İşe Başlatmamada İhbar Tazminatı – Yargıtay 9. HD 2026/6511
İşe iade davasını kazanan işçinin hikâyesi çoğu zaman kesinleşen kararla bitmez. İşçi süresi içinde işverene başvurur, işveren ya hiç çağırmaz ya da samimi olmayan bir davette bulunur ve ikinci bir dava başlar: Bu kez kıdem, ihbar, iş güvencesi tazminatı ve boşta geçen süre ücreti istenir. Bu ikinci davanın en çok tartışılan iki sorusu, işe başlatmama tarihindeki ücretin nasıl belirleneceği ve ilk fesihte ödenmiş olan ihbar tazminatının yeniden istenip istenemeyeceğidir.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 02.07.2026 tarihli ve E.2026/1149, K.2026/6511 sayılı kararıyla, emsal işçi bordrolarını sunmayan işveren karşısında ücretin asgari ücrete oranlanarak belirlenmesini bozma sebebi saymamış; ancak geçersiz sayılan fesihte ihbar süresine ait ücret peşin ödendiği için ihbar tazminatı talebinin reddedilmesi gerektiğine hükmederek kararı oy birliğiyle bozmuştur.
📂 İşe iadeden ikinci davaya
Davacı işçi, davalı işverenin işyerinde 18.01.2011 – 03.05.2016 tarihleri arasında çalışmıştır. İş sözleşmesi işverence feshedilmiş, işçi feshin geçersizliğine ve işe iadeye ilişkin dava açmış ve bu dava işçi lehine kesinleşmiştir. Davacının anlatımına göre kesinleşen karar üzerine işe başlamak için yaptığı başvuruya rağmen işveren onu işe başlatmamıştır.
Bunun üzerine İstanbul 14. İş Mahkemesinde açılan asıl davada davacı, son brüt ücretinin 18.233,77 TL olduğunu ileri sürerek şu alacakları istemiştir:
- kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı,
- iş güvencesi tazminatı (işe başlatmama tazminatı),
- boşta geçen süre ücreti ve diğer haklar,
- yıllık ücretli izin alacağı.
Daha sonra açılan ve asıl davayla birleştirilen ikinci davada ise davacı, işverence işe çağrıldığı 19.06.2019 tarihinden, davetin samimi olmadığını bildirdiği ihtarnamenin tarihi olan 02.07.2019‘a kadar ödenmeyen ücretinin tahsilini talep etmiştir.
🗣️ İşverenin savunması
Davalı işveren, davacıyı iyiniyetli ve samimi biçimde işe davet ettiğini, gerekli koşulları da sağladığını, ancak davacının işe başlama niyeti taşımadığını savunmuştur. Ücret konusunda ise davacının işten ayrıldığı tarihte net ücretinin 12.000,00 TL olduğunu, şirkette yapılan zam dikkate alındığında bu ücretin 12.700,00 TL‘ye güncellendiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
Temyiz aşamasında işveren dört itiraz daha öne çıkarmıştır: davacının işe iade talebinin samimi olmadığı ve çalışma saatlerine uymadığı; kıdem ve ihbar tazminatının ilk fesih tarihinde ödendiği; davacının güncel ücretinin hatalı belirlendiği; davacı tanıklarının davacıyla menfaat birliği içinde olduğu.
⚖️ İş mahkemesi ve istinaf
İstanbul 14. İş Mahkemesi (2019/606 E., 2021/355 K.) asıl ve birleşen davanın kabulüne karar vermiştir. Gerekçenin ana hatları şunlardır:
- Davacı yasal süresi içinde işe başlatılma talebiyle işverene başvurmuştur; işverenin işe başlatma daveti samimi değildir.
- Davacının işe başlatılmayacağı kesinleştiğinden, fiilî çalışma süresine 4 aylık boşta geçen süre eklenmiş ve toplam hizmet süresi 5 yıl 7 ay 15 gün olarak bulunmuştur.
- İşveren, işe başlatmama tarihindeki emsal işçilerin bordrolarını dosyaya sunmamıştır. Bu nedenle ücret asgari ücrete oranlanarak hesaplanmış ve işe başlatmama tarihindeki net ücret 18.637,81 TL kabul edilmiştir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi (2021/1924 E., 2025/1538 K.), ilk derece kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görmeyerek davalının istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir. Davalı işveren kararı temyiz etmiş ve duruşma istemiştir; Yargıtay incelemesi 30.06.2026 tarihli duruşmanın ardından yapılmıştır.
🔢 Birleşen davada miktardan ret
Daire önce temyiz kesinlik sınırını incelemiştir. Dairenin uygulamasına göre birleşen davalarda talepler tamamen farklıysa her davanın kesinliği ayrı ayrı ve kendi dava tarihine göre belirlenir. Birleşen davada işveren aleyhine hükmedilen ve temyize konu edilen miktar 8.697,00 TL‘dir.
Daire, 04.06.2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7550 sayılı Kanun’un 20. maddesiyle değiştirilen HMK ek madde 1/2 hükmünü uygulamış ve birleşen dava tarihine göre kesinlik sınırını 78.630,00 TL olarak belirlemiştir. Miktar bu sınırın altında kaldığından HMK m.362, 366 ve 352/1-b uyarınca işverenin birleşen davaya yönelik temyiz dilekçesi miktardan reddedilmiştir. Böylece işe davetten ihtarnameye kadar geçen süreye ilişkin ücret alacağı Yargıtay incelemesi dışında kalmıştır. Asıl dava yönünden temyiz şartları ise gerçekleşmiştir.
💰 İşe başlatmama tarihindeki ücretin ispatı
İşe başlatmama tazminatı, kıdem ve ihbar tazminatı gibi kalemler, işçinin işe başlatılmadığı tarihteki ücret üzerinden hesaplanır. Daire bu ücretin ispatına ilişkin yerleşik ölçütleri ayrıntılı biçimde sıralamıştır:
- İspat yükü işçidedir: Ücret miktarını ispat yükü davacıda olduğundan, işe başlatmama suretiyle fesih tarihindeki ücreti ispat yükü de davacıya aittir.
- Emsal işçi ücreti esas alınır: Davacı, kendisine emsal olabilecek işçi veya işçileri bildirmelidir.
- Emsal işçinin ilk şartı: Bu işçi hem geçersiz sayılan ilk fesih tarihinde hem de işe başlatmama tarihinde aynı işyerinde çalışıyor olmalıdır.
- Eşdeğerlik araştırması: Emsal işçinin davacıyla eşdeğer görevde çalışıp çalışmadığı, kıdeminin davacınınkiyle aynı veya yakın olup olmadığı araştırılmalıdır.
- Genel ücret artışı: Emsal bulunamazsa, ilk fesihten işe başlatmama tarihine kadar işverenin çalışanlarına uyguladığı genel ücret artış oranı tespit edilerek davacının ilk fesih tarihindeki ücretine uygulanır.
- Son çare: Genel artış oranı da bulunamazsa, işçinin ücretinin ilk fesihtekinden yüksek olduğu iddiasını ispat edemediği kabul edilir.
Somut olayda davacı emsal olabilecek işçileri bildirmiş, mahkeme bu işçilerin bordrolarını sunması için işverene süre vermiş, işveren ise bordroları dosyaya sunmamıştır. Daire bu durumda, işe başlatmama tarihindeki ücretin asgari ücrete oranlanarak tespit edilmesini bozma sebebi yapmamıştır.
İşe davetin samimiyeti, çalışma saatleri ve tanık beyanlarına ilişkin itirazlar da yerinde görülmemiştir. İşe davette samimiyet ve emsal ücret konusunun farklı bir görünümü için işe davette samimiyet ve ücret kararına bakılabilir.
📌 Peşin ödenen ihbar ve m.21/5
Kararın bozma gerekçesi ihbar tazminatına ilişkindir. 4857 sayılı İş Kanunu m.21/5, işçi işe başlatılırsa peşin ödenen ihbar ve kıdem tazminatının işçiye yapılacak ödemelerden mahsup edileceğini düzenledikten sonra şu cümleye yer verir: “İşe başlatılmayan işçiye bildirim süresi verilmemiş veya bildirim süresine ait ücret peşin ödenmemişse, bu sürelere ait ücret tutarı ayrıca ödenir.”
Daire bu hükmü şöyle yorumlamıştır:
- Geçersiz sayılan fesih bildirimiyle birlikte işçiye bildirim süresi verilmemiş ya da bu süreye ait ücret peşin ödenmemişse, işe başlatılmayan işçiye ihbar tazminatı ödenir.
- Buna karşılık ihbar öneli usulüne uygun verilmiş ya da önele ait ücret peşin ve eksiksiz ödenmişse, işe başlatmama üzerine ayrıca ihbar tazminatı ödenmesi gerekmez.
Somut olayda geçersiz sayılan fesih tarihindeki koşullara göre davacıya net 24.308,37 TL ihbar tazminatı ödenmiştir. Davacı vekili ise bu ödemeyi mahsup ederek, işe başlatmama tarihindeki son ücrete göre hesaplanacak ihbar tazminatı farkını istemiştir. Daire, davacıya m.17’de belirtilen şekilde ihbar süresine ait ücretin fesih sırasında peşin ödendiğini tespit etmiş ve ihbar tazminatı talebinin reddedilmesi gerekirken kabul edilmesini hatalı bulmuştur.
Kararda ihbar tazminatı “güncel ücret farkı” mantığıyla yeniden hesaplanmamıştır: İhbar süresine ait ücret ilk fesihte usulüne uygun ödendiyse borç ifa edilmiş sayılır.
🧭 Kararın pratik sonuçları
Daire sonuç olarak birleşen davada temyizi miktardan reddetmiş; asıl davada bölge adliye mahkemesi kararını kaldırarak ilk derece mahkemesi kararını bozmuştur. Davalı yararına 40.000,00 TL duruşma vekâlet ücretine hükmedilmiş, dosya ilk derece mahkemesine gönderilmiştir. Bozma yalnız ihbar tazminatına ilişkin olduğundan, karardan çıkan tablo şöyledir:
- İşe davetin samimi olmadığı ve işçinin işe başlatılmadığı yönündeki kabul korunmuştur.
- Emsal bordroları sunulmadığında asgari ücrete oranlanarak bulunan ücret bozma nedeni yapılmamıştır.
- İlk fesihte peşin ve usulüne uygun ödenen ihbar tazminatı, işe başlatmama üzerine ikinci kez ya da fark olarak istenememiştir.
- Düşük tutarlı alacaklar için açılan birleşen davalarda kesinlik sınırı ayrıca hesaplanmış ve temyiz yolu kapanmıştır.
Belirsiz alacak niteliğindeki kıdem ve ihbar taleplerinin usulüne ilişkin farklı bir uyuşmazlık için kıdemde belirsiz alacak davası kararı incelenebilir.
❓ Sık sorulan sorular
İşe iade kararından sonra işe başlatılmayan işçi hangi alacakları isteyebilir?
İlk fesihte ödenen ihbar tazminatı yeni ücrete göre yeniden hesaplanır mı?
İşveren emsal işçi bordrosu vermezse ücret nasıl belirlenir?
Birleşen davadaki ücret alacağı neden Yargıtayda incelenmedi?
Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. İletişim bilgileri iletişim sayfasında bulunmaktadır; iş hukukuna ilişkin diğer güncel içtihatlar Emsal Kararlar sayfasında yer almaktadır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; içerik, Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin Yargıtay Karar Arama sisteminde yayımlanan bozma kararından derlenmiştir. Bozma kararı üzerine dosya ilk derece mahkemesine gönderilmiş olup yeniden yapılacak yargılamanın sonucu bu yazının kapsamı dışındadır. Benzer görünen bir uyuşmazlıkta sonuç; ilk fesihte yapılan ödemelerin niteliğine ve tutarına, işe davetin koşullarına, emsal işçi kayıtlarına ve dava tarihindeki kesinlik sınırına göre farklılaşabilir. Yazı esas alınarak yapılan başvuru, dava ve savunmalardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
