Mala Zarar Verme Şikâyet Dilekçesi Örneği (TCK 151-152)
Çizilen bir araç, kırılan bir cam, sökülerek parçalanan fayanslar ya da tahliyeden sonra kullanılamaz hâle getirilmiş bir daire… Mala zarar verme, günlük hayatta en sık karşılaşılan ceza dosyalarından biridir; ancak temel hâli şikâyete bağlı olduğundan, şikâyetin süresi içinde ve doğru içerikle yapılması dosyanın kaderini belirler. Zarar görüldükten sonra tamir yapılmadan önce durumun tespit edilip edilmediği de yargılamada sıkça belirleyici olur. Bu yazıda mala zarar verme şikâyetinin hangi makama yapıldığı, altı aylık şikâyet süresi, nitelikli hâller ve uzlaştırma, Yargıtay 2. Ceza Dairesinin tespit tutanağına ilişkin kararı ve mala zarar verme şikâyet dilekçesi örneği yer alıyor.
🏛️ Mala Zarar Verme Şikâyeti Hangi Makama Yapılır?
Şikâyet, Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk makamlarına yazılı ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir (CMK m.158). Dilekçe, suçun işlendiği yerin bağlı olduğu başsavcılığa verilir; örneğin Kadıköy, Ataşehir, Maltepe veya Üsküdar’da gerçekleşen bir olay için İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı. Şikâyete bağlı suçlarda dilekçenin açıkça “şikâyetçi olunduğunu” ifade etmesi gerekir; yalnızca olayın bildirilmesi, şikâyet iradesinin varlığı konusunda tartışma yaratabilir.
Suçun unsurları, cezası ve nitelikli hâlleri mala zarar verme suçu ve cezası yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Zarar, bir hırsızlık eylemi sırasında kapı, kilit veya cama verilmişse süreç farklı işler: Hırsızlık amacıyla verilen bu zararda şikâyet aranmaz (TCK m.142/4); bu senaryo hırsızlık suç duyurusu dilekçesi örneğimizde ele alınmıştır.
⚖️ Şikâyet Süresi, Nitelikli Hâller ve Uzlaştırma
Mala zarar verme dosyalarında ilk belirlenmesi gereken husus, olayın temel hâle mi yoksa nitelikli hâllerden birine mi girdiğidir; şikâyet koşulu, ceza miktarı ve uzlaştırma bu ayrıma göre değişir.
| Hâl | Dayanak ve ceza | Şikâyet / uzlaştırma |
|---|---|---|
| Başkasının malına zarar (araç, konut, iş yeri eşyası vb.) | TCK m.151/1 – 4 ay-3 yıl hapis veya adli para cezası | Şikâyete bağlı, süre 6 ay (m.73); uzlaştırma kapsamında (CMK m.253/1-a) |
| Kamu malı; afete karşı korunma eşyası; dikili ağaç, fidan, bağ çubuğu; sulama ve içme suyu tesisi; siyasi parti ve meslek kuruluşu binaları; kamu görevlisinden öç alma | TCK m.152/1 – 1-4 yıl hapis | Resen soruşturulur; uzlaştırma listesinde yok |
| Yakarak, yakıcı veya patlayıcı madde kullanarak; sel, taşkın, toprak kaymasına neden olarak | TCK m.152/2 – ceza bir katına kadar artırılır | Resen soruşturulur |
| Haberleşme, enerji, demiryolu veya havayolu ulaşımında kamu hizmetinin aksaması | TCK m.152/3 – yarıdan iki katına kadar artırım | Resen soruşturulur |
Altı aylık şikâyet süresi, zamanaşımını geçmemek koşuluyla şikâyet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden başlar (TCK m.73/2). Uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir; uzlaşma anında tespit edilemeyen veya sonradan ortaya çıkan zararlar hariç, aynı suç nedeniyle tazminat davası açılamaz (CMK m.253/19). Fail, kovuşturma başlamadan önce zararı tamamen giderirse cezanın üçte ikisine kadarı, kovuşturma başladıktan sonra hüküm verilmeden önce giderirse yarısına kadarı indirilir; kısmi tazminde mağdurun rızası aranır (TCK m.168). Şikâyetin geri alınması kovuşturmayı düşürür (TCK m.73/4); bu aşama için şikâyetten vazgeçme dilekçesi örneğimize bakılabilir.
🔍 Yargıtay 2. CD 2022/1652: Tespit Tutanağının Önemi
Yargıtay 2. Ceza Dairesi, 08.02.2022 tarihli ve E.2020/24168, K.2022/1652 sayılı kararında, kirası peşin ödenmiş iki yıllık bir iş yeri kirasının sonunda kiracıların taşınmazı boşalttığı olayı incelemiştir. Sanıklar yalnızca kendi eşyalarını söküp götürdüklerini savunmuş, ilk derece mahkemesi beraat kararı vermiştir. Daire, görgü ve tespit tutanağı ile dosyadaki fotoğraflarda iş yerindeki taşların sökülüp parçalarının yerde olduğunu, tuvalet fayanslarının ve dekor taşlarının kırıldığını, mutfak bölmesinin üst kısmının kırıldığını belirterek bu zararın sökme işlemi ya da aşırı kullanımla oluştuğunu kabul etmenin hayatın olağan akışına aykırı olduğuna karar vermiş ve beraat hükmünü bozmuştur. Kararda ayrıca TCK m.151/1’deki suçun uzlaştırma kapsamına alındığı ve uzlaştırma işlemi yapılmasının zorunlu olduğu vurgulanmıştır.
Aynı dairenin E.2021/13100, K.2023/9952 sayılı kararında ise şikâyetten sonra yapılan tespitlerde gözle görülür bir zarar belirlenemediği için beraat kararı onanmıştır. İki karar birlikte okunduğunda, zararın onarımdan önce ve tarafsız bir tutanakla belgelenmesinin sonucu doğrudan etkilediği görülür. Kira ilişkisinde zararın hukuki yönü için depozito iadesi davası dilekçesi yazımızdaki mahsup kalemlerine bakılabilir; benzer kararlar Karar Arama sayfamızda yer alıyor.
📄 Mala Zarar Verme Şikâyet Dilekçesi Örneği
Köşeli parantez içindeki alanlar dosyaya göre doldurulur; vekil bilgileri büromuza aittir. Örnek, failin tanındığı ve kiralanan taşınmazın tahliyesi sırasında zarar verildiğinin iddia edildiği bir olaya göre kurulmuştur; dilekçe içinde zarar tespit çizelgesi ve onarımdan önce yapılması istenen tespit işlemleri ayrı başlıklarla gösterilmiştir.
Büromuzun hazırladığı şikâyet dilekçeleri; mülkiyet ve kira belgeleri, teslim ve tespit tutanakları, fotoğraf ve kamera kayıtları, onarım teklifleri ve taraflar arasındaki yazışmalar birlikte incelenerek, suçun vasfını, şikâyet süresinin başlangıcını ve yapılması gereken tespit işlemlerini tek tek gösterecek biçimde dosyaya özel olarak yazılır. Bu nedenle dosyanız için hazırlanacak dilekçe, buradaki örnekten çok daha kapsamlı ve ayrıntılı olacaktır. Dosyanıza özel dilekçe ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
İSTANBUL ANADOLU CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI’NA
ŞİKÂYETÇİ (MAĞDUR): [Ad Soyad / Unvan], T.C. Kimlik No / Vergi No: [ ], [Adres]
VEKİLİ: Av. Veli Savun, İstanbul Barosu Sicil No: 75235
Ekşioğlu, Alya Life Residence, Fikirtepe Mah. Barış Sk. No:1 K:3 D:50, Kadıköy / İstanbul
Tel: 0216 504 60 34 – E-posta: [email protected]
ŞÜPHELİ: [Ad Soyad], [bilinen adresi]
SUÇ: Mala zarar verme (TCK m.151/1)
SUÇ TARİHİ VE YERİ: [Tarih veya tarih aralığı]; [taşınmazın açık adresi]
ÖĞRENME TARİHİ: [Zararın ve failin öğrenildiği tarih]
KONU: Şüpheli hakkında mala zarar verme suçundan şikâyetçi olduğumuzun bildirilmesi, zararın onarımdan önce tespiti ve şüpheli hakkında kamu davası açılması talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil, [ada / parsel / bağımsız bölüm] bilgileri yazılı [adres] adresindeki taşınmazın malikidir. Taşınmaz [tarih] tarihli kira sözleşmesiyle şüpheliye kiralanmış, [tarih] tarihinde tahliye edilmiştir. Kira başlangıcında taşınmazın durumu [teslim tutanağı / fotoğraflar / ekspertiz] ile kayıt altına alınmıştır.
2. Tahliyeden sonra [tarih] günü taşınmaza girildiğinde aşağıdaki zararlar görülmüş, durum aynı gün [tanıklar / site yönetimi / kolluk] huzurunda tutanağa bağlanmış ve fotoğraflanmıştır:
| Sıra | Zarar gören kısım | Zararın niteliği | Kira başındaki durum | Tespit belgesi |
|---|---|---|---|---|
| 1 | [Banyo zemin fayansı] | [Kırılmış, parçaları yerde] | [Sağlam – teslim tutanağı] | [Tutanak, fotoğraf no ..] |
| 2 | [İç kapı / dolap / cam] | [ ] | [ ] | [ ] |
| 3 | [ ] | [ ] | [ ] | [ ] |
3. Çizelgedeki zararlar, eşyaların olağan kullanımı veya kiracıya ait eşyaların sökülmesiyle açıklanamayacak niteliktedir. Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 08.02.2022 tarihli, E.2020/24168 K.2022/1652 sayılı kararında da benzer zararların sökme veya aşırı kullanım sonucu oluştuğunun kabulü hayatın olağan akışına aykırı bulunmuştur.
4. Taşınmazın yeniden kullanılabilmesi için onarım zorunlu olduğundan, onarımdan önce aşağıdaki tespit işlemlerinin yapılmasını talep ediyoruz:
a) Taşınmazda kolluk eliyle olay yeri inceleme ve görgü tespit tutanağı düzenlenmesi, zarar gören kısımların fotoğraflanması,
b) Zararın niteliğinin (kasıtlı kırma mı, olağan yıpranma mı) ve yaklaşık bedelinin bilirkişi incelemesiyle belirlenmesi,
c) [Varsa] bina girişindeki ve ortak alanlardaki kamera kayıtlarının saklama süresi dolmadan istenmesi,
d) [Tanık Ad Soyad, adres] ile [site yöneticisi / kapı görevlisi]nin tanık sıfatıyla dinlenmesi.
5. Müvekkil, zararı ve failin kimliğini [tarih] tarihinde öğrenmiş olup TCK m.73’teki altı aylık süre içinde, işbu dilekçeyle şüpheliden şikâyetçi olduğunu açıkça bildirmektedir. Uzlaştırma teklifi hâlinde müvekkilin tutumu ayrıca bildirilecektir.
HUKUKİ NEDENLER: 5237 sayılı TCK m.73, 151, 168; 5271 sayılı CMK m.158, 160, 253 ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: Tapu kaydı, kira sözleşmesi, teslim ve tespit tutanakları, fotoğraflar, kamera kayıtları, tanık beyanları, onarım teklifleri, keşif ve bilirkişi incelemesi, her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle;
1. Şüpheli hakkında mala zarar verme suçundan soruşturma başlatılmasına,
2. Açıklamalar bölümünün 4. maddesinde sayılan tespit işlemlerinin onarımdan önce ve gecikmeksizin yapılmasına,
3. Şüpheli hakkında kamu davası açılmasına karar verilmesini saygılarımla vekâleten arz ve talep ederim. [Tarih]
EKLER: 1- Tapu kaydı ve kira sözleşmesi, 2- Teslim ve tespit tutanakları, 3- Fotoğraflar (flaş bellek), 4- Onarım teklifleri, 5- Vekâletname
Şikâyetçi Vekili
Av. Veli Savun
İstanbul Barosu – 75235
🧭 Dilekçedeki Bölümler Neden Önemli?
Öğrenme tarihi. Altı aylık şikâyet süresi olay tarihinden değil, fiilin ve failin öğrenildiği günden başlar (TCK m.73/2). Bu tarihin dilekçede ayrı satırda yazılması, süre itirazına karşı dosyada hazır bir dayanak oluşturur.
Açık şikâyet beyanı. Temel hâl şikâyete bağlı olduğundan, dilekçede “şikâyetçi olunduğunun” açıkça yazılması kovuşturma şartının yerine geldiğini gösterir. Uzlaştırma aşamasına ilişkin cümle ise sürecin bir sonraki adımına zemin hazırlar.
Zarar tespit çizelgesi. Her kalem için kira başındaki durumun ve tespit belgesinin yan yana gösterilmesi, zararın kiracı döneminde ve kasten oluşup oluşmadığı tartışmasında ispatın omurgasını oluşturur. Yargıtay 2. CD 2022/1652 ve 2023/9952 kararları, tutanak ve fotoğrafın sonucu nasıl belirlediğini gösterir.
Onarımdan önce tespit talepleri. Tamir yapıldıktan sonra zararın varlığı ve niteliği çoğu zaman yalnızca tanık beyanına kalır. Keşif ve bilirkişi talebinin onarımdan önce yapılmasının istenmesi bu riski azaltmaya yöneliktir. Olay sırasında kişiye yönelik bir saldırı da varsa darp ve kasten yaralama şikâyet dilekçesi örneğimiz farklı bir kurgu sunar; kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesi hâlinde ise takipsizlik kararına itiraz dilekçesi yazımıza bakılabilir.
📎 Dilekçeye Eklenecek Belgeler
- Mülkiyeti veya zilyetliği gösteren belge (tapu kaydı, araç ruhsatı, kira sözleşmesi).
- Kira başlangıcındaki teslim tutanağı veya tarihli fotoğraflar.
- Zararın görüldüğü günkü tespit tutanağı ve fotoğraflar.
- Varsa kamera kayıtları ve kayıtların bulunduğu noktaların listesi.
- Onarım teklifleri, fatura veya ekspertiz raporu.
- Tanıkların ad, adres ve iletişim bilgileri.
- Vekâletname.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Mala zarar verme şikâyet süresi ne kadardır?
TCK m.151/1’deki temel hâl şikâyete bağlıdır ve şikâyet altı ay içinde yapılır. Süre, zamanaşımını geçmemek koşuluyla şikâyet hakkı olan kişinin fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden başlar (TCK m.73/1-2).
Araç çizilmesi mala zarar verme suçu mudur?
Başkasına ait aracın boyasının kasten çizilmesi, camının kırılması veya lastiğinin kesilmesi, malın bozulması veya kirletilmesi kapsamında TCK m.151/1’deki suçu oluşturabilir. Bu durumda da şikâyet süresi ve uzlaştırma kuralları aynıdır; kamera kaydı ve ekspertiz raporu ispatta öne çıkar.
Mala zarar vermede uzlaşma zorunlu mudur?
Temel hâl şikâyete bağlı olduğundan CMK m.253/1-a uyarınca uzlaştırma kapsamındadır ve kamu davası açılması için yeterli şüphe varsa dosya önce uzlaştırma bürosuna gönderilir. Uzlaşma teklifine yedi gün içinde cevap verilmezse teklif reddedilmiş sayılır (m.253/4). TCK m.152’deki nitelikli hâller ise uzlaştırma kapsamında değildir.
Fail zararı öderse ne olur?
Zararın kovuşturma başlamadan önce tamamen giderilmesi hâlinde cezanın üçte ikisine kadarı, kovuşturma başladıktan sonra hüküm verilmeden önce giderilmesi hâlinde yarısına kadarı indirilir; kısmi ödemede mağdurun rızası aranır (TCK m.168). Uzlaşma yoluyla ödeme yapılırsa CMK m.253/19’daki sonuçlar doğar. Dosyanıza ilişkin değerlendirme için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu dilekçe örneği genel bilgilendirme amacı taşır; her mala zarar verme olayında zarar görenin konumu, failin kimliği, zararın tespit biçimi ve şikâyet süresinin başlangıcı farklıdır ve metin buna göre düzenlenir. Örnek kullanılarak yapılan başvurulardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
