Selde Araç Hasarı: Kasko Öder mi, Kasko Yoksa Tazminat Kimden Alınır?

Ani sağanaklarda alt geçitlerde, çukur sokaklarda ve kapalı otoparklarda su altında kalan araçlar, sel zararlarının en yaygın ve en pahalı kalemlerinden biridir. Motorun su çekmesi, elektronik aksamın arızalanması veya aracın tamamen kullanılamaz hâle gelmesi on binlerce, bazen yüz binlerce liralık bir kayıp demektir. Bu kaybın kimden ve nasıl karşılanacağı; kaskonun kapsamına, aracın nerede hasar gördüğüne ve hasardan sonra nasıl davranıldığına göre değişir.

🚗 Kasko Sel Hasarını Karşılar mı?

Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.4 maddesi, ancak ek sözleşmeyle teminat altına alınabilecek hâlleri sayar; A.4.5 bendinde “sel ve su baskını ile meydana gelen zararlar” bu hâller arasındadır. Yani sel hasarının kaskodan karşılanması, poliçeye bu teminatın eklenmiş olmasına bağlıdır. Piyasadaki genişletilmiş kasko ürünlerinin büyük kısmında bu teminat yer alsa da, dar kapsamlı veya indirimli ürünlerde bulunmayabilir; muafiyet (tenzili muafiyet) şartı da konabilir.

Kasko teminatının genel yapısı ve ödeme yapılmayan hâller kasko sigortası hakları yazısında anlatılmıştır. Teminat dışılık iddiasının ispat yükünün sigortacıda olduğu (TTK m.1409/2) ayrıca rizikonun teminat dışı kalması yazısında ele alınmıştır.

🌊 Su Çekmesi ve Motoru Yeniden Çalıştırma

Sel hasarında sigorta şirketleriyle en sık yaşanan uyuşmazlık, motor hasarının nasıl oluştuğudur. Sigortacılar çoğu zaman motor hasarının “arıza” veya “kullanıcı hatası” olduğunu ileri sürer. Yargıtay kararları bu konuda iki önemli ölçüt ortaya koyar:

📞 Hasar İhbarı: 5 İş Günü Kuralı

Kasko genel şartları, rizikonun gerçekleşmesi hâlinde sigortacıya 5 iş günü içinde, gerekli bilgi ve belgelerle birlikte bildirimde bulunulmasını öngörür. Gündemdeki “hasarı 5 gün içinde bildirin” uyarısı bu kurala dayanır. Bildirimin, sigorta şirketinin hasar hattı, acente veya mobil uygulama üzerinden yapılması ve kayıt numarasının saklanması önerilir.

Peki süre kaçırılırsa ne olur? TTK m.1446 uyarınca riziko gecikmeksizin bildirilmelidir; ancak bildirim hiç yapılmaz veya geç yapılırsa bunun yaptırımı tazminatın tamamen reddi değildir. Geç bildirim tazminat miktarında artışa yol açmışsa, kusurun ağırlığına göre indirim yapılır. Sigortacı rizikoyu başka yoldan zaten öğrenmişse bu indirimden de yararlanamaz. Yine de sürenin kaçırılması gereksiz bir tartışmaya kapı açacağından, bildirimin olabildiğince erken yapılması en güvenli yoldur.

💳 Ödeme Süresi, Eksper Raporu ve İtiraz

TTK m.1427 uyarınca tazminat, gerekli belgeler verilip araştırma tamamlandıktan sonra, her hâlde ihbardan itibaren 45 gün sonra muaccel olur. Sel hasarlarında araç çoğu zaman pert (tam hasar) kabul edilir; bu durumda araç değerinin nasıl belirlendiği ve sovtaj bedeli önem kazanır. Pert süreci için araç pert ve tam hasar tazminatı yazısına, eksperin hasarı eksik veya hatalı değerlendirdiği durumlar için sigorta eksper raporuna itiraz yazısına bakılabilir.

Sigortacının ret veya eksik ödemesine karşı Sigorta Tahkim Komisyonuna ya da mahkemeye başvurulabilir. Tahkim yolu, sigorta şirketine yazılı başvurudan sonra olumsuz cevap alınması veya belirli süre içinde cevap verilmemesi hâlinde açılır; usulün ayrıntıları Sigorta Tahkim Komisyonu usulü yazısında anlatılmıştır.

🏛️ Kasko Yoksa: İdareye Karşı Tazminat

Kaskosu olmayan veya poliçesinde sel teminatı bulunmayan araç sahipleri için en önemli yol, zarara neden olan altyapı eksikliğinden sorumlu idareye başvurmaktır. Yağmur suyu hatlarının, rögarların ve mazgalların yetersiz veya bakımsız olması hâlinde idarenin hizmet kusuru gündeme gelir.

İdareye karşı başvuru ve dava süreci, görevli yargı yeri ve süreler sel nedeniyle belediyeye tazminat davası yazısında ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

🧾 Kasko Ödedi, Kalan Zarar Ne Olacak?

Sigorta şirketi hasarı ödediğinde, ödediği tutar kadar sigortalının haklarına halef olur ve sorumlu idareye veya kişiye rücu eder (TTK m.1472). Ancak bu, sigortalının bütün zararının karşılandığı anlamına gelmez. Kısmi ödemelerde sigortalı, karşılanmayan kısım için sorumluya karşı hakkını korur.

🗺️ Senaryolara Göre Başvuru Yolları

Kapalı otopark ve bodrum katı senaryoları otopark ve bodrum katı su basması yazısında ayrıca ele alınmıştır. Sel sonrasında atılacak tüm adımların özeti için sel hasarından sonra ne yapılmalı rehberine bakılabilir.

❓ Sıkça Sorulan Sorular