HAGB’de Müsaderenin Kanun Yolu – Yargıtay CGK 2026/433
Mahkeme hükmün açıklanmasını geri bırakır, aynı kararda şirket hisselerinin müsaderesi talebini reddeder. Hüküm fıkrasına “HAGB kararına itiraz, müsadere talebinin reddine temyiz yolu açıktır” yazılır. Savcı bu yönlendirmeye güvenerek temyize başvurur; ancak dosya Yargıtay’da esastan incelenmeden geri döner. Sorun basit görünse de cevabı, HAGB kurumunda son dört yılda art arda gelen Anayasa Mahkemesi iptalleri ve kanun değişiklikleriyle doğrudan bağlantılıdır: Müsadereye ilişkin kısım, açıklanması geri bırakılan hükümden ayrılıp kendi başına temyiz edilebilir mi?
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 01.07.2026 tarihli ve E.2026/151, K.2026/433 sayılı kararıyla, HAGB kararıyla birlikte verilen müsadere talebinin reddi kararının, asıl hükmün tabi olduğu kanun yoluna bağlı olduğunu kabul etmiş; HAGB kararı 01.06.2024’ten önce verildiği için bu yolun itiraz olduğunu belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazını oy çokluğuyla reddetmiştir.
🧭 Genel Kurulun önündeki soru
Ceza Genel Kurulu uyuşmazlığı tek cümleyle tanımlamıştır: Sanık hakkındaki hapis cezasına ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen ilamda, müsadere talebinin reddine dair kararın itiraza mı yoksa temyize mi tabi olduğu.
Müsadere, TCK 54 ve 55’te düzenlenen ve mülkiyeti devlete geçiren bir güvenlik tedbiridir. Bu dosyada ilk derece mahkemesinin gösterdiği kanun yolu ile Yargıtay dairesinin benimsediği yol birbirinden farklıdır.
📂 Dosyanın iki aşamalı geçmişi
Sanık, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan Ankara 15. Ağır Ceza Mahkemesinde yargılanmıştır. Mahkeme 09.05.2019 tarihinde sanığı TCK 314/2 ve 3713 sayılı Kanun 5/1 uyarınca 7 yıl 6 ay hapis cezasıyla cezalandırmış, ayrıca bir tavukçuluk şirketindeki hisselerin TCK 55/1 uyarınca müsaderesine hükmetmiştir. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Ceza Dairesi 02.06.2021 tarihinde istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.
Kararı sanık, müdafii ve katılan sıfatıyla şirket vekili temyiz etmiştir. Yargıtay 3. Ceza Dairesi 20.04.2022 tarihli kararıyla hükmü bozmuştur. Bozma gerekçesine göre sanık, temyiz aşamasında 01.12.2021 tarihli ve önceki beyanlarını aşan yeni bir etkin pişmanlık dilekçesi sunmuştur; sanığın yeniden dinlenmesi, beyanlarının kolluğa gönderilerek faydalı bilgi içerip içermediğinin araştırılması ve sonucuna göre TCK 221 kapsamındaki etkin pişmanlık hükümlerinin tartışılması gerekmektedir.
Bozmaya uyan ilk derece mahkemesi 03.03.2023 tarihinde iki ayrı yönde karar vermiştir:
- Sanık, TCK 221/4 de uygulanarak iki yılın altında kalan bir hapis cezasıyla cezalandırılmış ve CMK 231/5 uyarınca hükmün açıklanması geri bırakılmıştır; bu kısım için itiraz yolu gösterilmiştir.
- Şirket hisselerinin TCK 55 uyarınca müsaderesi istemi reddedilmiş; bu kısım için ise temyiz yolu gösterilmiştir.
Cumhuriyet savcısı müsadere talebinin reddini temyiz etmiştir.
🗂️ Daire çoğunluğu, karşı oy ve Başsavcılık
Daire çoğunluğu: Yargıtay 3. Ceza Dairesi 06.11.2025 tarihinde oy çokluğuyla şu sonuca varmıştır: Karar tarihindeki CMK 231/12’ye göre HAGB kararına karşı başvurulacak yol itirazdır. Ceza Genel Kurulunun 15.04.2014 tarihli ve 2012/6-1452 E., 2014/195 K. sayılı kararında belirtildiği gibi, hükmün parçası olan müsadere kararı da itiraz yoluna tabidir. CMK 264/1 uyarınca kanun yolunda yanılmak başvuru hakkını ortadan kaldırmadığından savcının temyiz dilekçesi itiraz dilekçesi sayılmış ve dosya, itiraz merciince karar verilmek üzere incelenmeksizin mahalline iade edilmiştir.
Karşı oy: Bir daire üyesine göre savcının müsadere talep etmeyi unuttuğu ya da mahkemenin müsadere talebi hakkında karar vermediği hâllerde, HAGB şartı aranmaksızın ayrı bir müsadere yargılaması yapılmakta ve bunun sonucundaki karar istinaf veya temyiz yoluna tabi bulunmaktadır. Bu nedenle müsadere kararı HAGB’den bağımsız olarak temyiz yoluna tabi olmalıdır.
Başsavcılık itirazı: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 05.12.2025 tarihinde itiraz yoluna başvurmuştur. İtirazın dayanakları şunlardır:
- CMK 231/5’in yeni metnine göre HAGB, “müsadereye ilişkin hükümler hariç” sanık hakkında hukuki sonuç doğurmaz; o hâlde müsadere kısmı HAGB verilmemiş gibi değerlendirilmeli ve temyize tabi olmalıdır.
- Güvenlik tedbiri olan müsadere, CMK 223/1’e göre “hüküm” niteliğindedir.
- CMK 256 ve 258’de ayrı müsadere yargılaması ve istinaf yolu öngörülmüştür.
3. Ceza Dairesi 09.12.2025 tarihinde oy çokluğuyla itirazı yerinde görmeyince dosya Ceza Genel Kuruluna gelmiştir.
🔄 CMK 231’in 2022-2026 arasındaki serüveni
Genel Kurul, kararını HAGB kurumunda yaşanan değişikliklerin kronolojisi üzerine kurmuştur. Kararda aktarılan süreç kısaca şöyledir:
- AYM, 20.07.2022 (121-88): HAGB kararına karşı itiraz yolunu düzenleyen kural, Anayasa’nın 40. maddesine aykırı bulunarak iptal edilmiştir. Gerekçelerden biri, HAGB ile birlikte verilen müsadere kararının hangi aşamada infaz edileceğine dair açık hüküm bulunmaması ve itirazın etkili bir denetim yolu olmamasıdır.
- 7445 sayılı Kanun (05.04.2023): 231/12 yeniden yazılmış, itiraz merciine karar ve hükmü usul ve esas yönünden inceleme yetkisi verilmiştir.
- AYM, 01.06.2023 (120-107): HAGB ile birlikte müsadere kararının infazını mümkün kılan düzenleme yeterli güvence içermediği gerekçesiyle 231/5’in birinci cümlesi ve bağlantılı fıkralar iptal edilmiştir.
- 7499 sayılı Kanun (12.03.2024): 231/5’e “müsadereye ilişkin hükümler hariç” ibaresi eklenmiş, 231/12 ile HAGB kararlarına karşı istinaf yolu açılmıştır. Geçici 6. madde, bu değişikliğin 01.06.2024 ve sonrasında verilen HAGB kararlarına uygulanacağını, daha önce verilenlerde itiraz yolunun devam edeceğini öngörmüştür.
- AYM, 10.07.2025 (98-149): Kamu görevlisinin işkence ve kötü muamele niteliğindeki suçları bakımından düzenleme yapılmadığı gerekçesiyle 231’in 5-13. fıkraları yeniden iptal edilmiş, iptal kararının 30.09.2026’da yürürlüğe gireceği belirtilmiştir.
Genel Kurula göre bu gelişmelerin ortak noktası, müsadere kararının etkili bir kanun yolu denetimine tabi tutulmasıdır; 01.06.2024’ten önce verilen kararlarda ise itiraz yolu sürmektedir.
⚖️ Genel Kurulun gerekçesi
Genel Kurul, HAGB’nin bünyesinde iki karar barındırdığını hatırlatmıştır: Teknik anlamda hüküm sayılan ancak hukuken varlık kazanamayan mahkûmiyet hükmü ve bu ön hükmün sonuç doğurmasını engelleyen geri bırakma kararı. Müsadere talebinin reddi bakımından ise şu tespitleri yapmıştır:
- Müsadereye hükmetmek hükümdür, reddetmek tek başına değildir: CMK 223/1 güvenlik tedbirine hükmedilmesini hüküm sayar. Ancak asıl ceza davasıyla birlikte görülen müsadere talebinin reddini tek başına hüküm olarak nitelendirmek zordur. CMK 286/2-f’de müsadereye “yer olmadığına” ilişkin kararların ayrıca anılması da bu düşünceyi destekler.
- Tali olan asıla tabidir: Müsadere talebinin reddi, asıl hükmün bir cüzüdür. CMK 272’de asıl davayla birlikte görülen müsadere talebi için özel bir kanun yolu kuralı bulunmaması bilinçli bir tercihtir; hukuk güvenliği ve öngörülebilirlik bunu gerektirir. Bu bakımdan müsadereye hükmedilmesi ile talebin reddi arasında fark yoktur.
- CMK 256-258 genel, 231/12 özeldir: Ayrı müsadere yargılamasında istinaf yolunu öngören 258. madde, asıl davanın kanun yoluyla uyumlu genel bir tercihtir; HAGB kararlarını kapsayan özel bir kanun yolu değildir. HAGB’ye ilişkin kanun yolunu belirleyen 231/12 ise özel düzenlemedir ve öncelikle uygulanır.
- Önceki içtihat: CGK’nın 15.04.2014 tarihli kararında açıklanması geri bırakılan hükümdeki müsadere kararının da itiraz yoluyla denetleneceği kabul edilmiştir.
Somut olayda HAGB kararı 03.03.2023 tarihlidir; yani 01.06.2024’ten önce verilmiştir ve itiraz yoluna tabidir. Hükmün bir cüzü olan müsadere talebinin reddi de aynı yolla incelenmelidir. Bu nedenle ilk derece mahkemesinin temyiz yolu gösterdiği kararın Özel Dairece temyiz yoluyla incelenmesi mümkün değildir. Bir Genel Kurul üyesi itirazın kabulü gerektiği düşüncesiyle karşı oy kullanmıştır.
📌 Uygulamaya yansıyan sonuçlar
Karar, HAGB içeren dosyalarda müsadere yönünden üç pratik çizgi çizmektedir:
- Tarih belirleyicidir: HAGB kararı 01.06.2024’ten önce verilmişse hem HAGB hem de aynı ilamdaki müsadere kısmı itiraz yoluna tabidir. Bu tarih ve sonrasında verilen kararlarda ise 7499 sayılı Kanun’la getirilen istinaf yolu söz konusudur.
- Hüküm fıkrasındaki yanlış yönlendirme kanun yolunu değiştirmez: İlk derece mahkemesi müsadere kısmı için temyiz yolu göstermiş olsa da Yargıtay, kanunda öngörülen yolu esas almıştır. CMK 264/1 sayesinde yanlış adlandırılan başvuru hükümsüz sayılmamış, itiraz olarak değerlendirilmek üzere mahalline gönderilmiştir.
- Ayrı müsadere yargılaması farklıdır: CMK 256 vd. kapsamındaki bağımsız müsadere yargılamasında verilen kararlar istinafa tabidir; ancak asıl davayla birlikte verilen müsadere kararı asıl hükmün kanun yolunu izler.
HAGB kararlarına karşı kanun yolunun başka bir görünümü için HAGB kararına doğrudan temyiz yazısına; müsaderenin mülkiyet hakkı boyutu için dijital cihaza gerekçesiz müsadere kararına bakılabilir. Bu dosyanın farkı, müsadere talebinin reddine ilişkin kararın kanun yolunu geçiş hükmüyle birlikte ele almasıdır.
Karar, AYM’nin 10.07.2025 tarihli iptal kararının yürürlüğe girdiği 30.09.2026 tarihinden önceki bir müzakereye dayanmaktadır.
❓ Merak edilenler
Müsadere talebinin reddi neden ayrı bir hüküm sayılmadı?
7499 sayılı Kanun'la getirilen istinaf yolu bu dosyaya neden uygulanmadı?
Yanlış kanun yolu gösterilmesi savcının başvurusunu geçersiz kıldı mı?
Karar oy birliğiyle mi verildi?
Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında yer almaktadır; ceza muhakemesine ilişkin diğer güncel kararlar Emsal Kararlar sayfasında derlenmektedir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun Yargıtay Karar Arama sisteminde yayımlanan kararından derlenmiştir. Karar, 2023 tarihli bir HAGB kararına ve o tarihte yürürlükte olan kanun yolu düzenlemesine dayanmaktadır; CMK 231’de sonraki dönemde yapılan değişiklikler ve Anayasa Mahkemesi kararları farklı sonuçlar doğurabilir. Benzer bir dosyada kanun yolu; kararın tarihine, müsaderenin asıl davayla birlikte mi yoksa ayrı bir yargılamada mı verildiğine ve uygulanacak geçiş hükmüne göre değişebilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, dava ve savunmalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
