Tek maaş, birden çok alacaklı: çalışan borçluların en sık yaşadığı senaryo budur. Kanun maaşın ancak belirli bir bölümünün haczine izin verir ve birden fazla haciz geldiğinde kesintiler yarışmaz, sıraya girer.
📊 Kesinti Sınırı ve Sıra Kuralı
Maaş haczinde kural, ücretin dörtte birinden fazlasının kesilememesidir; borçlunun ve ailesinin geçimi için zorunlu tutar her hâlde korunur. Aynı maaşa birden çok haciz geldiğinde işveren kesintiyi ilk haczin alacağı bitene kadar o dosyaya öder; sonraki hacizler sıraya kaydedilir ve sırası gelince işlemeye başlar. Bu nedenle sıradaki yerini bilmek, alacaklı için tahsilat takviminin kendisidir.
Not: Maaş haczinde sıra numarası tahsilat takvimidir: alacaklı için önündeki dosyaların bakiyesi, borçlu için oran ve öncelik denetimi her ay yeniden önem kazanır.
👶 Nafakanın Önceliği ve İstisnalar
Sıra kuralının en önemli istisnası nafakadır: cari nafaka kesintisi sıraya girmeden ve oran sınırına takılmadan öncelikle uygulanır; birikmiş nafaka ise adi alacak gibi dörtte bir sınırına tabidir. Emekli aylığı ayrık bir rejimdedir ve kural olarak borçlunun rızası olmadan haczedilemez. Kamu alacaklarının kendi usulü bulunduğundan, aynı bordroda farklı rejimler yan yana işleyebilir.
🏢 İşveren, Borçlu ve Alacaklı İçin Uygulama
Kesintiyi fiilen yapan işverendir ve haciz yazısına uymayan işveren kesilmeyen tutardan sorumlu tutulabilir. Borçlu, oran aşımı ve sıra hatalarını şikâyet yoluyla ileri sürebilir; işten ayrılma hâlinde kıdem ve ihbar gibi işçilik alacaklarının haczi ayrı kurallara tabidir. Alacaklı yönünden ise sıradaki dosyaların izlenmesi ve dosyanın düşmeden canlı tutulması esastır.
📌 İlgili Konular
Konu maaş haczi ve emekli maaşının haczi ile yakından bağlantılıdır.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Maaşımın ne kadarı kesilebilir?
Kural olarak en fazla dörtte biri; ancak cari nafaka kesintisi bu sınıra tabi olmadan öncelikle uygulanır.
Maaşımda üç ayrı haciz var; hepsi aynı anda mı kesilir?
Hayır; kesinti ilk sıradaki dosyaya yapılır, o alacak bitince sıradaki haciz işlemeye başlar. Nafaka önceliği saklıdır.
İşveren haciz yazısına rağmen kesinti yapmazsa ne olur?
Kesilmeyen tutar işverenden dosya üzerinden istenebilir; işverenin sorumluluğu bu yönüyle doğrudandır.
İkramiye ve tazminatlar da maaş gibi mi haczedilir?
İkramiye ücret eklentisi olarak oranlı kesintiye tabidir; kıdem tazminatı gibi kalemlerin haczi ise ayrı değerlendirilir ve kural olarak tamamı haczedilebilir.
Maaş haczi ve sıralama uyuşmazlıklarınız için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu makalede yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve güncel mevzuata göre değişiklik gösterebilir. Her somut olay kendine özgüdür; sonuç taahhüdü içermez.
