Düğünde takılan bilezikler, çeyrek ve yarım altınlar, set ve kolyeler; boşanma sürecinde çoğu zaman en çok tartışılan konulardan biri hâline gelir. Takıların evlilik içinde bozdurulduğu, eşin ailesine “saklanmak üzere” verildiği ya da kadın evden ayrılırken alamadığı durumlarda, bu eşyaların aynen iadesi veya bedeli ziynet eşyası alacağı davası ile istenir. Aşağıda Aile Mahkemesine sunulan bir ziynet alacağı dava dilekçesinin örneği, ispat yükünün iki aşamalı yapısı, görevli ve yetkili mahkeme, dilekçedeki bölümlerin işlevi ve eklenecek belgeler yer alıyor.
🏛️ Dava Hangi Mahkemede Açılır?
- Görevli mahkeme: Ziynet alacağı, Türk Medeni Kanunu’nun aile hukuku kitabından doğan bir talep olduğundan Aile Mahkemesinde görülür (4787 s.K. m.4/1). Aile mahkemesi kurulmayan yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar.
- Yetkili mahkeme: Ayrı bir dava olarak açıldığında genel yetki kuralı uygulanır; davalının dava tarihindeki yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir (HMK m.6). Ziynet talebi boşanma davası içinde ileri sürülürse boşanma davasına bakan mahkemede birlikte incelenir. Örnekte İstanbul Anadolu Adliyesi esas alınmıştır.
- Zaman bakımından: Evlilik birliğinin devam etmesi talebe engel değildir; Hukuk Genel Kurulu’nun anılan kararında da vurgulandığı üzere eşler birbirlerinin zilyetliğindeki mallarını mal rejiminin tasfiyesiyle birlikte isteyebilecekleri gibi tasfiyeden önce de geri isteyebilirler.
- Dava değeri: Dava dilekçesinde malvarlığına ilişkin davalarda dava konusunun değeri gösterilir (HMK m.119/1-d). 7589 sayılı Kanun’la belirsiz alacak davası (HMK m.107) yürürlükten kaldırılmış; buna karşılık kısmi davada talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sonuna kadar artırılabilir hâle gelmiştir (HMK m.109/4).
Ziynet talebi çoğu dosyada boşanma davasının bir parçası olarak gündeme gelir. Çekişmeli süreç için çekişmeli boşanma davası yazımıza, karşı tarafın açtığı davada ziynet talebinin cevap dilekçesinde ileri sürülmesi için boşanma davasına cevap dilekçesi örneği yazımıza bakabilirsiniz.
⚖️ Ziynet Davasında İspat Yükü Nasıl İşler?
Yargıtay’ın yerleşik yaklaşımına göre ziynetler kolayca taşınabilen, saklanabilen eşyalardır ve hayatın olağan akışına göre kadının üzerinde ya da onun koruması altında bulunur. Bu nedenle dava, iki aşamalı bir ispat yapısı üzerine kurulur:
| Aşama | Kanıtlanacak husus | Tipik deliller |
| 1. Varlık | Ziynetlerin cins, sayı, nitelik ve miktar olarak takıldığı | Düğün fotoğrafları ve video kaydı, takı listesi, kuyumcu faturaları, tanıklar |
| 2. Himayenin değişmesi | Ziynetlerin kadından alındığı ve iade edilmediği ya da evden ayrılırken götürülmesinin mümkün olmadığı | Görgüye dayalı tanık, bozdurma dekontu, mesaj yazışmaları, kolluk tutanağı |
| 3. Karşı ispat | İkinci aşama kanıtlanırsa, erkeğin iade yükümlülüğünün bulunmadığı (ör. ziynetlerin geri verildiği, karşılığının ödendiği) | Davalının ödeme belgeleri, iade tutanağı, tanıklar |
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 28.01.2026 tarihli, E.2025/200, K.2026/52 sayılı kararında, balayına giderken güvenlik amacıyla ve erkeğin müdahalesiyle erkeğin babasına teslim edilen ziynetlerin erkeğin hâkimiyetinde sayılacağı, erkeğin “ziynetler kadında kaldı” savunmasını ispatlayamadığı ve davanın husumet yokluğundan reddedilemeyeceği kabul edilmiş; direnme kararı oy birliğiyle bozulmuştur. Karar, ziynetlerin üçüncü kişiye verildiği dosyalarda erkeğin bu teslimdeki rolünün dilekçede açıkça anlatılmasının önemini gösterir.
Tanık beyanlarının kadından duyuma dayalı olması ve yemin deliline de dayanılmaması hâlinde ikinci aşamanın ispatlanamadığı sonucuna varılabilmektedir. Tanık beyanlarının değerlendirilmesine ilişkin bir başka örnek için Yargıtay 2. HD 2026/6338 ziynet alacağı karar incelememize, genel çerçeve için ziynet eşyasında ispat yükü yazımıza bakabilirsiniz.
📄 Ziynet Eşyası Alacağı Davası Dilekçesi Örneği
Köşeli parantez içindeki alanlar dosyaya göre doldurulur; vekil bilgileri büromuza aittir. Örnek, düğünde takılan ziynetlerin bir kısmının evlilik içinde erkek tarafından bozdurulduğu, kalanının ise “saklanmak üzere” erkeğin ailesine verildiği ve iade edilmediği bir dosya üzerine, ayrı dava olarak açılan ziynet alacağı davası için kurulmuştur.
Büromuzun hazırladığı ziynet alacağı dilekçeleri; düğün kayıtları, takı listesi, yazışmalar ve tanıkların bilgisi incelenerek, ispat stratejisi, davanın boşanma davasıyla birlikte mi ayrı mı açılacağı ve talep edilecek değer dosyaya göre belirlendikten sonra yazılır. Bu nedenle dosyanız için hazırlanacak dilekçe, buradaki örnekten çok daha kapsamlı ve ayrıntılı olacaktır. Dosyanıza özel dilekçe ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
İSTANBUL ANADOLU [ ]. AİLE MAHKEMESİ’NE
DAVACI: [Ad Soyad], T.C. No: [ ], [Adres]
VEKİLİ: Av. Veli Savun, İstanbul Barosu Sicil No: 75235
Ekşioğlu, Alya Life Residence, Fikirtepe Mah. Barış Sk. No:1 K:3 D:50, Kadıköy / İstanbul
Tel: 0216 504 60 34 – E-posta: [email protected]
DAVALI: [Ad Soyad], T.C. No: [ ], [Adres]
DAVA DEĞERİ: Şimdilik [ ] TL (HMK m.109/4 kapsamında artırım hakkı saklıdır)
KONU: Düğünde müvekkile takılan ve davalı tarafından alınarak iade edilmeyen ziynet eşyalarının aynen iadesi, aynen iade mümkün olmadığı takdirde bedellerinin faiziyle birlikte davalıdan tahsili talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil ile davalı [tarih] tarihinde evlenmiştir. Taraflar arasında [İstanbul Anadolu [ ]. Aile Mahkemesinin [ ] Esas sayılı dosyasında boşanma davası görülmektedir / boşanma kararı verilmiş ve [tarih] tarihinde kesinleşmiştir].
2. [Tarih] tarihinde yapılan nişan ve düğün törenlerinde müvekkile; [ ] adet [ ] gram [cinsi] bilezik, [ ] adet çeyrek altın, [ ] adet yarım altın, [ ] adet tam altın, [ ] adet [set/kolye/küpe/yüzük] takılmıştır. Ziynetlerin dökümü dilekçe ekindeki listede, düğün fotoğrafları ve video kaydıyla birlikte gösterilmiştir.
3. Bu ziynetler, kim tarafından takılmış olursa olsun müvekkile bağışlanmış olup müvekkilin kişisel malıdır (TMK m.220). Taraflar arasında aksine bir anlaşma veya bu konuda yerel bir âdet bulunmamaktadır.
4. Davalı, [tarih] tarihinde [ihtiyacın açıklaması: araç alımı / borç ödemesi vb.] gerekçesiyle ziynetlerden [ ] adedini müvekkilden alarak [kuyumcu/yer] nezdinde bozdurmuş ve geri vereceğini söylemesine rağmen iade etmemiştir. Kalan ziynetler ise [tarih] tarihinde davalının yönlendirmesiyle “güvenli bir yerde saklanmak üzere” davalının [annesine/babasına] teslim edilmiştir. Teslim sırasında [tanık Ad Soyad] hazır bulunmuştur.
5. Müvekkil [tarih] tarihinde [olayın kısa anlatımı] nedeniyle ortak konuttan ayrılmak zorunda kalmış, yanında yalnızca [kişisel eşya] götürebilmiştir. Müvekkilin ziynetleri iade etmesi yönündeki [tarih] tarihli mesajlarına davalı “[yazışmanın içeriği]” şeklinde cevap vermiş, ziynetler bugüne kadar iade edilmemiştir.
6. Ziynetlerin varlığı ve müvekkilin himayesinden çıkarak davalının hâkimiyetine girdiği yukarıdaki deliller ile sabittir. Bu durumda ziynetleri iade etmediği ya da iade yükümlülüğünün bulunmadığı hususunu ispat yükü davalıdadır (Yargıtay HGK, 28.01.2026, E.2025/200, K.2026/52). Ziynetlerin üçüncü kişiye teslim edilmesinde davalının müdahalesinin bulunması, davalının sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
HUKUKİ NEDENLER: 4721 sayılı TMK m.220, 222, 226; 6100 sayılı HMK m.109, 119, 190; 4787 sayılı Kanun m.4 ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: Düğün ve nişan fotoğrafları ile video kayıtları, ziynet listesi, [kuyumcu fatura/satış kayıtları], taraflar arasındaki mesaj yazışmaları, [boşanma dava dosyası], tanık beyanları ([Ad Soyad], [Ad Soyad]), kuyumcu bilirkişi incelemesi, yemin ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1. Dilekçe ekindeki listede gösterilen ziynet eşyalarının davalıdan alınarak müvekkile aynen iadesine,
2. Aynen iade mümkün olmadığı takdirde, bilirkişi incelemesiyle belirlenecek güncel bedelden şimdilik [ ] TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline,
3. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine
karar verilmesini saygılarımla vekâleten arz ve talep ederim. [Tarih]
Davacı Vekili
Av. Veli Savun
İstanbul Barosu – 75235
EKLER: 1) Vekâletname 2) Ziynet listesi 3) Düğün fotoğrafları ve video kaydı (dijital ortamda) 4) Mesaj yazışmaları 5) [Varsa kuyumcu belgeleri] 6) Tanık listesi
🧭 Dilekçedeki Bölümler Neden Önemli?
Ziynetlerin tek tek sayılması. Hukuk Genel Kurulu’nun ifadesiyle ilk ispat konusu, ziynetlerin “cins, sayı, nitelik ve miktar olarak” varlığıdır. Genel bir “tüm altınlarım” anlatımı yerine her bir parçanın gram, ayar ve adetle gösterilmesi, hem ispatı hem de kuyumcu bilirkişinin değer tespitini kolaylaştırır.
Himayenin nasıl değiştiği. Davanın kaderini çoğu zaman ikinci aşama belirler. Ziynetlerin ne zaman, hangi gerekçeyle, kimin eliyle ve kime teslim edildiği; kadının evden nasıl ayrıldığı somut olarak anlatıldığında, tanıkların bu vakıalar üzerine dinlenmesi mümkün olur.
Aynen iade ve terditli bedel talebi. Ziynetler mevcutsa aynen iadesi, değilse bedeli istenir. Bedelin bilirkişi incelemesiyle belirleneceğinin belirtilmesi ve HMK m.109/4’teki bir defalık artırım imkânının saklı tutulması, değer artışının yüksek olduğu altın dosyalarında önem taşır.
Yemin deliline dayanma. Tanık beyanlarının duyuma dayalı kaldığı dosyalarda yemin delili son ispat aracıdır; delil listesinde gösterilmezse sonradan kullanılması güçleşir. Aynı dosyada mal rejimi talepleri de varsa, araç ve diğer malvarlığı değerleri için boşanmadan önce satılan araç ve eklenecek değer karar incelememize bakabilirsiniz. Dosyanıza özgü değerlendirme ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
📎 Dilekçeye Eklenecek Belgeler
- Nişan ve düğün törenlerine ait fotoğraflar ile video kayıtları.
- Takılan ziynetlerin cins, adet ve gramını gösteren liste.
- Varsa ziynetlerin bozdurulduğunu veya satıldığını gösteren kuyumcu fişi, banka dekontu.
- Ziynetlerin iadesine ilişkin mesaj veya e-posta yazışmaları.
- Boşanma dava dosyasının esas numarası veya kesinleşmiş karar örneği.
- Görgüye dayalı bilgisi olan tanıkların ad ve iletişim bilgilerini içeren liste.
- Vekil aracılığıyla başvuruluyorsa vekâletname.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Ziynet davası boşanma davasından ayrı açılabilir mi?
Evet. Ziynet talebi boşanma davası içinde ileri sürülebileceği gibi ayrı bir dava olarak da açılabilir. Hukuk Genel Kurulu, eşlerin birbirlerinin zilyetliğindeki mallarını tasfiyeden önce de geri isteyebileceklerini belirtmiştir (TMK m.226/1).
Erkeğin ailesinin taktığı altınlar kime aittir?
Eşler arasında aksine bir anlaşma veya bu konuda yerel bir âdet bulunmadıkça, evlilik sırasında kim tarafından hangi eşe takılmış olursa olsun ziynetler kadına bağışlanmış sayılır ve onun kişisel malı olur. Yerel âdet ileri sürülmüşse mahkemece ayrıca araştırılır.
Ziynetler erkeğin anne veya babasına verildiyse dava kime açılır?
Somut olaya göre değişir. Hukuk Genel Kurulu’nun 2026/52 sayılı kararında, ziynetlerin erkeğin müdahalesiyle babasına teslim edildiği ve erkeğin hâkimiyetinde kaldığı dosyada erkeğe karşı açılan davanın husumet yokluğundan reddedilemeyeceği kabul edilmiştir. Teslimde erkeğin rolü yoksa değerlendirme farklı olabilir.
Tanık yoksa ziynet davası kazanılabilir mi?
İspat yalnız tanıkla yapılmaz; fotoğraf ve video kayıtları, kuyumcu belgeleri, banka hareketleri ve yazışmalar da delildir. Diğer deliller yetersiz kalırsa yemin deliline başvurulabilir; bu nedenle dilekçede yemin deliline de dayanılır.
Ziynet bedeli hangi tarihteki değere göre belirlenir?
Aynen iade mümkün değilse bedel, yargılama sırasında alınan kuyumcu bilirkişi raporuyla tespit edilir. Altın fiyatlarındaki değişim nedeniyle dava değeri ile bilirkişinin belirlediği değer arasında fark doğabilir; kısmi davada talep, bir defaya mahsus olmak üzere tahkikat sonuna kadar artırılabilir (HMK m.109/4). Detaylı bilgi ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu dilekçe örneği genel bilgilendirme amacı taşır; her dosyada ziynetlerin türü, alınma biçimi ve eldeki deliller farklıdır ve metin buna göre düzenlenir. Örnek kullanılarak yapılan başvuru ve taleplerden Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
