Silahlı Yağmada Ortak Fail mi? – Yargıtay CGK 2026/384

İki kişi kuyumcu soymaya karar verir. Biri pompalı tüfeği paltosunun altında taşır, diğeri altınları dolduracağı kumaş torbayı. Dükkânda kuyumcu direnince tüfekli olan tetiği çeker; torbayı taşıyan ise elindekini atıp kaçar. Tetiği çekmeyen ortak, ölümden ne ölçüde sorumludur? Öldürme fiilini birlikte gerçekleştiren müşterek fail midir, yoksa en fazla yardım eden mi? Bu soru, sanık hakkında verilecek cezayı müebbet hapis ile on beş-yirmi yıl arasındaki bir hapis cezası arasında belirler.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 17.06.2026 tarihli ve E.2025/550, K.2026/384 sayılı kararıyla, tüfeği kullanmayan sanığı TCK m.37 kapsamında müşterek fail kabul eden Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin direnme kararını isabetli bulmuş ve nitelikli kasten öldürme suçundan kurulan mahkûmiyet hükmünü oy çokluğuyla onamıştır.

⏱️ Kuyumcuda yirmi bir saniye

Olay 15.01.2019 akşamı Ankara’nın Mamak ilçesinde, maktulün yaklaşık yirmi yıldır işlettiği küçük bir kuyumcu dükkânında yaşanmıştır. Kamera kayıtlarına göre maktul ve tezgâhtarı kapanış hazırlığı için vitrindeki altınları toplarken, yüzleri atkı ve bereyle gizlenmiş iki kişi dükkâna girmiştir. Girişten kaçışa kadar geçen süre kayıtlarda yaklaşık yirmi bir saniyedir.

Beyaz atkılı olan, içeri girer girmez paltosunun altından çıkardığı pompalı tüfeği maktule doğrultmuştur. Siyah bereli olan sanık ise tezgâhtarı iterek altınların bulunduğu tezgâhın arkasına geçmiş, burada maktulle itişmiştir. Maktulün direnmesi üzerine tüfekli fail, yakın mesafeden maktulün boynuna bir el ateş etmiş; maktul olay yerinde hayatını kaybetmiştir. Ardından tüfek tezgâhtara doğrultulmuş, namluya yeni fişek sürülmüş, ancak ateş edilmeden iki fail dükkândan kaçmıştır. Hiçbir şey alınamamıştır.

Kolluk; binlerce araç plakasını sorgulamış, yüzlerce iş yeri ve kamu kamerasından yüzlerce saatlik görüntüyü incelemiştir. Tüfeği kullanan fail kısa süre sonra yakalanmış, sanık ise yurt dışına kaçmaya çalışırken başka bir ilde, kardeşinin kimliğini kullanırken yakalanmıştır.

📂 Beraatten müebbete: altı yıllık yargılama

Dosyanın yolculuğu, kararın kendisi kadar öğreticidir:

Özel Dairenin iki bozma kararında da birer daire üyesi, sanığın eyleminin kasten yaralama sonucu ölüme neden olma (TCK m.87/4) suçunu oluşturduğu görüşüyle karşı oy kullanmıştır. Tüfeği kullanan diğer failin nitelikli kasten öldürme ve iki failin teşebbüs aşamasında kalan nitelikli yağma suçlarından mahkûmiyetleri ise daha önce kesinleşmiştir.

❓ Genel Kurulun önündeki iki soru

Daire ile bölge adliye mahkemesi arasındaki uyuşmazlık, sanığın öldürme suçuna TCK m.37 kapsamında müşterek fail olarak mı, yoksa m.39 kapsamında yardım eden olarak mı katıldığıdır. Ancak müzakere sırasında Genel Kurul Başkanının işaretiyle bir ön soru da ele alınmıştır: Sanığın nitelikli kasten öldürme suçuna iştiraki sabit midir? Başka bir ifadeyle, yağma için anlaşan sanığın, ortağının ateş ederek öldürmesinden hiç sorumlu tutulamaması ihtimali de değerlendirilmiştir.

Sanığın savunması bu ikinci soruya dayanmaktadır. Sanık; kuyumcu soyma kararının olay günü alındığını, amacının yalnızca altın ve parayı alıp kaçmak olduğunu, dükkâna girene kadar ortağında silah görmediğini ve ateş edileceğini bilmediğini ileri sürmüştür. Tüfeği kullanan fail ise yağmanın bir gün önceden kararlaştırıldığını, sanığın hem keşif sırasında hem olay günü üzerinde tüfek taşıdığını bildiğini, ateş etmesinin maktulün sanığa saldırması üzerine panikle olduğunu anlatmıştır.

⚖️ Müşterek faillik ile yardım etme arasındaki çizgi

Genel Kurul, önceki içtihatlarına atıfla müşterek failliğin iki şartını hatırlatmıştır:

Kanuni tanımdaki fiili gerçekleştirmeyen suç ortağı ise şeriktir; azmettiren ya da yardım eden olarak TCK m.40’taki bağlılık kuralı uyarınca sorumlu olur. Yardım etme TCK m.39/2’de maddi ve manevi olarak ikiye ayrılır: suçta kullanılan araçları sağlamak veya icrayı kolaylaştırmak maddi; suça teşvik etmek, suç kararını kuvvetlendirmek, sonradan yardım vaat etmek veya yol göstermek manevi yardımdır.

Ceza miktarı bakımından fark büyüktür. TCK m.82/1’deki nitelikli kasten öldürme ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektirir; yardım edene ise TCK m.39/1 uyarınca bu durumda on beş yıldan yirmi yıla kadar hapis cezası verilir. Somut dosyada sanığa takdiri indirimle birlikte müebbet hapis cezası verilmiştir.

Genel Kurul ayrıca “şüpheden sanık yararlanır” ilkesini ayrıntılı biçimde hatırlatmıştır: mahkûmiyet, herhangi bir ihtimale değil, şüpheye yer bırakmayan kesin ispata dayanmalıdır; delillerin bir kısmı göz ardı edilerek varılan yüksek ihtimal mahkûmiyet için yeterli değildir.

🔎 Genel Kurul neden müşterek faillik dedi?

Çoğunluk, sanığın rolünü olaydan önceki hazırlıklarla birlikte değerlendirmiştir. Kararda sanık yönünden şu tespitler öne çıkmaktadır:

Bu olgulardan hareketle Genel Kurul, sanığın yağmanın işlenmesini kolaylaştırmak ve yakalanmamak amacıyla gerçekleştirilen nitelikli kasten öldürme suçuna iştirakinin sabit olduğunu; diğer faille fikir ve eylem birliği içinde, eylem üzerinde ortak hâkimiyet kurarak suçu TCK m.37 kapsamında müşterek fail olarak işlediğini kabul etmiştir. Bölge adliye mahkemesinin 02.05.2025 tarihli ve 230-1034 sayılı direnme kararının gerekçesi isabetli bulunmuş, temyiz talebi esastan reddedilerek hüküm onanmıştır.

🧭 Karşı oylar ve kararın sınırları

Karar, Genel Kurul içinde belirgin bir görüş ayrılığını da yansıtmaktadır:

Bu tablo, aynı olgulardan farklı sonuçlara varılabildiğini göstermektedir. Ceza Genel Kurulu, kısa süre önce farklı bir olayda tabancayı kullanmayan sanıkları yardım eden saymıştı: silahsız sanığın fail mi yardımcı mı olduğu kararında olay, kooperatif yönetimi yüzünden çıkan bir husumetin silahlı saldırıya dönüşmesiydi ve silahsız sanıkların öldürme üzerinde ortak hâkimiyet kurmadığı kabul edilmişti. Benzer bir değerlendirme için darp eden sanığın bıçaklamaya iştiraki ve olay yerinde bulunmanın yardım sayılıp sayılmayacağı kararlarına bakılabilir.

Bu dosyayı ayırt eden unsurlar ise önceden yapılmış yağma anlaşması, ortak keşif, öldürücü silahın birlikte götürülmesi, silahın varlığının bilinmesi ve sanığın icra hareketlerinin merkezinde yer almasıdır. Genel Kurul, bu unsurlar birleştiğinde silahı kullanmayan ortağın, direnci kırmak için gerçekleşen öldürme fiilinin de ortak sahibi olduğunu kabul etmiştir. Sanığın “tüfeği görmedim” savunması, diğer failin ifadesi ve hazırlık hareketleriyle birlikte değerlendirilerek kabul görmemiştir.

💬 Sık sorulan sorular

Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında yer almaktadır; ceza hukukuna ilişkin diğer kararlar Emsal Kararlar sayfasından izlenebilir.