Okuyucularımızın sorularını Av. Veli Savun yanıtlıyorSorularınızı Av. Veli Savun yanıtlıyorSoru sorun →
Emsal Kararlarİcra Hukuku

Satış Bedeline Sıra Cetveli – Yargıtay 12. HD 2026/2129

Bir banka, aynı borçludan hem senede dayalı hem de ipotekle güvence altına alınmış alacak iddia ediyorsa ve borçlunun ipotekli dairesi senet takibinde haczedilip satılırsa, satış bedeli hangi borca sayılır? Banka daireyi “ipotek alacağına mahsuben” satın aldığını söylerken, borçlu aynı paranın senet takibindeki borçtan düşülmesini isterse kim haklıdır? Bu sorunun cevabını icra müdürlüğü kendi başına verebilir mi, yoksa ortada çözülmesi gereken bir sıra uyuşmazlığı mı vardır? Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla başlatılan bir takipte bu soruyu ele aldı ve hem icra müdürlüğünün hem de istinaf dairesinin yaklaşımını yeterli bulmadı.

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, 01.04.2026 tarihli ve E.2025/9774, K.2026/2129 sayılı kararıyla, satış bedelinin hangi dosyaya ödenmesi gerektiğinin icra müdürlüğünce düzenlenecek sıra cetvelinde tartışılması gerektiğini belirterek İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesinin kararını oy birliğiyle bozmuştur.

Kısa özet: Bankanın kambiyo senedine dayalı haciz takibinde, bankaya ipotekli bir daire talimat icra dairesince satılmış ve 235.000,00 TL bedelle “ipotek alacağına mahsuben” bankaya ihale edilmiştir. Borçlu, bu bedelin senet takibindeki borçtan düşülmesini istemiş; icra müdürlüğü talebi reddetmiştir. İlk derece mahkemesi şikâyeti reddetmiş, istinaf dairesi ise şikâyeti kabul ederek işlemi iptal etmiştir. Yargıtay, taşınmaz üzerinde birden fazla haciz ve rehin bulunduğunu, bedelin borcu karşılamadığını ve paranın hangi dosyaya gideceğinin sıra cetveliyle belirlenmesi gerektiğini belirterek, şikâyetin kısmen kabulüyle sıra cetveli yapılmasının emredilmesi gerektiğine hükmetmiştir.

🏠 Takip ve satış süreci

Karar metnine göre alacaklı banka, borçlu hakkında kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatmıştır. Takip sırasında borçluya ait bir bağımsız bölüm haczedilmiş, satış işlemi talimat icra müdürlüğünce yürütülmüştür. Taşınmaz, aynı zamanda alacaklı bankaya ipotekliydi; ancak banka bu ipotek için ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ayrı bir takip başlatmamıştı.

İhalede taşınmaz 235.000,00 TL bedelle, “ipotek alacağına mahsuben” açıklamasıyla alacaklı bankaya ihale edilmiş ve ihale kesinleşmiştir. Karar metninde rehin bedelinin 300.000,00 TL olduğu, ihale bedelinin bu tutarı dahi karşılamadığı belirtilmektedir. Taşınmaz üzerinde başka hacizlerin de bulunduğu anlaşılmaktadır.

Borçlu, satış bedelinin kambiyo senedine dayalı takipteki dosya alacağından mahsup edilmesini talep etmiştir. İcra müdürlüğünün bu talep üzerine bankaya gönderdiği muhtıraya banka, ipotek alacağına mahsuben alınan taşınmazın bedelinin bu dosyadaki alacaktan düşülemeyeceği cevabını vermiştir.

📑 İcra müdürlüğünün iki ayrı işlemi

Uyuşmazlığın anlaşılması için icra müdürlüğünün iki farklı tarihte yaptığı işlemleri birlikte görmek gerekir:

  • 1.03.2021 tarihli işlem: Talimat icra müdürlüğünce satılan taşınmazın bedeli esas dosyaya gönderilmiştir. Müdürlük, taşınmazın bankaya ipotekli olduğunu, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılmadığını ve ihale bedelinin 300.000,00 TL’lik rehin bedelini dahi karşılamadığını belirterek sıra cetveli yapılmasına yer olmadığına karar vermiştir.
  • 1.11.2021 tarihli işlem: Borçlunun mahsup talebi, iddia edilen hususların yargılama gerektirdiği gerekçesiyle reddedilmiştir. Borçlu bu işlemi icra mahkemesinde şikâyet konusu yapmıştır.

Böylece müdürlük, bir yandan bedeli rehin alacağına ayrılmış gibi değerlendirip sıra cetveli yapmamış, diğer yandan borçlunun mahsup talebini de esasa girmeden reddetmiştir. Paranın hangi alacağa sayılacağı sorusu cevapsız kalmıştır.

🏛️ İlk derece ve istinaf ne dedi?

İcra mahkemesi (ilk derece), borçlunun şikâyetini reddetmiştir. Borçlunun istinaf başvurusu üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi, 29.09.2025 tarihli ve 2022/3062 Esas, 2025/1677 Karar sayılı kararıyla başvuruyu kabul etmiş, ilk derece kararını kaldırmış ve şikâyetin kabulüyle 1.11.2021 tarihli müdürlük işleminin iptaline hükmetmiştir.

Bu karara karşı alacaklı banka temyiz yoluna başvurmuştur. Dolayısıyla Yargıtay önündeki soru, borçlunun mahsup talebinin reddine ilişkin işlemin tamamen iptal edilmesinin doğru olup olmadığıdır.

📎 Kararın tam metni: Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 01.04.2026 tarihli, E.2025/9774, K.2026/2129 sayılı kararı PDF olarak buradan okunabilir.

⚖️ Yargıtay’ın gerekçesi: İİK 100 ve 140

Daire, değerlendirmesini İcra ve İflas Kanunu’nun iki temel maddesine dayandırmıştır.

İİK 140: Satış tutarı bütün alacaklıların alacağını tamamen ödemeye yetmezse icra dairesi alacaklıların bir sıra cetvelini yapar. Daireye göre sıra cetvelini düzenleme yetkisi ilk haczi koyan icra dairesine aittir; haciz talimatla uygulanmışsa sıra cetveli talimat dairesince değil, esas icra dairesince düzenlenmelidir.

İİK 100: Borçluya ait paranın veya satılan malın tutarı vezneye girinceye kadar birden fazla alacaklı haciz koymuşsa icra müdürlüğü derece kararı yapmalıdır. Daire burada önemli bir ayrıntının altını çizmiştir: Derece kararı yapılabilmesi için satış sonucunda mutlaka para elde edilmiş olması gerekmez.

Bu iki madde birlikte okunduğunda Daireye göre birden fazla haciz ve dolayısıyla birden fazla alacaklı bulunan durumlarda icra müdürlüğü, öncelikle sıra cetveli yaparak alacaklılara diğer alacaklara yönelik itirazlarını ileri sürme imkânı tanımalıdır.

Somut olaya bakıldığında Daire şu tabloyu görmüştür:

  • Taşınmaz üzerinde birden fazla haciz ve bir rehin alacağı bulunmaktadır.
  • Satış bedeli dosya borcunu karşılamaya yetmemektedir.
  • Bedelin hangi dosyaya ve hangi alacağa ödeneceği tartışmalıdır.

Bu durumda bölge adliye mahkemesinin yapması gereken, müdürlük işlemini düz bir şekilde iptal etmek değil, şikâyetin kısmen kabulüyle ilk haczi koyan icra müdürlüğünce sıra cetveli yapılmasını emretmektir. Yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz bulunmuş ve karar İİK 364/2 göndermesiyle HMK 371 uyarınca bozulmuştur. Bozma nedenine göre bankanın diğer temyiz itirazları incelenmemiştir.

🔗 Rehinli alacak ve haciz yolu arasındaki gerilim

Kararın arka planında, kanunun rehinli alacaklar için öngördüğü takip sistemi bulunmaktadır. İİK 45/1’e göre rehinle temin edilmiş bir alacağın alacaklısı kural olarak yalnız rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapabilir; rehin borcu karşılamazsa kalan alacak için haciz veya iflas yoluna gidebilir. Aynı maddenin üçüncü fıkrası ise poliçe, emre yazılı senet ve çekler hakkında İİK 167 hükmünü saklı tutar; yani kambiyo senedine dayanan alacaklının kambiyo takibine başvurma imkânı korunmuştur.

Bu dosyada banka kambiyo yolunu seçmiş, ipotek için ayrı takip yapmamış, ancak satışta bedeli ipotek alacağına mahsup ettiğini açıklamıştır. Borçlu ise paranın, satışın yapıldığı takipteki borçtan düşülmesi gerektiğini savunmuştur. Yargıtay bu çatışmayı doğrudan çözmemiş; ne bankanın ne de borçlunun görüşünü esastan benimsemiş, uyuşmazlığın çözüleceği usulî zemini belirlemiştir: sıra cetveli.

Bu yaklaşımın pratik anlamı şudur: Sıra cetveli düzenlendiğinde rehin alacaklısının önceliği, haciz alacaklılarının dereceleri ve satış bedelinin hangi alacağa sayılacağı açıkça gösterilir. Cetvele karşı ilgililer, kanunda öngörülen yollarla itiraz ve şikâyet hakkını kullanabilir. Müdürlüğün “sıra cetveline yer yok” diyerek bu tartışmayı baştan kapatması ise diğer haciz alacaklılarını ve borçluyu bu imkândan yoksun bırakır.

Rehinli alacakta takip yolu tercihine ilişkin başka bir örnek için sitemizdeki ipotek veren kefilde önce rehin takibi yazısına; sıra cetveline itirazın akıbetine ilişkin bir Genel Kurul kararı için iptal edilen sıra cetveline itiraz yazısına bakılabilir.

📌 Uygulamaya yansıması

Karar, kısa olmasına karşın icra dosyalarında sık karşılaşılan bir düğümü çözmektedir. Kararın ortaya koyduğu ilkeler şu şekilde özetlenebilir:

  • Satış bedeli birden fazla alacaklıya yetmiyorsa, bedelin dağıtımı icra müdürlüğünün tek taraflı açıklamasıyla değil, sıra cetveliyle yapılır.
  • Sıra cetveli yetkisi, talimatla satış yapılmış olsa bile ilk haczi koyan esas icra dairesine aittir.
  • Derece kararı için satıştan para elde edilmiş olması şart değildir; alacaklıya mahsuben ihale durumunda da sıra meselesi gündeme gelebilir.
  • Ortada sıra uyuşmazlığı varsa icra mahkemesi, müdürlük işlemini doğrudan iptal etmek yerine sıra cetveli yapılmasını emretmelidir.

Kararda bozma, alacaklının temyizi üzerine verilmiştir; ancak sonuç, bankanın görüşünün kabul edildiği anlamına gelmemektedir. Dosya, paranın hangi alacağa sayılacağının sıra cetvelinde belirlenmesi için yeniden ele alınacaktır. Bankanın rehin alacağının kapsamı, diğer hacizlerin dereceleri ve kambiyo takibindeki alacak miktarı bu aşamada birlikte değerlendirilecektir.

💡 Sorular ve cevaplar

Alacaklı taşınmazı alacağına mahsuben alırsa sıra cetveli yine gerekir mi?

Yargıtay 12. Hukuk Dairesine göre derece kararı için satıştan para elde edilmesi zorunlu değildir. Taşınmaz üzerinde birden fazla haciz ve rehin bulunuyor, bedel bütün alacakları karşılamıyorsa, bedelin hangi alacağa sayılacağı sıra cetveliyle belirlenmelidir.

Talimatla satışta sıra cetvelini hangi icra dairesi yapar?

Kararda, sıra cetvelini düzenleme yetkisinin ilk haczi koyan icra dairesine ait olduğu ve haczin talimatla uygulanması hâlinde sıra cetvelinin esas icra dairesince düzenlenmesi gerektiği belirtilmiştir.

İstinaf dairesinin kararı neden yeterli görülmedi?

İstanbul BAM 23. Hukuk Dairesi, mahsup talebinin reddine ilişkin işlemi iptal etmişti. Yargıtay ise sıra uyuşmazlığı bulunduğunu, bu nedenle şikâyetin kısmen kabul edilerek sıra cetveli yapılmasının emredilmesi gerektiğini belirterek kararı bozmuştur.

Rehinli alacaklı kambiyo takibi yapabilir mi?

İİK 45/1 kural olarak rehinli alacak için rehnin paraya çevrilmesi yolunu öngörür; ancak İİK 45/3 kambiyo senetleri bakımından İİK 167’yi saklı tutar. Bu dosyada banka kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip yapmış, ipotek için ayrı takip başlatmamıştır. Yargıtay bu tercihin sonuçlarını sıra cetveli aşamasında değerlendirilmek üzere bırakmıştır.

Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında; icra ve iflas hukukuna ilişkin diğer kararlar Emsal Kararlar sayfasında yer almaktadır.

Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin Yargıtay Karar Arama sisteminde yayımlanan bozma kararından derlenmiştir. Karar metninde tarafların adları yer almamaktadır. Kararda belirtilen tutarlar ve işlem tarihleri somut icra dosyasına aittir. Benzer görünen bir dosyada sonuç; hacizlerin ve rehnin tarihine, takip yoluna, satış bedeline, alacaklıların derecesine ve mahkemenin değerlendirmesine göre farklılaşabilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, takip ve şikâyetlerden Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.

Avukat Veli Savun

İstanbul Barosu'na kayıtlı avukat (sicil no 75235) ve arabulucu (sicil no 50392). Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2013 mezunu. Savun Hukuk & Danışmanlık'ın kurucu avukatı. Çalışma alanları: forex ve kripto para dolandırıcılığından doğan ceza ve alacak davaları, bilişim, icra ve aile hukuku.

İlgili Makaleler

Av. Veli Savun

Soru & Cevap · İstanbul Barosu 75235

Bu konuda sorunuz mu var?

Sorunuzu yazın, Av. Veli Savun bu sayfada yanıtlasın. Adınızı yazmanız gerekmez.

Örnek sorular — birine dokunun, kendi durumunuza göre düzenleyin:

Kişisel verileriniz hakkında

Savun Hukuk & Danışmanlık, soru ve yorumunuzu sitede yayımlamak ve yanıtlamak; "beni arasın" seçeneğini işaretlerseniz telefon numaranızı yalnız sizi aramak için işler (6698 s. KVKK m.5/2-c ve f). Rumuzunuz ve metniniz yayımlanır; telefonunuz, IP adresiniz ve metnin temizlenmeden önceki hali yayımlanmaz. Telefon kaydı talebiniz sonuçlandıktan sonra en geç 12 ay içinde silinir. Haklarınız (m.11) için büromuza başvurabilirsiniz.

Yanıtlar genel bilgilendirme niteliğindedir; avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz ve somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez. Tüm soru ve cevaplar →

Başa dön tuşu
WhatsApp'tan yazın
🌐 English — international victims of online investment fraud