargılama sonunda bölge adliye mahkemesi bankanın %60 kusurlu olduğunu ve sorumlu olduğu zararın 251.477,40 TL olduğunu belirler, ancak taleple bağlı kalarak 100.000,00 TL’ye hükmeder. Geriye kalan kısım için icra takibi başlatılır, banka itiraz eder ve itirazın iptali davası açılır. Bu ikinci davada sorulan soru açıktır: Kısmi davada kesinleşen kusur ve zarar tespiti, bakiye alacak için nasıl bir etki doğurur ve zamanaşımı ne zaman başlar?

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi, 25.09.2025 tarihli ve E.2023/90, K.2025/978 sayılı kararıyla, itirazın iptali davasını kısmen kabul eden Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi kararına karşı davalı bankanın istinaf başvurusunu HMK m.353/1-b.1 uyarınca esastan reddetmiştir. Kararda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay’a temyiz yolu açık bırakılmıştır.

🗂️ İki dava, tek zarar: dosyanın zaman çizelgesi

Uyuşmazlık, davacıların murisinin davalı bankadaki hesabı ve yatırım hesaplarıyla ilgilidir. Murisin iddiasına göre banka, yatırımcıyla sürekli ilgilenmek üzere özel bankacılık şubesinde tek bir personel görevlendirmiş; bu personel yatırımcının yetkilendirmesi dışında usulsüz işlemler yapmış, e-posta yoluyla yanlış bilgilendirme yaparak hesapta gerçeği yansıtmayan bakiyeler oluşturmuştur. Dosyanın seyri şöyledir:

🔢 419.129 TL’den 151.477 TL’ye: rakamların izi

Kararı anlamanın yolu, rakamların hangi aşamada nasıl daraldığını görmekten geçer:

Davacı vekili, kısmi davadaki karar kesinleştikten sonra 05.07.2022 tarihli beyanla 151.477,40 TL ve işlemiş faizi yönünden davaya devam edilmesini, kalan kısmın HMK m.123 uyarınca geri alınmasını (atiye bırakılmasını) istemiştir. Banka vekili 05.10.2022 tarihli celsede bu geri almaya muvafakat etmemiştir. İlk derece mahkemesi de bu nedenle fazlaya ilişkin istemi reddetmiştir.

🏦 Bankanın savunması

Davalı banka hem cevap dilekçesinde hem de istinaf dilekçesinde şu itirazlara dayanmıştır:

⚖️ Asliye ticaret mahkemesinin yaklaşımı

Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, uyuşmazlığı yeniden baştan yargılamak yerine kısmi davada kesinleşen hükmü esas almıştır. Gerekçeye göre, bölge adliye mahkemesinin Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşen ilamında bankanın sorumlu olduğu yatırımcı zararı 251.477,40 TL olarak saptandığından, bu tespit dosya yönünden kesin hüküm oluşturur; önceki dosyanın içeriğindeki deliller de kesin delil niteliğindedir. Bu nedenle istinaf ilamında saptanan zararın, yeniden araştırmaya gerek görülmeksizin davacı lehine hüküm altına alınması zorunludur.

Mahkeme 151.477,40 TL asıl alacağa, istinaf ilamında temerrüt tarihi olarak belirlenen 06.08.2012’den takip tarihi olan 31.01.2020’ye kadar değişen oranlarda avans faizi işletmiş ve takip tarihi itibarıyla 146.629,09 TL işlemiş faiz hesaplamıştır. Sonuçta itiraz toplam 298.106,49 TL yönünden iptal edilmiş, takibin bu tutar üzerinden ve asıl alacağa işleyecek faiziyle devamına karar verilmiştir. Alacağın varlığı ve miktarının tespiti yargılamayı gerektirdiği, yani alacak likit olmadığı için icra inkâr tazminatı istemi reddedilmiştir.

🧭 Dairenin iki cevabı

1. Bakiye alacağın miktarı kesinleşen hükümle belirlenir

Daire, takipte istenen 319.129,00 TL’nin, kusur indirimi yapılmadan hesaplanan 419.129,00 TL’den 100.000,00 TL’nin düşülmesiyle bulunduğunu tespit etmiştir. Oysa kesinleşen kararla davacının bankadan isteyebileceği zarar, bankanın %60 kusuruna isabet eden 251.477,40 TL’dir. Kök davada hüküm altına alınan 100.000,00 TL düşüldüğünde bakiye asıl alacak 151.477,40 TL’dir. Mahkemenin bu tutar ile kesinleşen kararda belirlenen 06.08.2012 temerrüt tarihinden takip tarihine kadar işleyen avans faizini esas alarak hüküm kurmasında isabetsizlik görülmemiştir.

Böylece aynı zarara ilişkin ikinci davada, kısmi davada kesinleşen kusur oranı ve zarar miktarı yeniden tartışmaya açılmamıştır. Bu durum iki yönlü işlemiştir: Banka, sorumluluğu bulunmadığı ve tüm işlemlerin talimatla yapıldığı savunmasını yeniden ileri süremezken, davacılar da bankanın %100 kusurlu olduğu iddiasıyla kesinleşen %60 oranının üzerine çıkamamıştır.

2. Zamanaşımı, zarar miktarının kesinleşen kararla öğrenildiği tarihte başlar

Bankanın zamanaşımı itirazına Daire şu gerekçeyle cevap vermiştir: Davacının bankadan isteyebileceği zarar miktarı Dairenin 09.03.2020 tarihli kararıyla tespit edilmiş, bu karar Yargıtay 11. Hukuk Dairesince 23.03.2022’de onanarak kesinleşmiştir. Davacının zararın miktarını öğrendiği tarih olarak kesinleşme tarihinin kabulü gerekir. Davacı ise kesinleşme tarihinden önce, 03.02.2020’de (kararda takibin başlatıldığı tarih olarak gösterilen tarih) icra takibine geçmiştir. Bu nedenle dava zamanaşımına uğramamıştır.

Bankanın diğer istinaf sebepleri (talimat, risk bildirim formu, sebepsiz zenginleşme nitelendirmesi) de bu çerçevede yerinde görülmemiş; ilk derece kararında isabetsizlik bulunmadığından istinaf başvurusu esastan reddedilmiş, harç ve giderler bankaya bırakılmıştır.

📌 Yatırım uyuşmazlıkları için anlamı

Yatırım hesabındaki zararlara ilişkin davalar çoğu zaman uzun sürer ve teknik bilirkişi incelemesi gerektirir. Bu nedenle kısmi dava veya belirsiz alacak davası yolu sık tercih edilir. Bu kararın gösterdiği bazı sonuçlar şunlardır:

Kısmi davanın kesinlik sınırı ve yatırım uyuşmazlığındaki usul sonuçları için Kısmi Davada İstinaf ve Tebliğ – İst. BAM 43. HD 2025/408; belirsiz alacak davasının kısmi dava sayılmasının türev işlem zararındaki sonucu için Türev Zararında Belirsiz Alacak – Yargıtay 11. HD 2024/386 yazıları incelenebilir.

❓ Sık sorulan sorular

Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim sayfası üzerinden ulaşılabilir; yatırım ve icra uyuşmazlıklarına ilişkin diğer kararlar Emsal Kararlar sayfasında yer almaktadır.