Payurus dosyası yenilendi: lisans durumu, kullanan siteler ve para çekme şikâyetleriPayurus dosyası yenilendiDosyayı oku →
Okuyucularımızın sorularını Av. Veli Savun yanıtlıyorSorularınızı Av. Veli Savun yanıtlıyorSoru sorun →
Emsal Kararlarİcra Hukuku

İpotek Verene İhbarsız Takip – Yargıtay 12. HD 2026/5017

Bir yakınının ya da ortağının kredisine teminat olsun diye evini veya arsasını ipotek ettiren kişi, çoğu zaman borcun kendisi değildir; yalnızca taşınmazıyla sorumludur. Kredi ödenmeyip banka ipoteğin paraya çevrilmesi için icraya başvurduğunda ise bu kişinin önüne doğrudan bir icra emri gelebilir. Oysa kanun, taşınmaz malikine takipten önce bir uyarı yapılmasını şart koşar. Bu uyarı hiç yapılmamışsa ne olur: Sadece icra emri mi iptal edilir, yoksa takibin tamamı mı düşer? Ve bu itiraz hangi süre içinde ileri sürülmelidir? Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, bu sorulara cevap verirken önceki uygulamasını açıkça değiştirdiğini de ilan etmiştir.

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, 02.07.2026 tarihli ve E.2026/116, K.2026/5017 sayılı kararıyla, ipotekli taşınmaz maliklerine muacceliyet ihbarı gönderilmeden başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takibin iptal edilmesi gerektiğine hükmetmiş; usulsüz tebligatın yok hükmünde olduğu yönündeki şikâyetin İİK 16/2 kapsamında süresiz inceleneceğini belirterek bu konuda görüş değişikliğine gittiğini açıklamıştır. Bölge adliye mahkemesi kararı kaldırılmış, ilk derece kararı düzeltilerek onanmıştır.

Kısa özet: Bir banka, kredi alacağı ve limit ipoteğine dayanarak kredi borçlusu ile ipotek verenler aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takip başlattı. İpotekli taşınmazların malikleri, hesap kat ihtarının kendilerine tebliğ edilmediğini ileri sürerek takibin iptalini istedi. İcra mahkemesi yalnızca icra emrini iptal etti, istinaf başvuruları reddedildi. Yargıtay, muacceliyet ihbarı gönderilmeden ipotek verenler hakkında takip başlatılamayacağını, ihtarın usulüne uygun tebliğinin ilamlı takibin şartı olduğunu kabul ederek hükmü “şikâyet edenler yönünden takibin iptaline” şeklinde düzeltti.

🏦 Bankanın takibi ve ipotek verenlerin şikâyeti

Uyuşmazlık, kredi ilişkisine dayalı klasik bir ipotek takibinden doğmuştur. Alacaklı banka, kullandırdığı kredinin geri ödenmemesi üzerine, kredinin teminatı olarak tesis edilen limit ipoteğine dayanarak icra dairesine başvurmuştur. Takip, hem kredi borçlusuna hem de borca teminat olarak taşınmazlarını ipotek ettiren kişilere yöneltilmiş ve ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takip olarak başlatılmıştır.

İpotekli taşınmazların malikleri, icra mahkemesine şikâyet yoluyla başvurmuştur. Başka itiraz ve şikâyetlerinin yanında, hesap kat ihtarının kendilerine tebliğ edilmediğini ileri sürmüş ve takibin iptalini istemişlerdir. Dosyada ortaya çıkan tablo açıktır: Banka, ipotekli taşınmaz maliklerine muacceliyet ihbarı göndermeden takibi başlatmıştır.

  • İlk derece (Elazığ 1. İcra Hukuk Mahkemesi, 21.01.2025, 2024/487 E., 2025/33 K.): Mahkeme, şikâyet edenler aleyhine düzenlenen icra emrinin iptaline karar vermiş, fazlaya ilişkin istemleri, yani takibin iptali talebini reddetmiştir.
  • İstinaf (Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi, 08.10.2025, 2025/791 E., 2025/1343 K.): Hem alacaklının hem de şikâyetçi borçluların istinaf başvuruları esastan reddedilmiştir.
  • Temyiz: Karar her iki tarafça temyiz edilmiştir. Yargıtay, alacaklının temyiz itirazlarını yerinde görmeyerek reddetmiş, incelemeyi ipotek verenlerin temyizi üzerinde yoğunlaştırmıştır.
📎 Kararın tam metni: Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 02.07.2026 tarihli, E.2026/116, K.2026/5017 sayılı kararı PDF olarak buradan okunabilir.

📜 İİK 150/ı, İİK 68/b ve TMK 887 birlikte okununca

Daire, kararını üç hükmün birlikte değerlendirilmesine dayandırmıştır:

  • İİK 150/ı: Cari hesap veya vadeli kredi şeklinde işleyen bir krediye dayanan ipotek akit tablosu kayıtsız şartsız bir borç ikrarı içermese bile, kredi veren taraf; hesap özetinin, tazmin talebinin veya borcun ödenmesine ilişkin ihtarın noter aracılığıyla, kredi sözleşmesinde ya da ipotek akit tablosunda yazılı adrese tebliğ edildiğini (veya İİK 68/b uyarınca tebliğ edilmiş sayıldığını) gösteren tasdikli bir sureti icra müdürüne sunarsa, icra müdürü İİK 149 uyarınca işlem yapar.
  • İİK 68/b: Kredi veren, hesap özetini kredi sözleşmesinde belirtilen adrese noter aracılığıyla göndermekle yükümlüdür; adres değişikliği ancak noter aracılığıyla bildirilirse sonuç doğurur, aksi hâlde eski adrese ulaşma tarihi tebliğ tarihi sayılır.
  • TMK 887: İpotek veren üçüncü kişi hakkında takip yapılabilmesi için alacağın ondan da istenmesi, yani muacceliyet ihtarı gönderilmesi gerekir.

Daire’nin vurguladığı ayrım önemlidir: İpotek veren taşınmaz malikine İİK 150/ı uyarınca ayrıca bir hesap özeti gönderilmesi zorunlu değildir. Ancak TMK 887 gereği ödeme isteminin ona da yöneltilmesi şarttır. Kararın ifadesiyle, ipotekli taşınmaz maliki üçüncü kişiye ihbar yapılmadıkça borç onun yönünden muaccel olmaz ve hakkında icra takibi başlatılamaz. İİK 150/ı’nın son cümlesi de hesap özetinin, tazmin talebinin veya ihtarın ipotekli taşınmaz maliki üçüncü kişiye tebliğ edilmesinin TMK 887’deki ödeme istemi yerine geçeceğini düzenler.

Bu hükümlerden çıkan sonuç şudur: Usulüne uygun ihtar tebliğ edildiğinde ya da tebliğ edilmiş sayıldığında, takip dayanağı ipotek akit tablosu limit ipoteği içerse de takip ilamlı yolla yapılabilir. Başka bir deyişle, ihtarın kanunda öngörülen koşullarda yapılmış olması, takibin ilamlı yolla yapılabilmesinin şartıdır.

🔄 Görüş değişikliği: süreli şikâyetten süresiz şikâyete

Kararın en çok dikkat çeken bölümü, Daire’nin kendi uygulamasındaki değişikliği açıkça ortaya koymasıdır. Daire’nin önceki yaklaşımı şöyle özetlenmiştir:

  • Asıl borçlu ve ipotekli taşınmaz malikine icra emri gönderilebilmesi için hesap kat ihtarının noter aracılığıyla gönderilmesi gerekir.
  • Kat ihtarının tebliği usulsüz ise bu durum süreli şikâyete tabidir.
  • Kat ihtarı hiç gönderilmemiş veya tebligat yapılmamışsa bu durum süresiz şikâyete tabidir.

Yeni yaklaşımda Daire, İİK 150/ı’da öngörülen tebligatı ilamlı takipte bir takip şartı olarak kabul etmiştir. Bu nedenle usulsüz yapılan tebligatın yok hükmünde olduğu yönündeki şikâyetin de İİK 16/2 kapsamında süresiz olarak incelenmesi gerektiği sonucuna varmış ve “görüş değişikliğine gidilmiştir” ifadesiyle bunu karara geçirmiştir.

Gerekçenin dayanağı, şikâyetin hukuki niteliğidir. Tebligatlar kanuna uygun değilse İİK 150/ı koşulları gerçekleşmez ve ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takip yapılamaz. Bu iddiayı ileri süren borçlu aslında takip dayanağı belgenin ilam niteliği kazanmadığını ileri sürmektedir. Daire, böyle bir şikâyeti ilamlı icra takibinde ilama aykırılık şikâyeti olarak nitelendirmiş ve icra mahkemesince İİK 16/2 uyarınca süre sınırı olmaksızın incelenmesi gerektiğini belirtmiştir. Daire bu nitelendirmede Hukuk Genel Kurulunun 2000 yılına ait bir kararına da atıf yapmıştır.

Bu değişikliğin uygulamadaki ağırlığı büyüktür. Önceki yaklaşımda ihtarın “gönderilmiş ama usulsüz tebliğ edilmiş” olduğu dosyalarda, borçlu öğrenme tarihinden itibaren işleyen kısa şikâyet süresini kaçırırsa bu itirazı ileri süremeyebiliyordu. Yeni yaklaşımla usulsüz tebligat da, hiç yapılmamış tebligat gibi, süreye bağlı olmaksızın ileri sürülebilecek bir takip şartı eksikliği olarak görülmektedir.

Aynı Daire, aynı tarihte verdiği bir başka kararda adresten taşınan borçluya hesap kat ihtarının tebliği konusunda da önemli bir karar vermiştir; o dosyada ihtarın ipotek senedindeki adrese gönderilmesi yeterli bulunmuştu. Konunun bu boyutu için taşınan borçluya hesap kat ihtarı yazımıza bakılabilir. İpotek veren kefilin konumuna ilişkin olarak da ipotek veren müteselsil kefil ve önce rehnin paraya çevrilmesi kararı incelenebilir.

🧾 İcra emrinin iptali ile takibin iptali arasındaki fark

İlk derece mahkemesi, ipotek verenlerin şikâyetini kısmen haklı bularak icra emrini iptal etmiş, ancak takibin kendisini ayakta bırakmıştı. Bölge adliye mahkemesi de bu sonucu korumuştu. Yargıtay’a göre bu sonuç, Daire’nin önceki içtihatlarına uygun olsa da değişen içtihada uygun değildir.

Aradaki fark teknik görünse de sonuçları farklıdır. İcra emrinin iptali, takip dosyasını açık bırakır; eksiklik giderildikten sonra aynı dosyada yeni bir icra emri düzenlenmesinin yolu, kural olarak kapanmış olmaz. Takibin iptali ise ipotek verenler yönünden takibi bütünüyle ortadan kaldırır. Yargıtay, muacceliyet ihbarı gönderilmeden başlatılan ilamlı takibin, şikâyetçi ipotek malikleri yönünden iptal edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Bu, ihtarın takip açılmadan önce yerine getirilmesi gereken bir şart olduğu düşüncesinin doğal sonucudur: Şartı oluşmadan başlatılan takip, sonradan yapılacak işlemle geçerli hâle getirilemez.

⚖️ Yargıtay’ın hüküm fıkrası

Daire, bozmayı gerektiren hatanın yeniden yargılama yapılmasını zorunlu kılmadığını belirterek kararı düzelterek onamıştır. Hüküm fıkrasına göre:

  • Alacaklının temyiz itirazları reddedilmiştir.
  • Şikâyetçi borçluların temyiz itirazları kabul edilerek Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesinin kararı HMK 373/1 uyarınca kaldırılmıştır.
  • İlk derece kararının hüküm fıkrasındaki “şikâyet edenler aleyhine düzenlenen icra emrinin iptaline, davacının fazlaya ilişkin istemlerinin reddine” ibaresi çıkarılarak yerine “şikâyet edenler yönünden takibin iptaline” ibaresi yazılmıştır.
  • Karar bu düzeltilmiş şekliyle HMK 370/2 uyarınca onanmış, düzelterek onama nedeniyle harç alınmasına yer olmadığına karar verilmiştir.

Karar oy birliğiyle verilmiştir. İcra takiplerinde tebligat eksikliklerine karşı şikâyet yolunun genel çerçevesi için usulsüz tebligat şikâyet dilekçesi örneği yazımız da fikir verebilir.

❓ Sık sorulan sorular

Başkasının borcu için ipotek veren kişiye takipten önce ihtar gönderilmesi gerekir mi?

Karara göre evet. İpotek veren üçüncü kişiye İİK 150/ı uyarınca ayrıca hesap özeti gönderilmesi zorunlu değildir; ancak TMK 887 gereği alacağın ondan da istenmesi, yani muacceliyet ihtarı gönderilmesi gerekir. İhbar yapılmadıkça borç onun yönünden muaccel olmaz ve hakkında takip başlatılamaz.

Hesap kat ihtarının usulsüz tebliği hangi süre içinde şikâyet edilebilir?

Daire’nin önceki uygulamasında usulsüz tebliğ süreli şikâyete tabiydi. Bu kararla Daire görüş değiştirmiş; İİK 150/ı tebligatını ilamlı takipte takip şartı sayarak usulsüz tebligatın yok hükmünde olduğu şikâyetinin İİK 16/2 kapsamında süresiz inceleneceğini kabul etmiştir.

İhtar yoksa sadece icra emri mi iptal edilir?

Bu kararda Yargıtay, icra emrinin iptaliyle yetinilmesini isabetsiz bulmuştur. Muacceliyet ihbarı gönderilmeden başlatılan ilamlı takibin şikâyetçi ipotek malikleri yönünden tamamen iptal edilmesi gerektiğini belirtmiş ve hükmü bu yönde düzeltmiştir.

Limit ipoteğinde ilamlı takip yapılabilir mi?

Karara göre İİK 150/ı’da öngörülen ihtar usulüne uygun tebliğ edilmiş veya tebliğ edilmiş sayılmışsa, ipotek akit tablosu limit ipoteği içerse de takip ilamlı yolla yapılabilir. İhtarın kanuna uygun yapılması, ilamlı yolun kullanılabilmesinin şartıdır.

Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgilerine iletişim sayfasından, icra ve iflas hukukuna ilişkin diğer kararlara Emsal Kararlar sayfasından ulaşılabilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin Yargıtay Karar Arama sisteminde yayımlanan düzelterek onama kararından derlenmiştir. Karar metninde alacaklı banka ve borçluların adları yer almamaktadır. Kararın atıf yaptığı Hukuk Genel Kurulu kararının numarası kaynak metinde kısmen okunamadığından yazıya eklenmemiştir. Benzer görünen bir takipte sonuç; ihtarın içeriğine, tebliğ belgelerine ve ipotek akit tablosundaki kayıtlara göre farklılaşabilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, dava ve savunmalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.

Bulunduğunuz il için: İl il icra avukatı sayfaları

Avukat Veli Savun

İstanbul Barosu'na kayıtlı avukat (sicil no 75235) ve arabulucu (sicil no 50392). Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2013 mezunu. Savun Hukuk & Danışmanlık'ın kurucu avukatı. Çalışma alanları: forex ve kripto para dolandırıcılığından doğan ceza ve alacak davaları, bilişim, icra ve aile hukuku.

İlgili Makaleler

Av. Veli Savun

Soru & Cevap · İstanbul Barosu 75235

Bu konuda sorunuz mu var?

Sorunuzu yazın, Av. Veli Savun bu sayfada yanıtlasın. Adınızı yazmanız gerekmez.

Örnek sorular — birine dokunun, kendi durumunuza göre düzenleyin:

Kişisel verileriniz hakkında

Savun Hukuk & Danışmanlık, soru ve yorumunuzu sitede yayımlamak ve yanıtlamak; "beni arasın" seçeneğini işaretlerseniz telefon numaranızı yalnız sizi aramak için işler (6698 s. KVKK m.5/2-c ve f). Rumuzunuz ve metniniz yayımlanır; telefonunuz, IP adresiniz ve metnin temizlenmeden önceki hali yayımlanmaz. Telefon kaydı talebiniz sonuçlandıktan sonra en geç 12 ay içinde silinir. Haklarınız (m.11) için büromuza başvurabilirsiniz.

Yanıtlar genel bilgilendirme niteliğindedir; avukat-müvekkil ilişkisi kurmaz ve somut dosyanız için hukuki görüş yerine geçmez. Tüm soru ve cevaplar →

Başa dön tuşu
WhatsApp'tan yazın
🌐 English — international victims of online investment fraud