Payurus dosyası yenilendi: lisans durumu, kullanan siteler ve para çekme şikâyetleriPayurus dosyası yenilendiDosyayı oku →
Okuyucularımızın sorularını Av. Veli Savun yanıtlıyorSorularınızı Av. Veli Savun yanıtlıyorSoru sorun →
Boşanma HukukuEmsal Kararlar

Evlat Edinmemek Kusur mu? – Yargıtay 2. HD 2026/7963

Çocuk sahibi olamamak, pek çok evlilikte sessizce büyüyen bir yük olabilir. Tedavi süreçleri, aile büyüklerinin beklentileri ve “neden hâlâ çocuğunuz yok” soruları zamanla eşleri birbirinden uzaklaştırabilir. Bu noktada evlat edinme seçeneği gündeme geldiğinde eşlerden biri buna sıcak bakarken diğeri istemeyebilir. Peki boşanma davasında bu isteksizlik, eşin hanesine “kusur” olarak yazılabilir mi? Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, İstanbul’da görülen karşılıklı bir boşanma davasında bu soruya açık bir cevap vermiş ve kusur dengesini yeniden kurmuştur.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 14.09.2026 tarihli ve E.2026/1969, K.2026/7963 sayılı kararıyla, kurumdan evlat edinme isteğinin bulunmamasının niteliği gereği kadına kusur olarak yüklenemeyeceğini belirtmiş; tarafların eşit kusurlu kabul edilmesi gerektiği sonucuna vararak kusur belirlemesi ve yoksulluk nafakası yönünden kararı oy birliğiyle bozmuştur.

Kısa özet: Çocuk sahibi olamayan eşler karşılıklı boşanma davası açtı. İlk derece mahkemesi, kadının evlat edinmek istememesini ve eşinin ailesine mesafeli durmasını da değerlendirerek kadını daha ağır kusurlu buldu ve kadının yoksulluk nafakası talebini reddetti; istinaf başvurusu esastan reddedildi. Yargıtay, kurumdan evlat edinme isteğinin olmamasının kusur sayılamayacağını, kalan kusurlar birlikte değerlendirildiğinde tarafların eşit kusurlu olduğunu, düzenli işi ve geliri olmayan kadının boşanmakla yoksulluğa düşeceğini belirterek kararı bozdu.

👶 Mesele: çocuk sahibi olamayan eşler ve evlat edinme

Dosyadaki taraflar, evlilik birliği içinde çocuk sahibi olamamıştır. Karar metnine yansıyan tespitlere göre bu durum, zamanla evlilikte sorunlara yol açmıştır. Evlat edinme seçeneği de konuşulmuş, ancak kadın kurumdan evlat edinmeye istekli olmamıştır. Bunun yanında kadının erkeğin ailesine mesafeli durduğu ve taraflar arasında şiddetli geçimsizlik bulunduğu da mahkemenin tespitleri arasındadır.

Eşlerden erkek, evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı gerekçesiyle boşanma davası açmış; kadın da aynı hukuki sebebe dayanarak karşı yönde dava açmıştır. Böylece mahkemenin önünde iki ayrı boşanma talebi, buna bağlı olarak da kusur, nafaka ve tazminat tartışması yer almıştır. Dava 2019 yılında açılmış, ilk derece kararı 2023’te, istinaf kararı 2025’te verilmiş, Yargıtay ise dosyayı Eylül 2026’da sonuçlandırmıştır.

Uyuşmazlığın kalbinde tek bir soru vardır: Eşin evlat edinmek istememesi, onun boşanmadaki kusur payını artırabilir mi?

🏛️ Aile mahkemesi ve istinaf ne dedi?

  • İlk derece (İstanbul Anadolu 14. Aile Mahkemesi, 2019/2382 E., 2023/257 K.): Mahkeme; tarafların çocuk sahibi olamadığını, kadının evlat edinme isteğinin bulunmadığını, çocuk sahibi olamamanın evlilikte sorun yarattığını, kadının erkeğin ailesine mesafeli olduğunu ve şiddetli geçimsizlik bulunduğunu kabul etmiştir. Her iki tarafın da kusurlu olduğunu, ancak kadının kusurunun daha ağır olduğunu belirterek her iki davayı da kabul etmiş ve tarafların TMK 166/1-2 uyarınca boşanmalarına karar vermiştir.
  • İstinaf (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi, 2023/820 E., 2025/813 K.): Kadının istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir.
  • Temyiz: Kadın vekili; kusur belirlemesi, yoksulluk nafakası talebinin reddi ve tazminat taleplerinin reddi yönlerinden kararı temyiz etmiştir.

Kusur belirlemesinin önemi, boşanmanın mali sonuçlarında ortaya çıkar. Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesine göre yoksulluk nafakası, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafa tanınır. Dolayısıyla kadının “daha ağır kusurlu” sayılması, nafaka kapısını baştan kapatmıştır.

📎 Kararın tam metni: Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 14.09.2026 tarihli, E.2026/1969, K.2026/7963 sayılı kararı PDF olarak buradan okunabilir.

⚖️ Yargıtay’ın değerlendirmesi

Daire, öncelikle kadın vekilinin kararda ele alınan iki konu dışındaki temyiz itirazlarını yerinde görmemiştir. Asıl değerlendirme kusur dağılımına ilişkindir. Karardaki ifade şöyledir: Toplanan delillerden, kurumdan evlat edinme isteğinin olmaması vakıasının niteliği gereği kadına kusur olarak yüklenmesinin mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.

Daire bu vakıayı kusur hanesinden çıkardıktan sonra geriye kalan, “belirlenen ve gerçekleşen” diğer kusurları birlikte tartmış ve boşanmaya sebebiyet veren olaylarda tarafların eşit kusurlu olduğunun kabulü gerektiğini belirtmiştir. Mahkemenin bunu gözetmeden kadını erkeğe göre daha ağır kusurlu sayması doğru görülmemiştir.

Burada dikkat çeken nokta, Yargıtay’ın boşanma kararının kendisine dokunmamasıdır. Evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı ve iki davanın da kabul edildiği yön değişmemiştir. Değişen yalnızca kusurun kimde ve ne ölçüde olduğudur; ancak bu değişiklik, boşanmanın mali sonuçlarını doğrudan etkilemektedir.

🧭 Hangi davranış kusur sayılır? Kararın arka planı

Boşanma hukukunda kusur, eşin evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerine aykırı, kendisine yüklenebilen bir davranışını ifade eder. Sadakat, saygı, dayanışma ve birlikte yaşama gibi yükümlülüklerin ihlali bu kapsama girer. Buna karşılık bir kişinin hukuken koruma altındaki kişisel tercihlerini kullanması, kural olarak bir yükümlülük ihlali değildir.

Evlat edinme, bir çocuğun hayatını kalıcı olarak etkileyen ve evlat edinenin özgür iradesine dayanması gereken bir işlemdir. Türk Medeni Kanunu’nun 306. maddesine göre eşler ancak birlikte evlat edinebilirler; yani evli çiftlerde evlat edinme, kural olarak iki eşin ortak iradesiyle mümkündür. Bu yapı, eşlerden birinin isteğinin tek başına yetmediğini ve hiçbir eşin diğerini evlat edinmeye zorlayamayacağını da gösterir. Karardaki “vakıanın niteliği gereği” ifadesi bu noktaya işaret eder: Evlat edinmeyi istememek, eşe karşı bir yükümlülük ihlali değil, kişiye sıkı sıkıya bağlı bir tercihtir.

Daire’nin bu yaklaşımı, son dönemde verilen benzer kararlarla da uyumludur. Kusur belirlemesinde yalnızca ispatlanmış, eşe yüklenebilen ve boşanmaya etkili vakıaların dikkate alınabileceği farklı dosyalarda vurgulanmıştır. Örneğin terk vakıasının TMK 166 davasında kusur olarak yüklenemeyeceğine ve dava açıldıktan sonra gerçekleşen vakıaların kusur sayılmayacağına ilişkin kararlar da aynı çizgidedir.

Önemli bir ayrıntı daha vardır: Karar, çocuk sahibi olamamanın evlilikte yarattığı sorunları yok saymamıştır. İlk derece mahkemesinin bu yöndeki tespiti olduğu gibi durmaktadır. Yargıtay’ın düzelttiği şey, bu zorluğun sonuçlarının tek taraflı olarak kadına yüklenmesidir. Çocuk sahibi olamamak eşlerden birinin kusuru değildir; evlat edinmeyi istememek de öyle.

💰 Kusur değişince yoksulluk nafakası da değişti

Kararın ikinci bozma gerekçesi, kusur belirlemesindeki hatanın doğal sonucudur. Daire, yoksulluk nafakasının şartlarını şöyle özetlemiştir:

  • Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan mali gücü oranında süresiz nafaka isteyebilir.
  • Nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz.
  • Somut dosyada kadının kusuru daha ağır değildir; taraflar eşit kusurludur.
  • Toplanan delillere göre kadının düzenli bir işi ve geliri yoktur; boşanmakla yoksulluğa düşecektir.

Bu tespitlerden sonra Daire, TMK 4. maddesindeki hakkaniyet ilkesi de gözetilerek kadın yararına TMK 175 uyarınca uygun miktarda yoksulluk nafakasına hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir. Yargıtay nafakanın miktarını belirlememiştir; bu değerlendirme bozmadan sonra ilk derece mahkemesine aittir.

Kararın hüküm fıkrası üç bölümden oluşur: Bölge adliye mahkemesi kararı kusur belirlemesi ve yoksulluk nafakası yönünden kadın yararına ortadan kaldırılmış, ilk derece mahkemesi kararı aynı yönlerden bozulmuş, kadının diğer temyiz itirazları ise reddedilerek kararın bozma dışındaki bölümleri HMK 370/1 uyarınca onanmıştır. Bu nedenle kadının tazminat taleplerinin reddine ilişkin bölüm bu temyiz incelemesinde değişmemiştir.

📌 Kararın uygulamadaki önemi

Karar kısa olmakla birlikte boşanma davalarında sık görülen bir argümana sınır çizmektedir. Çocuk sahibi olamayan çiftlerin davalarında, tedaviyi sürdürmek istememek, belirli bir yönteme onay vermemek ya da evlat edinmeye yanaşmamak gibi kişisel tercihler zaman zaman kusur iddiası olarak ileri sürülebilmektedir. Daire’nin gerekçesi, en azından kurumdan evlat edinme bakımından bu tür bir tercihin kusur hanesine yazılamayacağını ortaya koymaktadır.

Kararın ikinci mesajı, kusur oranındaki küçük bir kaymanın bile mali sonuçları belirleyebileceğidir. “Daha ağır kusurlu” ile “eşit kusurlu” arasındaki fark, bu dosyada yoksulluk nafakası talebinin reddi ile kabulü arasındaki farka dönüşmüştür. Bu nedenle boşanma yargılamasında hangi vakıaların ispatlandığı kadar, ispatlanan her vakıanın hukuken kusur niteliği taşıyıp taşımadığı da ayrıca tartışılmaktadır.

Çekişmeli boşanma davalarında taleplerin ve vakıaların nasıl kurgulandığına ilişkin genel bir çerçeve için çekişmeli boşanma davası dilekçesi örneği yazımıza da göz atılabilir.

❓ Sık sorulan sorular

Çocuk sahibi olamamak boşanmada kusur sayılır mı?

Bu kararda çocuk sahibi olamama, evlilikte sorun yaratan bir durum olarak tespit edilmiş, ancak eşlerden birine kusur olarak yüklenmemiştir. Yargıtay’ın düzelttiği nokta, kadının evlat edinmek istememesinin kusur sayılmasıdır; bu vakıa kusur hanesinden çıkarılmıştır.

Eşin evlat edinmeyi reddetmesi neden kusur değildir?

Daire, kurumdan evlat edinme isteğinin olmamasının “niteliği gereği” kusur olarak yüklenemeyeceğini belirtmiştir. Evlat edinme özgür iradeye dayanan, kişiye sıkı sıkıya bağlı bir karardır; bu nedenle eşin buna yanaşmaması evlilik birliğinden doğan bir yükümlülüğün ihlali olarak görülmemiştir.

Eşit kusurlu eş yoksulluk nafakası alabilir mi?

TMK 175’e göre nafaka isteyen tarafın kusurunun diğerinden daha ağır olmaması yeterlidir. Eşit kusur bu şartı karşılar. Kararda eşit kusurlu ve düzenli geliri olmayan kadının boşanmakla yoksulluğa düşeceği kabul edilmiş, yoksulluk nafakası talebinin reddi bozma sebebi sayılmıştır.

Yargıtay bu kararda nafaka miktarını belirledi mi?

Hayır. Daire, kadın yararına “uygun miktarda” yoksulluk nafakasına hükmedilmesi gerektiğini belirtmekle yetinmiş, miktarın belirlenmesini bozmadan sonra yargılamayı sürdürecek ilk derece mahkemesine bırakmıştır. Miktar, tarafların ekonomik ve sosyal durumuna göre belirlenecektir.

Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgilerine iletişim sayfasından, boşanma ve aile hukukuna ilişkin diğer kararlara Emsal Kararlar sayfasından ulaşılabilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin Yargıtay Karar Arama sisteminde yayımlanan bozma kararından derlenmiştir. Karar metninde tarafların kimlik bilgileri yer almamaktadır. Kararda yer almayan olgular yazıya eklenmemiş; evlat edinme kurumuna ilişkin açıklamalar genel bilgi niteliğindedir. Boşanma davalarında kusur değerlendirmesi her dosyanın delil durumuna ve somut olaylarına göre farklılaşabilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, dava ve savunmalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.

Bulunduğunuz il için: İl il boşanma avukatı sayfaları

Avukat Veli Savun

İstanbul Barosu'na kayıtlı avukat (sicil no 75235) ve arabulucu (sicil no 50392). Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2013 mezunu. Savun Hukuk & Danışmanlık'ın kurucu avukatı. Çalışma alanları: forex ve kripto para dolandırıcılığından doğan ceza ve alacak davaları, bilişim, icra ve aile hukuku.

İlgili Makaleler

Av. Veli Savun

Soru & Cevap · İstanbul Barosu 75235

Bu konuda sorunuz mu var?

Sorunuzu yazın, Av. Veli Savun bu sayfada yanıtlasın. Adınızı yazmanız gerekmez.

Örnek sorular — birine dokunun, kendi durumunuza göre düzenleyin:

Kişisel verileriniz hakkında

Savun Hukuk & Danışmanlık, soru ve yorumunuzu sitede yayımlamak ve yanıtlamak; "beni arasın" seçeneğini işaretlerseniz telefon numaranızı yalnız sizi aramak için işler (6698 s. KVKK m.5/2-c ve f). Rumuzunuz ve metniniz yayımlanır; telefonunuz, IP adresiniz ve metnin temizlenmeden önceki hali yayımlanmaz. Telefon kaydı talebiniz sonuçlandıktan sonra en geç 12 ay içinde silinir. Haklarınız (m.11) için büromuza başvurabilirsiniz.

Yanıtlar genel bilgilendirme niteliğindedir; avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz ve somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez. Tüm soru ve cevaplar →

Başa dön tuşu
WhatsApp'tan yazın
🌐 English — international victims of online investment fraud