Sürekli İş Göremezlik Oranına İtiraz Davası Dilekçesi Örneği
İş kazası veya meslek hastalığından sonra Sosyal Güvenlik Kurumunun belirlediği meslekte kazanma gücü kaybı oranı, sigortalı için tek bir rakamdan ibaret değildir: Oran yüzde onun altında kalırsa sürekli iş göremezlik geliri hiç bağlanmaz, üstündeyse gelirin miktarı doğrudan bu orana göre hesaplanır. Aynı oran, işverene karşı açılacak tazminat davasında ve Kurumun rücu talebinde de esas alınır. Bu nedenle Kurum kararına karşı izlenecek yol, kurullar arasındaki sıralama ve davanın kurgusu belirleyicidir. Bu yazıda itiraz aşamaları, görevli mahkeme, Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin yakın tarihli bir kararı ve sürekli iş göremezlik oranına itiraz davası dilekçesi örneği yer alıyor.
🪜 Oran Hangi Aşamalardan Geçerek Kesinleşir?
Meslekte kazanma gücü kaybı oranı, 5510 sayılı Kanun m.19/1 uyarınca Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulu raporlarına dayanılarak Kurum Sağlık Kurulunca belirlenir. Bu kararla başlayan süreç, mahkeme aşamasında Adli Tıp Kurumu raporlarıyla tamamlanır. Konunun genel çerçevesi maluliyet oranına itiraz yazımızda anlatılmıştır.
| Sıra | Aşama | Dayanak / niteliği |
|---|---|---|
| 1 | Yetkili hastanenin sağlık kurulu raporu | 5510 m.19/1, m.95/1 |
| 2 | Kurum Sağlık Kurulu kararı (oranın belirlenmesi) | 5510 m.19/1 |
| 3 | Kurum kararına itiraz → Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu | 5510 m.95/2; Kurumu bağlar |
| 4 | İş mahkemesinde tespit / itiraz davası | 5510 m.101; arabuluculuk aranmaz (7036 m.3/3) |
| 5 | Adli Tıp Kurumu ilgili İhtisas Kurulu raporu | Mahkemece alınır |
| 6 | Raporlar çelişirse Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu | Çelişkiyi giderir; hüküm buna göre kurulur |
Sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış sigortalının yeniden tedavi ettirilmesi hâlinde kayıp oranı yeniden tespit olunur (m.19/2). Oran, işverene karşı açılan davada da önem taşır; bu dava için iş kazası tazminat davası dilekçesi, oranın tazminata etkisi için maluliyet oranı ve tazminat hesabı yazılarımıza bakılabilir.
🏛️ Dava Hangi Mahkemede, Kime Karşı Açılır?
5510 sayılı Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar, Kanunda aksine hüküm bulunmayan hâllerde iş mahkemelerinde görülür (m.101). Yetkili mahkeme, davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi ile işin veya işlemin yapıldığı yer mahkemesidir; davalı birden fazla ise birinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir (7036 s.K. m.6/1-2). Kurumun Kadıköy’deki sosyal güvenlik merkezi işlemi tesis etmişse İstanbul Anadolu İş Mahkemesi örnek gösterilebilir.
Davalı tarafta Sosyal Güvenlik Kurumu yer alır. Oran, işverenin tazminat sorumluluğunu ve Kurumun rücu alacağını etkilediğinden, uygulamada iş kazası veya meslek hastalığına muhatap işveren de davalı olarak gösterilir; Yargıtay’ın incelediği dosyalarda da işverenin davada yer aldığı görülür. Kazanın iş kazası sayılıp sayılmadığı da tartışmalıysa önce veya birlikte tespit talebi gerekir; meslek hastalığı için meslek hastalığı tespit davası dilekçesi örneğimiz ayrıca hazırlanmıştır. Kurumun idari işlemine karşı genel itiraz yolu iş kazasında SGK kurum işlemine itiraz yazımızda ele alınmıştır.
🔍 Yargıtay 10. HD 2025/15031: Rapor Silsilesi
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, 10.11.2025 tarihli ve E.2025/14649, K.2025/15031 sayılı kararında, meslek hastalığına bağlı sürekli iş göremezlik oranının tespiti istemini incelemiştir. Daire, 5510 sayılı Kanun m.19/2 ve m.95 karşısında meslekte kazanma gücünün tespitinde öncelikle Kurum nezdinde rapor alınması gerektiğini vurgulamış; Kurum sağlık tesislerince düzenlenen raporlara dayanılan kararlara karşı Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulundan rapor alınacağını, bu raporun Kurumu bağlayıp diğer ilgilileri bağlamadığını, itiraz hâlinde Adli Tıp Kurumundan alınacak rapora göre karar verileceğini ve iki rapor arasında çelişki bulunursa çelişkinin Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulundan giderileceğini belirtmiştir.
Somut dosyada yargılama sonunda Kurumun belirlediği oranın doğru olduğu anlaşıldığı hâlde davanın kabul edilmesi bozma sebebi sayılmış; ilk derece mahkemesi kararı bozulmuştur. Karar, dilekçenin yalnız oranın yüksekliğine değil, silsilenin eksiksiz tamamlanmasına ve raporlar arasındaki çelişkinin usulüne uygun giderilmesine dayanması gerektiğini gösterir. Aynı oran meselesinin trafik kazası tazminatı bakımından hangi yönetmeliğe göre belirleneceği ise farklı bir tartışmadır ve maluliyet oranında hangi yönetmelik – Yargıtay HGK 2026/270 yazımızda incelenmiştir.
📄 Sürekli İş Göremezlik Oranına İtiraz Davası Dilekçesi Örneği
Köşeli parantez içindeki alanlar dosyaya göre doldurulur; vekil bilgileri büromuza aittir. Örnek, iş kazası nedeniyle belirlenen orana Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu aşamasında da sonuç alınamadıktan sonra Kuruma ve işverene karşı açılan bir tespit davasına göre kurulmuştur; dilekçe içinde dosyadaki rapor zinciri ayrı bir çizelgede gösterilmiştir.
Büromuzun hazırladığı dava dilekçeleri; iş kazası bildirgesi, SGK tescil ve hizmet kayıtları, tüm sağlık kurulu raporları, Kurum kararları ve tedavi evrakı birlikte incelenerek, oran itirazının hangi tıbbi bulguya ve hangi rapor çelişkisine dayandığı dosyaya özgü verilerle kurulacak biçimde yazılır. Bu nedenle dosyanız için hazırlanacak dilekçe, buradaki örnekten çok daha kapsamlı ve ayrıntılı olacaktır. Dosyanıza özel dilekçe ve hukuki destek için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
İSTANBUL ANADOLU ( ) İŞ MAHKEMESİ’NE
DAVACI: [Ad Soyad], T.C. Kimlik No: [ ], SGK Sicil No: [ ], [Adres]
VEKİLİ: Av. Veli Savun, İstanbul Barosu Sicil No: 75235
Ekşioğlu, Alya Life Residence, Fikirtepe Mah. Barış Sk. No:1 K:3 D:50, Kadıköy / İstanbul
Tel: 0216 504 60 34 – E-posta: [email protected]
DAVALILAR: 1- Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı, [İstanbul ( ) Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü / Sosyal Güvenlik Merkezi], [Adres]2- [İşveren Unvanı], [Adres]
KONU: Davacının [tarih] tarihinde geçirdiği iş kazası nedeniyle meslekte kazanma gücü kaybı oranının tespiti ile Kurum Sağlık Kurulu ve Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu kararlarına itiraz talebidir (5510 s.K. m.19, m.95).
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil, davalı işverene ait [iş yeri adresi] adresindeki iş yerinde [görev] olarak sigortalı çalışırken [tarih] tarihinde iş kazası geçirmiştir. Kaza, Kuruma [tarih] tarihinde bildirilmiş ve iş kazası olarak kabul edilmiştir.
2. Kaza sonrasında müvekkilde [tıbbi tanı / arıza] meydana gelmiş, [tarih aralığı] arasında geçici iş göremezlik ödeneği ödenmiştir. Müvekkilin sürekli iş göremezlik geliri bağlanması talebi üzerine dosyada aşağıdaki raporlar ve kararlar oluşmuştur:
| Rapor / karar | Tarih – sayı | Belirlenen oran |
|---|---|---|
| [Hastane] sağlık kurulu raporu | [ ] | [ ] |
| Kurum Sağlık Kurulu kararı | [ ] | %[ ] |
| Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu kararı | [ ] | %[ ] |
| [Varsa özel rapor / tedavi evrakı] | [ ] | [ ] |
3. Kurum kararlarında belirlenen oran gerçeği yansıtmamaktadır. [Örneğin: kazaya bağlı ikinci arızanın değerlendirmeye alınmaması / kontrol muayenesi sonuçlarının dikkate alınmaması / müvekkilin mesleğinin ve meslek grubunun hatalı belirlenmesi / tedavi evrakındaki bulguların rapora yansıtılmaması.] Bu nedenle oranın müvekkilin gerçek kaybını gösterecek biçimde yeniden belirlenmesi gerekmektedir.
4. 5510 s.K. m.95/2 uyarınca Kurum kararına itiraz Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanmış olup bu aşama tamamlanmıştır. Yüksek Sağlık Kurulu raporu Kurumu bağlar, ancak müvekkili bağlamaz; itiraz hâlinde Adli Tıp Kurumundan rapor alınması, raporlar arasında çelişki bulunması hâlinde ise çelişkinin Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulundan giderilmesi gerekir (Yargıtay 10. HD, 10.11.2025, E.2025/14649 K.2025/15031).
5. Uyuşmazlık iş kazasından kaynaklanan tespit ve itiraz davası niteliğinde olduğundan arabuluculuk dava şartı değildir (7036 s.K. m.3/3). Kazanın gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan oran tespit mevzuatının uygulanması talep olunur.
HUKUKİ NEDENLER: 5510 sayılı Kanun m.19, m.95, m.101; 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3, m.6; ilgili yönetmelikler ve mevzuat.
DELİLLER: SGK iş kazası dosyası ve sağlık kurulu evrakı (celbi), Kurum Sağlık Kurulu ve Yüksek Sağlık Kurulu kararları, hastane ve tedavi kayıtları, iş kazası bildirgesi, hizmet dökümü, Adli Tıp Kurumu raporu, tanık, her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle;
1. SGK dosyasının ve tüm tedavi evrakının celbi ile davacının Adli Tıp Kurumu ilgili İhtisas Kuruluna sevkine, raporlar arasında çelişki doğması hâlinde Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulundan rapor alınmasına,
2. Davacının [tarih] tarihli iş kazası nedeniyle meslekte kazanma gücü kaybı oranının, alınacak rapor doğrultusunda belirlenecek oran olduğunun tespitine, [Kurum Sağlık Kurulu ve Yüksek Sağlık Kurulu kararlarının bu yönden iptaline,]
3. Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini saygılarımla vekâleten arz ve talep ederim. [Tarih]
EKLER: 1- Kurum Sağlık Kurulu kararı, 2- Yüksek Sağlık Kurulu kararı, 3- Sağlık kurulu raporları ve tedavi evrakı, 4- İş kazası bildirgesi, 5- Vekâletname
Davacı Vekili
Av. Veli Savun
İstanbul Barosu – 75235
🧭 Dilekçedeki Bölümler Neden Önemli?
Rapor zinciri çizelgesi. Her rapor ve kararın tarihi, sayısı ve oranı yan yana gösterildiğinde, silsilenin hangi aşamada kaldığı ve oranlar arasındaki farkın nereden doğduğu ilk bakışta görülür. Yargıtay 10. HD 2025/15031 kararı, hükmün bu silsileye göre kurulmasını aramaktadır.
İtirazın tıbbi dayanağı. Dilekçede yalnız “oran düşüktür” denmesi yerine, değerlendirmeye alınmayan arıza, kontrol muayenesi veya meslek grubu gibi somut itiraz noktalarının yazılması, Adli Tıp Kurumuna yöneltilecek soruların çerçevesini belirler.
Yüksek Sağlık Kurulu aşaması. Kanun, Kurum kararına itirazın bu kurulca karara bağlanmasını öngördüğünden aşamanın tamamlandığının belirtilmesi ve kararın eklenmesi dosyanın usulden tartışılmasını önler.
İşverenin davalı gösterilmesi. Oran, işverene karşı tazminat ve Kurumun rücu talebiyle bağlantılıdır; işverenin davada yer alması, verilecek tespit kararının sonraki davalarda tartışılmasını daraltır. Oranın artması üzerine açılan ikinci rücu davasına ilişkin bir örnek için maluliyet artınca ikinci SGK rücu davası – HGK 2026/339 yazımıza bakılabilir.
Çelişkinin giderilmesi talebi. Adli Tıp raporu ile Yüksek Sağlık Kurulu kararı farklı oran verirse 2. Üst Kurul raporunun alınması istemi sonuç ve istem bölümünde ayrıca yer alır; bu talep yazılmazsa eksik inceleme tartışması doğabilir.
📎 Dilekçeye Eklenecek Belgeler
- Kurum Sağlık Kurulu kararı ve tebliğ belgesi.
- Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu kararı.
- Hastane sağlık kurulu raporları, epikriz ve tedavi evrakı.
- İş kazası bildirgesi veya meslek hastalığı bildirimi.
- SGK hizmet dökümü ve geçici iş göremezlik ödemelerine ilişkin kayıtlar.
- Vekâletname.
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Sürekli iş göremezlik geliri hangi orandan itibaren bağlanır?
5510 sayılı Kanun m.19/1’e göre meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış sigortalı sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanır. Gelir, kayıp oranına göre hesaplanır; sürekli tam iş göremezlikte aylık kazancın %70’i oranında gelir bağlanır (m.19/3).
Yüksek Sağlık Kuruluna gitmeden dava açılabilir mi?
Kanun, Kurum kararına itirazın Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunca karara bağlanmasını öngörür (m.95/2) ve Yargıtay da oranın tespitinde öncelikle Kurum nezdinde rapor alınmasını arar. Bu aşamanın dosyada tamamlanmış olması, yargılamanın usulden uzamasını önler.
Bu davada arabulucuya başvurmak gerekir mi?
Hayır. 7036 sayılı Kanun m.3/3’e göre iş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davalarında arabuluculuk dava şartı uygulanmaz.
Durumum kötüleşirse oran yeniden belirlenir mi?
Sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış sigortalının yeniden tedavi ettirilmesi hâlinde meslekte kazanma gücünü ne oranda yitirdiği, sağlık kurulu raporlarına göre yeniden tespit olunur (m.19/2). Dosyanıza ilişkin değerlendirme için Savun Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
Bu dilekçe örneği genel bilgilendirme amacı taşır; her dosyada kazanın veya hastalığın niteliği, alınmış raporlar, Kurum kararlarının içeriği ve işveren bilgileri farklıdır ve metin buna göre düzenlenir. Örnek kullanılarak yapılan başvurulardan Savun Hukuk sorumlu tutulamaz.
